Το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (ΕΜΣΤ) απέσπασε στις 26 Σεπτεμβρίου, το Art Museum Award της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Μουσείων στο Αλικάντε της Ισπανίας.
Στην ανακοίνωση του βραβείου η επιτροπή ανέφερε ότι εντυπωσιάστηκε από το όραμα του ΕΜΣΤ και τον τρόπο του να βλέπει την τέχνη ως βασικό μέσο για την εξέλιξη του ανθρώπου, κυρίως σε αυτές τις ταραχώδεις εποχές που ζούμε.
Μαζί με το ΕΜΣΤ στη βραχεία λίστα των υποψηφιοτήτων βρίσκονταν διακεκριμένα ευρωπαϊκά μουσεία διεθνούς βεληνεκούς όπως το Rijksmuseum (‘Αμστερνταμ, Ολλανδία), το νέο Μουσείο Μετανάστευσης FENIX (Ρότερνταμ, Ολλανδία) και η Εθνική Πινακοθήκη της Σλοβενίας (Λιουμπλιάνα).
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ακαδημία Μουσείων, ο φετινός διαγωνισμός διακρίθηκε για το ιδιαίτερα υψηλό επίπεδό του και η εννεαμελής κριτική επιτροπή ειδικών του μουσειακού χώρου από ολόκληρη την Ευρώπη ήρθε αντιμέτωπη με μια εξαιρετικά δύσκολη επιλογή προκειμένου να αναδείξει στη βραχεία λίστα μόλις έξι από τους «εξαιρετικούς υποψηφίους».
Κατά τον Samuel Gallacher, πρόεδρο της Κριτικής Επιτροπής του Ευρωπαϊκού Βραβείου Μουσείων, η κριτική επιτροπή «αναζητά κάθε χρόνο μουσεία τέχνης που δεν περιορίζονται στο να μας εντυπωσιάσουν επιφανειακά, αλλά επιδιώκουν μια ουσιαστική και διαρκή σύνδεση με το κοινό τους. […] Ανεξάρτητα από το αν οι συλλογές τους περιλαμβάνουν ιστορικά έργα μεγάλων καλλιτεχνών, εκπροσώπων του Μοντερνισμού ή νέων, αναδυόμενων καλλιτεχνών, η επιμελητική πρακτική και των έξι μουσείων που συμπεριλήφθηκαν στη βραχεία λίστα αποτελεί πρότυπο αριστείας και διακρίνεται για την ουσιαστική της συνάφεια με τα ζητήματα που απασχολούν τη σύγχρονη κοινωνία – στοιχεία τα οποία είμαστε υπερήφανοι που αναγνωρίζουμε και προβάλλουμε μέσω του Art Museum Award».
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, αμέσως μετά την ανακοίνωση του βραβείου και αφού συνεχάρη την καλλιτεχνική διευθύντρια του ΕΜΣΤ Κατερίνα Γρέγου και στο πρόσωπό της όλο το προσωπικό του Μουσείου, δήλωσε: «Η διεθνής αναγνώριση του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης αποτελεί μια σημαντική στιγμή για τον ελληνικό πολιτισμό και μια ιδιαίτερα μεγάλη επιτυχία για το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, τους ανθρώπους του και όλους όσοι εργάστηκαν, με συνέπεια και μεράκι, για τη σύγχρονη, εξωστρεφή και δυναμική του πορεία. Ως εποπτευόμενος φορέας του Υπουργείου Πολιτισμού, το ΕΜΣΤ αποτελεί έναν από τους σημαντικούς πυλώνες της πολιτιστικής μας πολιτικής για τη σύγχρονη δημιουργία. Η διεθνής πορεία του ΕΜΣΤ επιβεβαιώνει ότι η Ελλάδα δεν είναι μόνο ένας τόπος με ανεκτίμητη πολιτιστική κληρονομιά, αλλά και μια χώρα που παράγει, στηρίζει και αναδεικνύει τη σύγχρονη καλλιτεχνική δράση και δημιουργία. Μέχρι τώρα, τις διεθνείς διακρίσεις τις αποσπούσαν τα Αρχαιολογικά μας Μουσεία. Σήμερα, αποδεικνύεται με τη συγκεκριμένη διάκριση ότι το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης βρίσκεται πλέον ανάμεσα στα σημαντικότερα ευρωπαϊκά μουσεία και αναγνωρίζεται για τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται τον ρόλο του μουσείου στον 21ο αιώνα, ως έναν ανοιχτό και προσβάσιμο χώρο πολιτισμού, δημιουργίας, διαλόγου και ουσιαστικής σύνδεσης με την κοινωνία. Και αυτό είναι εξαιρετικά σημαντικό για την Ελλάδα και την Αθήνα. Το ΕΜΣΤ ανοίγει νέους δρόμους για τη σύγχρονη τέχνη, ενισχύει τη διεθνή παρουσία της χώρας μας και αποδεικνύει στην πράξη ότι οι δημόσιοι πολιτιστικοί μας οργανισμοί μπορούν να πρωταγωνιστούν στο ευρωπαϊκό και διεθνές πολιτιστικό περιβάλλον. Συγχαίρω θερμά την καλλιτεχνική διευθύντρια Κατερίνα Γρέγου, η οποία έδωσε όραμα, αλλά και σχέδιο στη δράση του Μουσείου, τη Διοικητική και Οικονομική Διευθύντρια Αθηνά Ιωάννου, το Διοικητικό Συμβούλιο και τους ανθρώπους του ΕΜΣΤ, τους καλλιτέχνες, καθώς και όλους τους συνεργάτες του Μουσείου για αυτή την τόσο σημαντική επιτυχία. Είναι μια επιτυχία που ανήκει όχι μόνο στην πολιτιστική κοινότητα, αλλά και στη χώρα και μας γεμίζει υπερηφάνεια».
«Είμαστε χαρούμενοι και συγκινημένοι που λαμβάνουμε αυτή την τόσο σημαντική διάκριση, η οποία αναγνωρίζει το έργο και το όραμα του μουσείου, καθώς και τον σημαντικό δημόσιο ρόλο του», δήλωσε η Κατερίνα Γρέγου. «Θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά την European Museum Academy, την κριτική επιτροπή για την εμπιστοσύνη τους και για την αναγνώριση της προσπάθειάς μας να δημιουργήσουμε ένα μουσείο που είναι σκεπτόμενο, με έντονο κοινωνικό πρόσχημα· ένα μουσείο που ανταποκρίνεται, μέσα από τη δύναμη της τέχνης, στις σύνθετες προκλήσεις της εποχής μας· ένα μουσείο που παράγει ζωτική γνώση και, πάνω απ’ όλα, ένα μουσείο ανοιχτό, συμπεριληπτικό, γενναιόδωρο και φιλόξενο για όλους. Είμαι ιδιαίτερα ευγνώμων σε ολόκληρη την ομάδα του μουσείου, της οποίας η αφοσίωση και η σκληρή δουλειά κατέστησαν δυνατή αυτή τη σημαντική διάκριση. Το βραβείο αυτό ανήκει, πάνω απ’ όλα, σε εκείνους. Είμαι επίσης βαθιά ευγνώμων στο υπουργείο Πολιτισμού και ιδιαίτερα στην υπουργό Λίνα Μενδώνη για τη συνεχή υποστήριξή της και για τη συμβολή της στη δημιουργία των συνθηκών μέσα στις οποίες το μουσείο μπορεί να αναπτύσσεται και να ανθίζει. Είμαστε ιδιαίτερα υπερήφανοι και χαρούμενοι που αυτή η διάκριση αναγνωρίζει όχι μόνο ένα ελληνικό μουσείο, αλλά, πάνω απ’ όλα, ένα δημόσιο μουσείο. Πρόκειται για μια αναγνώριση του ζωτικού ρόλου που μπορούν να διαδραματίζουν τα δημόσια μουσεία στη σύγχρονη κοινωνία».
Η Ευρωπαϊκή Ακαδημία Μουσείων είναι ένα μη κερδοσκοπικό ίδρυμα που συστάθηκε για να εκπροσωπεί τα μουσεία σε διεθνές επίπεδο, να προάγει την έρευνα στη μουσειογραφία και τη μουσειολογία ως πολιτιστικές δραστηριότητες υψηλής αναγκαιότητας και κύρους, να ασκεί εποικοδομητική κριτική, να τροφοδοτεί τον διάλογο γύρω από νέες εκθέσεις και μουσεία, καθώς και να διαχέει τη μουσειολογική γνώση και τις νέες ιδέες μεταξύ των επαγγελματιών του κλάδου. Στόχος της είναι η στήριξη της δημιουργίας και ανάπτυξης νέων αλλά και παλαιότερων μουσείων ως φορέων κοινωνικής αλλαγής. Στον οργανισμό της εκπροσωπούνται επί του παρόντος 40 χώρες.
Με το Ευρωπαϊκό Βραβείο Μουσείων, η ΕΑΜ επιχειρεί να αναδείξει τον κοινωνικό ρόλο των μουσείων τέχνης. Το βραβείο τιμά μουσειακά εγχειρήματα που εντάσσουν την τέχνη σε καινοτόμα, πρωτοποριακά και δημιουργικά πλαίσια, προκειμένου να προσεγγίσουν κριτικά σύγχρονα κοινωνικά ζητήματα. Σκοπός του Ευρωπαϊκού Βραβείου Μουσείων είναι η ανάδειξη νέων προτύπων και παραδειγμάτων που μπορούν να λειτουργήσουν ως πηγή έμπνευσης για τον κοινωνικό ρόλο των μουσείων τέχνης.
Την κριτική επιτροπή του Βραβείου αποτελούσαν οι Bernhart Schwenk, Danièle Wagener, Delphine Munro, John Leighton, Karen Holdaway Grøn, Louisa Leventis, Samuel Gallacher (πρόεδρος) και Tijana Palkovljević Bugarski.
