Ένας οργανωμένος θαλάσσιος διάδρομος στα νότια των Στενών του Ορμούζ έχει επιτρέψει τις τελευταίες εβδομάδες τη συνέχιση σημαντικών πετρελαϊκών εξαγωγών, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους που γνωρίζουν την επιχείρηση και μίλησαν στο Axios.
Όπως αναφέρουν, κάθε βράδυ περνούν από τη συγκεκριμένη διαδρομή, κοντά στις ακτές του Ομάν, περίπου 15 έως 20 πετρελαιοφόρα. Μέσω του διαύλου μεταφέρονται πλέον καθημερινά σχεδόν 10 εκατ. βαρέλια πετρελαίου, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο 50% των εξαγωγών που πραγματοποιούνταν μέσω των Στενών πριν από τον πόλεμο και διοχετεύεται στις διεθνείς αγορές.
Η εξέλιξη θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για την Ουάσιγκτον, καθώς επιτρέπει να διατηρηθεί ένα σημαντικό μέρος των ενεργειακών ροών σε μια περίοδο κατά την οποία ο πόλεμος έχει προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου.
Ειδική επιχειρησιακή ομάδα για τα Στενά του Ορμούζ
Η αμερικανική επιχείρηση δεν αφορά μόνο τη συνοδεία των δεξαμενόπλοιων που εγκαταλείπουν τον Περσικό Κόλπο.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Axios, οι αμερικανικές δυνάμεις συντονίζουν παράλληλα την είσοδο άδειων τάνκερ από την Αραβική Θάλασσα προς τον Κόλπο, μέσω των Στενών του Ορμούζ. Τα πλοία κατευθύνονται στη συνέχεια σε λιμάνια πετρελαιοπαραγωγών χωρών της περιοχής, όπου φορτώνουν και επιστρέφουν ακολουθώντας την ίδια θαλάσσια διαδρομή.
Για τον συντονισμό της επιχείρησης έχει δημιουργηθεί ειδική επιχειρησιακή ομάδα (task force), η οποία δρα από το Φορτ Μπραγκ της Βόρειας Καρολίνας, σε συνεργασία με περιφερειακούς συμμάχους και εταίρους στον Κόλπο.
Καθημερινά καταρτίζεται κατάλογος με τα πλοία που πρόκειται να κινηθούν από τον Κόλπο προς την Αραβική Θάλασσα, καθώς και με τα άδεια δεξαμενόπλοια που εισέρχονται στην περιοχή με προορισμό τα λιμάνια των πετρελαιοπαραγωγών χωρών.
Η κίνηση των πλοίων γίνεται σε προκαθορισμένα χρονικά παράθυρα, δημιουργώντας ουσιαστικά δύο οργανωμένες ροές, μία προς την έξοδο και μία προς την είσοδο των Στενών του Ορμούζ. Τα δεξαμενόπλοια ακολουθούν τον νότιο δίαυλο, βάσει οδηγιών του αμερικανικού στρατού.
Την προστασία τους από ενδεχόμενες ιρανικές επιθέσεις αναλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη, τα οποία καλούνται να αντιμετωπίσουν απειλές από drones και πυραύλους κρουζ.
Αμερικανός αξιωματούχος με άμεση γνώση της επιχείρησης δήλωσε χαρακτηριστικά ότι οι ΗΠΑ «ελέγχουν τον νότιο δίαυλο των Στενών του Ορμούζ εδώ και δύο μήνες», υποστηρίζοντας πως οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης μπορούν να προκαλούν προβλήματα, αλλά «δεν ελέγχουν τα Στενά».
Οι ΗΠΑ προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στα συστήματα ραντάρ των ΗΠΑ
Καθοριστική για τη λειτουργία του διαδρόμου φέρεται να ήταν η αμερικανική στρατιωτική εκστρατεία διάρκειας δύο εβδομάδων. Σύμφωνα με τους Αμερικανούς αξιωματούχους, οι επιχειρήσεις προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στα συστήματα ραντάρ και θαλάσσιας επιτήρησης του Ιράν.
Ως αποτέλεσμα, εκτιμούν ότι η Τεχεράνη διαθέτει πλέον περιορισμένη εικόνα για την κίνηση των πλοίων στον νότιο δίαυλο των Στενών. Οι ίδιες πηγές κάνουν λόγο για μικρό αριθμό ραντάρ που έχουν επανέλθει σε λειτουργία, αλλά και για παρατηρητές οι οποίοι επιχειρούν από μικρά ταχύπλοα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης.
Με περιορισμένες δυνατότητες εντοπισμού των πλοίων, το Ιράν φέρεται να εκτοξεύει drones και πυραύλους κρουζ προς ευρύτερες περιοχές στις οποίες εκτιμά ότι μπορεί να διέρχονται δεξαμενόπλοια.
Ορισμένα τάνκερ έχουν υποστεί πλήγματα από ιρανικές επιθέσεις, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις οι αμερικανικές δυνάμεις έχουν καταφέρει να αναχαιτίσουν τις επιθέσεις. Μόνο αυτή την εβδομάδα, σύμφωνα με έναν από τους αξιωματούχους, οι ΗΠΑ κατέρριψαν οκτώ ιρανικά drones και δύο πυραύλους κρουζ.
Σταδιακή αύξηση των πετρελαϊκών εξαγωγών
Η επιχείρηση έχει οδηγήσει σε σταδιακή αύξηση των πετρελαϊκών εξαγωγών που πραγματοποιούνται μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Οι αμερικανικές εκτιμήσεις αναφέρουν ότι κατά τις τελευταίες δύο εβδομάδες περνούν καθημερινά από τον νότιο δίαυλο 15 έως 20 δεξαμενόπλοια, μεταφέροντας συνολικά περίπου 10 εκατ. βαρέλια πετρελαίου την ημέρα, αναφέρεται στο εν λόγω δημοσίευμα του Axios.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ωστόσο, οι ποσότητες ήταν πολύ μεγαλύτερες, φτάνοντας ακόμη και τα 15 έως 20 εκατ. βαρέλια μέσα σε μία νύχτα.
Μάλιστα, σε μία από τις νύχτες της τρέχουσας εβδομάδας είχαν προγραμματιστεί να κινηθούν προς και από τον Κόλπο περισσότερα από 20 πλοία, τα οποία συνολικά μπορούσαν να μεταφέρουν περίπου 15 εκατ. βαρέλια πετρελαίου.
Η επανεκκίνηση μέρους των εξαγωγών έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για τις διεθνείς αγορές, καθώς η διακοπή των ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ είχε εντείνει σημαντικά τις πιέσεις στις τιμές του πετρελαίου. Η αποκατάσταση ενός τμήματος της διακίνησης λειτουργεί ως ανάχωμα στις επιπτώσεις που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στην παγκόσμια ενεργειακή εφοδιαστική αλυσίδα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο Axios ότι «βγαίνει τεράστια ποσότητα πετρελαίου από τα Στενά του Ορμούζ», ενώ ανέφερε πως οι ΗΠΑ δεν βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε διαπραγματεύσεις με το Ιράν.
«Χάνουν χρόνο. Είναι χάσιμο χρόνου να διαπραγματευόμαστε μαζί τους», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος, προσθέτοντας ότι οι Ιρανοί «έχουν ακόμη κάποια δύναμη να πολεμήσουν», αλλά συνολικά «είναι σκιά του εαυτού τους».
Η αμερικανική επιχείρηση στα Στενά του Ορμούζ δείχνει, σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, ότι παρά τη συνεχιζόμενη στρατιωτική ένταση με την Τεχεράνη, η Ουάσιγκτον έχει καταφέρει να διατηρήσει σε λειτουργία σημαντικό μέρος των πετρελαϊκών ροών προς τη διεθνή αγορά, περιορίζοντας έτσι τις επιπτώσεις στις παγκόσμιες προμήθειες.
Πηγή: Axios
