Τον κώδωνα του κινδύνου για την κατάσταση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων στα ελληνικά κτίρια κρούει το Ελληνικό Ινστιτούτο Τεχνολογίας Ηλεκτρικών Εγκαταστάσεων (ΕΛΙΤΗΕ), με αφορμή περιστατικά ηλεκτροπληξιών και πυρκαγιών που καταγράφονται και το φετινό καλοκαίρι.
Το πρόβλημα συνδέεται άμεσα με την ηλικία του κτιριακού αποθέματος. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Ινστιτούτο, το 85,7% των κατοικιών έχει κατασκευαστεί πριν από το 1990 και το 42,1% πριν από το 1970. Πρόκειται δηλαδή για εγκαταστάσεις που σε πολλές περιπτώσεις σχεδιάστηκαν όταν οι ανάγκες ενός νοικοκυριού σε ηλεκτρική ενέργεια ήταν πολύ μικρότερες.
Σήμερα, κλιματιστικά, ηλεκτρικές κουζίνες, θερμοσίφωνες, υπολογιστές και φορτιστές ηλεκτρικών οχημάτων αυξάνουν σημαντικά τα φορτία που καλείται να υποστηρίξει μια παλιά εγκατάσταση. Το ΕΛΙΤΗΕ επισημαίνει ότι ακόμη και σε σπίτια όπου φαινομενικά «όλα λειτουργούν», μπορεί να υπάρχουν υπερθερμασμένα καλώδια, φθαρμένα ηλεκτρολογικά υλικά ή προβληματική γείωση.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι πρόχειρες παρεμβάσεις. Το Ινστιτούτο αναφέρει περιπτώσεις αναξιόπιστης γείωσης –ιδιαίτερα στην Αττική– αλλά ακόμη και αυτοσχέδιων επισκευών σε ηλεκτρικούς πίνακες, όπως η τοποθέτηση αλουμινόχαρτου σε ασφάλειες τήξεως.
Πότε πρέπει να γίνεται έλεγχος
| Χώρος | Μέγιστο διάστημα επανελέγχου |
|---|---|
| Κατοικίες | 10 χρόνια |
| Επαγγελματικοί χώροι | 5 χρόνια |
| Χώροι συνάθροισης κοινού & υπαίθριες επαγγελματικές εγκαταστάσεις | 2 χρόνια |
Έκτακτος έλεγχος προβλέπεται επίσης όταν πραγματοποιείται τροποποίηση στον ηλεκτρικό πίνακα, ενώ μετά τον έλεγχο πρέπει να εκδίδεται Υπεύθυνη Δήλωση Εγκαταστάτη (ΥΔΕ) και να υποβάλλεται στο σχετικό μητρώο του ΔΕΔΔΗΕ.
Το καλοκαίρι αυξάνει την πίεση
Η προειδοποίηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία τον Αύγουστο. Τις ημέρες υψηλών θερμοκρασιών τα κλιματιστικά μπορεί να λειτουργούν για πολλές ώρες, ενώ συχνά χρησιμοποιούνται ταυτόχρονα με άλλες ενεργοβόρες συσκευές. Μια παλιά ή επιβαρυμένη εγκατάσταση μπορεί έτσι να αποκαλύψει προβλήματα που παρέμεναν για χρόνια κρυμμένα.
Το ΕΛΙΤΗΕ εντοπίζει ως βασικό πρόβλημα την έλλειψη κουλτούρας πρόληψης. Πολλοί ιδιοκτήτες αγνοούν ότι οι επανέλεγχοι είναι υποχρεωτικοί ή αποφεύγουν τον έλεγχο φοβούμενοι το κόστος των επισκευών που ενδεχομένως θα προκύψουν.
Ιδιαίτερα σοβαρή είναι και η επισήμανση του Ινστιτούτου για περιπτώσεις τυπικής ή εικονικής έκδοσης ΥΔΕ χωρίς πραγματικό τεχνικό έλεγχο, πρακτική που, όπως τονίζει, ακυρώνει στην πράξη τον προληπτικό χαρακτήρα της διαδικασίας.
Τι προτείνει το ΕΛΙΤΗΕ
Ο πρόεδρος του Ινστιτούτου, Βασίλης Χατζίκος, ζητά την ουσιαστική εφαρμογή του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου αλλά και οικονομικά κίνητρα ώστε οι ιδιοκτήτες να προχωρούν σε ελέγχους και αναβαθμίσεις.
Το ΕΛΙΤΗΕ προτείνει, μάλιστα, η ηλεκτρική ασφάλεια να ενταχθεί στον πυρήνα των προγραμμάτων ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης. Επισημαίνει ότι σήμερα προγράμματα όπως το «Εξοικονομώ» μπορούν να χρηματοδοτούν ενεργειακές παρεμβάσεις χωρίς να απαιτούν συνολικό έλεγχο της ηλεκτρικής εγκατάστασης, ενώ το «Κινούμαι Ηλεκτρικά» επιδοτεί έξυπνους φορτιστές χωρίς αντίστοιχη επιδότηση της ενδεχόμενης αναβάθμισης της εγκατάστασης που θα τους υποστηρίξει.
Σύμφωνα με το Ινστιτούτου μια κατοικία δεν γίνεται πραγματικά σύγχρονη επειδή απέκτησε καινούργια κουφώματα, κλιματιστικό ή φορτιστή ηλεκτρικού αυτοκινήτου. Πρέπει και η ηλεκτρική υποδομή που βρίσκεται πίσω από τους τοίχους να μπορεί να τα υποστηρίξει με ασφάλεια!