Τη στρατηγική που επιδιώκει να ακολουθήσει η Τουρκία σε ένα διεθνές περιβάλλον που, σύμφωνα με τον ίδιο, αλλάζει ταχύτατα περιέγραψε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, σε συνέντευξή του στο Newsweek.
Ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε στις σχέσεις της Άγκυρας με το ΝΑΤΟ, τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και το Ιράν, ενώ έστειλε και μήνυμα με αφορμή την αμυντική συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ.
Το μήνυμα Ερντογάν για Ελλάδα και Ισραήλ
Σχολιάζοντας την αμυντική συμφωνία Ελλάδας–Ισραήλ, ο Ερντογάν ανέφερε ότι κάθε χώρα έχει το δικαίωμα να αναπτύσσει τις σχέσεις που επιλέγει με τρίτα κράτη.
Όπως υποστήριξε, η Τουρκία δεν αντιμετωπίζει αυτομάτως κάθε διμερή συνεργασία ως απειλή εναντίον της. Παράλληλα, όμως, τόνισε ότι η Άγκυρα παρακολουθεί στενά ενέργειες που, κατά την τουρκική θέση, θα μπορούσαν να επηρεάσουν την εθνική ασφάλεια, τα δικαιώματα και τα συμφέροντά της.
Ο Τούρκος πρόεδρος υποστήριξε ακόμη ότι η ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο θα πρέπει να στηρίζεται στη μείωση των εντάσεων και στην ενίσχυση της συνεργασίας.
«Δεν θα μας επιβληθεί επιλογή μεταξύ Δύσης και Ανατολής»
Κεντρικό σημείο της συνέντευξης αποτέλεσε η θέση της Τουρκίας απέναντι στη διαμόρφωση των νέων διεθνών ισορροπιών.
«Δεν θεωρούμε σωστό να επιβληθεί στην Τουρκία η επιλογή μεταξύ “Δύσης ή Ανατολής”», δήλωσε ο Ερντογάν.
Η Άγκυρα, σύμφωνα με τον ίδιο, θα συνεχίσει να αποτελεί μέλος του ΝΑΤΟ, ενώ παράλληλα θα ενισχύει τις σχέσεις της με χώρες όπως η Κίνα και θα διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με τη Ρωσία και το Ιράν.
Ο Ερντογάν παρουσίασε αυτή την πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική ως επιλογή που επιτρέπει στην Τουρκία να διατηρεί επαφές με διαφορετικές πλευρές, ακόμη και όταν αυτές βρίσκονται σε αντιπαράθεση.
Η προειδοποίηση για τον πόλεμο Ρωσίας–Ουκρανίας
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Τούρκος πρόεδρος στον πόλεμο Ρωσίας–Ουκρανίας, εκφράζοντας ανησυχία για το ενδεχόμενο επέκτασης της σύγκρουσης σε ευρύτερη περιοχή.
«Δεν αγνοούμε τον κίνδυνο εξάπλωσης του πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας σε ευρύτερη περιοχή», ανέφερε, συνδέοντας την αυξημένη αστάθεια και με περιστατικά σαμποτάζ και υβριδικών δραστηριοτήτων στην Ευρώπη.
Ο Ερντογάν κάλεσε παράλληλα σε αυτοσυγκράτηση, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία επιδιώκει να συμβάλει στην αποκλιμάκωση και να αποτρέψει τη μετατροπή του πολέμου σε ευρύτερη σύγκρουση.
«Για να μεσολαβήσεις, πρέπει να μπορείς να μιλάς και με τις δύο πλευρές μιας σύγκρουσης», ανέφερε, υπερασπιζόμενος τη διατήρηση διαύλων επικοινωνίας τόσο με τη Μόσχα όσο και με το Κίεβο.
«Οι ΗΠΑ είναι σύμμαχός μας, το Ιράν γείτονάς μας»
Αναφερόμενος στη Μέση Ανατολή, ο Ερντογάν περιέγραψε τη θέση της Τουρκίας ανάμεσα στις σχέσεις της με την Ουάσινγκτον και τη γεωγραφική της εγγύτητα με την Τεχεράνη.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι σύμμαχός μας στο ΝΑΤΟ. Το Ιράν είναι γείτονάς μας», δήλωσε, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα επιδιώκει να διατηρεί ανοιχτούς διαύλους και με τις δύο πλευρές, με στόχο την αποτροπή περαιτέρω κλιμάκωσης.
Τι είπε για τη συμφωνία με Σαουδική Αραβία και Πακιστάν
Ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε και στη νέα συμφωνία κοινής άμυνας της Τουρκίας με τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν.
Σύμφωνα με την περιγραφή του, μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός από τα τρία κράτη θα αντιμετωπίζεται ως επίθεση εναντίον όλων.
Η προβλεπόμενη υποστήριξη μπορεί να περιλαμβάνει ανταλλαγή πληροφοριών, υλικοτεχνική βοήθεια και πυρομαχικά, ενώ, ανάλογα με το επίπεδο της απειλής, μπορεί να εξεταστεί και πιο προηγμένη στρατιωτική υποστήριξη.
Ο Ερντογάν υποστήριξε πάντως ότι η συμφωνία δεν αποτελεί συμμαχία εναντίον συγκεκριμένης χώρας, είτε πρόκειται για το Ιράν είτε για το Ισραήλ.
Η αντιπαράθεση με το Ισραήλ και η Συρία
Σε ό,τι αφορά το Ισραήλ, ο Ερντογάν απέρριψε την άποψη ότι μια σύγκρουση μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ είναι αναπόφευκτη.
Παράλληλα, επέκρινε τη ρητορική που, όπως υποστήριξε, παρουσιάζει την Τουρκία ως την επόμενη πιθανή απειλή μετά το Ιράν.
Ο Τούρκος πρόεδρος έκανε λόγο για «σοβαρές διαφορές απόψεων» με την ισραηλινή κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι η συγκεκριμένη ρητορική δεν συμβάλλει στην περιφερειακή ειρήνη.
Για τη Συρία, επανέλαβε ότι η Τουρκία επιθυμεί τη διαφύλαξη της κυριαρχίας, της εδαφικής ακεραιότητας και της εθνικής ενότητας της χώρας.
Παράλληλα, υποστήριξε ότι οι ισραηλινές επιθέσεις στη Συρία υπονομεύουν την κυριαρχία της και δυσχεραίνουν, κατά την εκτίμησή του, την προσπάθεια σταθεροποίησης της περιοχής.
«Το κέντρο βάρους του κόσμου μετατοπίζεται»
Κλείνοντας, ο Ερντογάν αναφέρθηκε στις ευρύτερες γεωπολιτικές αλλαγές, υποστηρίζοντας ότι το παγκόσμιο κέντρο ισχύος μετακινείται προς νέες κατευθύνσεις.
«Το κέντρο βάρους του κόσμου μετατοπίζεται», δήλωσε, υποστηρίζοντας ότι οι αναδυόμενες δυνάμεις θα αποκτήσουν μεγαλύτερο ρόλο στη διεθνή λήψη αποφάσεων.
Στο ίδιο πλαίσιο, τάχθηκε υπέρ της μεταρρύθμισης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ώστε, όπως υποστήριξε, να αντανακλά καλύτερα τις σημερινές διεθνείς ισορροπίες.
Η Τουρκία, σύμφωνα με τον Ερντογάν, θα συνεχίσει να κινείται ανάμεσα στα διαφορετικά κέντρα ισχύος, διατηρώντας τη θέση της στο ΝΑΤΟ και παράλληλα ενισχύοντας τις σχέσεις της με χώρες εκτός του δυτικού συνασπισμού.