Ένα πρωτοφανές κύμα καύσωνα σαρώνει την Ευρώπη, αφήνοντας πίσω του εκατοντάδες θανάτους, καταστροφές σε υποδομές και ιστορικά ρεκόρ θερμοκρασιών που ξεπερνούν τους 40°C και εξωθώντας τις χώρες στα όριά τους. Αν και το φαινόμενο μετατοπίζεται από τη Δυτική στην Ανατολική Ευρώπη, οι Ευρωπαίοι θα χρειαστούν ένα διάστημα για να ηρεμήσουν και να επανέλθουν στην καθημερινότητά τους.
Ρεκόρ θερμοκρασιών στην Ευρώπη
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Γαλλίας που χαρακτηρίζεται από έλλειψη χώρων στα νεκροτομεία οδηγώντας τα γραφεία τελετών σε άμεση τοποθέτηση σορών σε φέρετρα, ενώ ζητείται εγκατάσταση προσωρινών ψυχόμενων κοντέινερ για την κάλυψη των αναγκών.
Η Γαλλία όμως δεν είναι η μόνη χώρα που βρίσκεται στο επίκεντρο των ακραίων θερμοκρασιακών τιμών. Αν και η Πορτογαλία φάνηκε ότι την είχε «γλιτώσει», θα έρθει αντιμέτωπη με υψηλές θερμοκρασίες. Ο Ιούλιος θα φέρει έναν παρατεταμένο καύσωνα, με τροπικές νύχτες, οδηγώντας τον υδράργυρο στα ύψη, έως και τους 43°C σε ορισμένες περιοχές της χώρας.
Σύμφωνα με το Πορτογαλικό Ινστιτούτο Θάλασσας και Ατμόσφαιρας (IPMA), το φαινόμενο προκαλείται από ένα αντικυκλωνικό σύστημα που εντοπίζεται βόρεια/βορειοδυτικά του αρχιπελάγους των Αζορών, το οποίο «έλκει» μια μάζα πολύ θερμού και ξηρού αέρα.
Στο επίκεντρο και η Πορτογαλία
Η μέση θερμοκρασία αναμένεται να κυμανθεί 3°C έως 7°C πάνω από τα κανονικά επίπεδα σε ολόκληρη την ηπειρωτική Πορτογαλία, επισημαίνει το IPMA, υπογραμμίζοντας αυξήσεις της τάξης των 5°C έως 7°C στις κεντρικές περιοχές και στο Αλεντέχο.
Το όριο των 40°C θα ξεπεραστεί από την Τετάρτη στις περιφέρειες του Αλεντέχο, ενώ οι υψηλές θερμοκρασίες θα επεκταθούν στη συνέχεια σε τμήματα των υπολοίπων περιοχών προς το τέλος της εβδομάδας, προειδοποιούν οι μετεωρολόγοι. Στο εσωτερικό του Αλεντέχο, οι μέγιστες θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια της ημέρας θα παραμείνουν πάνω από τους 40°C από την 1η έως τουλάχιστον τις 7 Ιουλίου.
Κατά την περίοδο αυτή, οκτώ περιφέρειες αναμένεται να φτάσουν ή να ξεπεράσουν τους 40°C: Μπράγκα, Κοΐμπρα, Καστέλο Μπράνκο, Σανταρέμ, Λισαβόνα, Πορταλέγκρε, Έβορα και Μπέζα.
Οι υψηλές θερμοκρασίες αναμένεται να πλήξουν και τις ακτές, ειδικά από την Τετάρτη, με μέγιστες τιμές μεταξύ 35°C και 38°C, σημειώνει το IPMA.
Η κατάσταση θα επιβαρυνθεί από τις «τροπικές νύχτες». Οι ελάχιστες θερμοκρασίες θα κυμανθούν μεταξύ 12°C και 17°C στις αρχές της εβδομάδας, ανεβαίνοντας πάνω από τους 20°C στις εσωτερικές περιοχές από την Τρίτη και σε άλλες περιφέρειες από την Πέμπτη.
Το Ινστιτούτο έχει εκδώσει κίτρινες προειδοποιήσεις για τις περιφέρειες Γκουάρντα, Καστέλο Μπράνκο, Πορταλέγκρε, Έβορα και Μπέζα από αυτή τη Δευτέρα.
Την Τρίτη, οι προειδοποιήσεις αυτές θα επεκταθούν στη Μπραγκάνσα και τη Βίλα Ρεάλ, ενώ από την Τετάρτη θα ισχύουν για το σύνολο των υπόλοιπων ηπειρωτικών περιφερειών.
Το καιρικό αυτό μοτίβο, ωστόσο, αναμένεται να αναθεωρηθεί. Λόγω της «μεγάλης διάρκειας αυτού του θερμού κύματος», το IPMA προειδοποιεί ότι «είναι πολύ πιθανό το επίπεδο συναγερμού να αναβαθμιστεί σε αρκετές περιφέρειες στις επικαιροποιήσεις που θα γίνουν τις επόμενες ημέρες».
Η πορεία του φαινομένου
Ο θερμικός θόλος που οδήγησε σε ακραίες θερμοκρασίες στη Δυτική Ευρώπη μετακινείται προς την Κεντρική Ευρώπη και τα βόρεια Βαλκάνια.
Το φαινόμενο, που συνδέεται με το λεγόμενο Omega Block, εγκλώβισε πολύ θερμές αέριες μάζες κάτω από ισχυρές υψηλές πιέσεις και οδήγησε σε νέα ρεκόρ θερμοκρασίας Ιουνίου σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία, η Γερμανία, το Βέλγιο και η Ελβετία.
Από σήμερα έως και την Τρίτη, οι υψηλότερες θερμοκρασίες αναμένονται στην Πολωνία, την Τσεχία, τη Σλοβακία, την Ουγγαρία, τη Ρουμανία, τη Σερβία, την Κροατία και τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, όπου σε πεδινές περιοχές ο υδράργυρος μπορεί να ξεπεράσει τους 40 βαθμούς.
Η δυτική και η κεντρική Μεσόγειος εξακολουθούν να βρίσκονται σε συνθήκες έντονου θαλάσσιου καύσωνα, με τη θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας να κινείται τοπικά από 2,5 έως 6,3 βαθμούς Κελσίου πάνω από τον μέσο όρο της περιόδου 1991-2020.
Αντίθετα, το Αιγαίο παραμένει ελαφρώς ψυχρότερο από τα φυσιολογικά επίπεδα για την εποχή, εξαιτίας της επίμονης δράσης των βοριάδων των τελευταίων εβδομάδων. Τα μελτέμια λειτουργούν ως φυσικό «κλιματιστικό», περιορίζοντας τη θερμική επιβάρυνση κυρίως στα ανατολικά και νότια τμήματα της χώρας.
