Μια διαφορετική εκδοχή του μνημονίου συμφωνίας, που φαίνεται να ικανοποιεί όλες τις βασικές θέσεις της Τεχεράνης, παρουσιάζει το επίσημο κρατικό πρακτορείο ειδήσεων του Ιράν (IRNA).
Σύμφωνα με το Al Jazeera, εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, δήλωσε ότι το σχέδιο συμφωνίας 14 σημείων «πρόκειται απλώς για εικασίες των μέσων ενημέρωσης».
Το πυρηνικό ζήτημα παραμένει «ανέγγιχτο» σύμφωνα με το πρακτορείο, το Ιράν δεν θα αναλάβει καμία δέσμευση σχετικά με τη μεταβίβαση της διαχείρισης του Στενού του Ορμούζ, στόχος είναι το τέλος του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, ενώ τίθεται και θέμα πολεμικών αποζημιώσεων.
Ποια ζητήματα και θέματα καλύπτει το Μνημόνιο Τερματισμού του Πολέμου σύμφωνα με το πρακτορείο
To γενικό περίγραμμα του τρέχοντος κειμένου της συμφωνίας βρίσκονται στα ακόλουθα πλαίσια σύμφωνα με το πρακτορείο IRNA:
1.Το πυρηνικό ζήτημα παραμένει ανέγγιχτο
Δεν θα επιτευχθεί συμφωνία για το πυρηνικό ζήτημα στο τρέχον μνημόνιο, και το Ιράν δεν θα αναλάβει καμία νέα δέσμευση. Οι πυρηνικές συνομιλίες θα διεξαχθούν εντός 60 ημερών από την υπογραφή.
2.Στενό του Ορμούζ. Καμία παράδοση, κανένας ρόλος για τις ΗΠΑ
Το Ιράν δεν θα αναλάβει καμία δέσμευση σχετικά με την παράδοση της διαχείρισης του Στενού του Ορμούζ. Το μέλλον της διαχείρισης του Στενού θα επιλυθεί στο πλαίσιο ενός περιφερειακού ζητήματος και μέσω κοινού διαλόγου και λήψης αποφάσεων μεταξύ Τεχεράνης και Ομάν.
3.Αποφασιστικό τέλος του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου
Ο κύριος στόχος του μνημονίου είναι ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα της περιοχής. Οι ΗΠΑ δεσμεύονται να αναγκάσουν το Ισραήλ να τερματίσει τον πόλεμο στον Λίβανο και η φράση «παράταση της εκεχειρίας» δεν περιλαμβάνεται στο κείμενο.
4.Απελευθέρωση παγωμένων περιουσιακών στοιχείων με συγκεκριμένο μηχανισμό
Μερικά από τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία θα απελευθερωθούν αμέσως μετά την υπογραφή, ενώ τα υπόλοιπα θα απελευθερωθούν σταδιακά κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Η Τεχεράνη έχει λάβει σαφείς εγγυήσεις βάσει των μηχανισμών που επιθυμεί.
5.Πολεμικές αποζημιώσεις στην ημερήσια διάταξη
Οι ζημίες που προκλήθηκαν στο Ιράν από την αμερικανική και ισραηλινή επιθετικότητα είναι μεταξύ των θεμάτων που αναφέρονται στο μνημόνιο. Ο μηχανισμός εφαρμογής για την είσπραξη αποζημίωσης θα συμφωνηθεί στις διαπραγματεύσεις 60 ημέρες μετά την υπογραφή.
6.Λεπτομέρειες για την άρση των πρωτογενών και δευτερογενών κυρώσεων· ένα θέμα που συζητήθηκε στην τελική συμφωνία
Η άρση όλων των αμερικανικών κυρώσεων και των διεθνών ψηφισμάτων θα επανεξεταστεί εντός της προθεσμίας των 60 ημερών για τις πυρηνικές διαπραγματεύσεις.
7.Τρία ζητήματα και 60 ημέρες για μια τελική συμφωνία
Μόνο τρία ζητήματα θα συζητηθούν στις 60ήμερες διαπραγματεύσεις: η συνέχιση του ειρηνικού πυρηνικού προγράμματος, η άρση των μονομερών αμερικανικών κυρώσεων και ο μηχανισμός αποζημίωσης. Κανένα άλλο ζήτημα, συμπεριλαμβανομένων των πυραυλικών δυνατοτήτων του Ιράν, δεν θα βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη.
Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης επιβεβαίωσαν το πρωί της Παρασκευής την ύπαρξη σχεδίου συμφωνίας με τις ΗΠΑ για τον τερματισμό της σύγκρουσης αναφέροντας μεταξύ άλλων, ότι σε αυτή περιλαμβάνεται η άρση των κυρώσεων, η απόσυρση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων σε περιοχές γύρω από το Ιράν και ο τερματισμός του ναυτικού αποκλεισμού.
Σενάρια για υπογραφή στη Γενεύη
Οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Iράν αναμένεται να ξεκινήσουν μετά την υπογραφή ενός Μνημονίου Κατανόησης (Memorandum of Understanding – MoU), το οποίο, σύμφωνα με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, θα μπορούσε να υπογραφεί ακόμη και μέσα στο προσεχές Σαββατοκύριακο.
Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων IRNA, το Ιράν θα «διαπραγματευτεί αποκλειστικά το πυρηνικό πρόγραμμα και μόνο στο πλαίσιο των θεμελιωδών αρχών της Ισλαμικής Δημοκρατίας».
«Ζητήματα όπως το δικαίωμα του Ιράν στον εμπλουτισμό ουρανίου και η διατήρηση αποθεμάτων εμπλουτισμένου υλικού από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα αποτελέσουν βασικά σημεία που θα επιδιωχθεί να συμπεριληφθούν στην τελική συμφωνία», αναφέρει το δημοσίευμα.
Την ίδια ώρα υπάρχει ένας καταιγισμός δημοσιευμάτων στα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης σχετικά με το ενδεχόμενο να πραγματοποιηθεί τελετή υπογραφής ενός μνημονίου κατανόησης στη Γενεύη.
Τα Axios, CNN και Bloomberg, επικαλούμενα πηγές τους, αναφέρουν ότι η τελετή υπογραφής ενδέχεται να πραγματοποιηθεί πριν από ή κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής της G-7, η οποία αρχίζει τη Δευτέρα στη Γαλλία. Θα πραγματοποιηθεί από τις 15 έως τις 17 Ιουνίου στο Εβιάν της Γαλλίας.
Σύμφωνα με τα ίδια δημοσιεύματα, οι αντιπροσωπείες των μεγαλύτερων οικονομικών δυνάμεων του κόσμου αναμένεται να αφιχθούν στο αεροδρόμιο της Γενεύης για τη σύνοδο που θα πραγματοποιηθεί στοΕβιάν-λε-Μπαιν, κοντά στα ελβετικά σύνορα.
Σύμφωνα με πληροφορίες από διπλωματικές πηγές, το παρασκήνιο που προηγήθηκε των τελευταίων εξελίξεων ήταν ιδιαίτερα έντονο και πολυεπίπεδο. Τις τελευταίες εβδομάδες πραγματοποιήθηκαν συνεχείς μυστικές επαφές μέσω διαμεσολαβητών από το Κατάρ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ομάν, με στόχο να γεφυρωθούν οι διαφορές που παρέμεναν ανοικτές ανάμεσα στις δύο πλευρές.
Όπως μεταδίδει το Bloomberg, ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος άφησε να εννοηθεί κατά τη διάρκεια της νύχτας ότι οι δύο πλευρές βρίσκονται κοντά στην επίτευξη συμφωνίας, γεγονός που επιβεβαίωσε και αξιωματούχος χώρας της G7 υπό καθεστώς ανωνυμίας.
Σύμφωνα με δεύτερο αξιωματούχο της G7, η συμφωνία αναμένεται να λάβει τη μορφή μνημονίου κατανόησης και όχι οριστικής διμερούς συμφωνίας.
Πηγές με γνώση των διαβουλεύσεων αναφέρουν ότι η κοντινή Γενεύη εξετάζεται ως πιθανός τόπος υπογραφής του κειμένου ακόμη και από την Κυριακή. Ωστόσο, αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι η Τεχεράνη (η οποία, σύμφωνα με το Al Arabiya, ήταν εκείνη που ζήτησε οι υπογραφές να πέσουν επί ευρωπαϊκού εδάφους) δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει επίσημα τη συμμετοχή της, ενώ οι επαφές μεταξύ των δύο πλευρών παραμένουν αργές από την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο.
Ένας δεύτερος αξιωματούχος της G7 επιβεβαίωσε ότι υπάρχουν σαφείς ενδείξεις προόδου, αλλά υπενθύμισε ότι στο παρελθόν αρκετές διπλωματικές πρωτοβουλίες δεν κατέληξαν σε τελικό αποτέλεσμα.
Επιφυλακτική η Τεχεράνη
Το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών απέφυγε να επιβεβαιώσει ότι έχει επιτευχθεί συμφωνία. Εκπρόσωπος του υπουργείου δήλωσε ότι «δεν έχουμε ακόμη καταλήξει σε οριστικό συμπέρασμα επί του θέματος», αναγνωρίζοντας πάντως ότι έχουν σημειωθεί βήματα προς τον τερματισμό της σύγκρουσης που έχει προκαλέσει αναταράξεις σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και έντονες πιέσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Παράλληλα, διπλωματική πηγή που ενημερώθηκε για τις συνομιλίες υποστήριξε ότι οι Ιρανοί διαπραγματευτές έχουν ήδη συμφωνήσει επί του σχεδίου, χωρίς ωστόσο να είναι σαφές αν έχει δοθεί η τελική έγκριση από τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος διατηρεί τον τελικό λόγο σε ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας.
