Η NASA ανακοίνωσε την Τετάρτη 4 Ιουνίου, τον τερματισμό της αποστολής MAVEN, η οποία είχε ως αντικείμενο τη μελέτη της ατμόσφαιρας και της εξέλιξης του Άρη, καθώς το διαστημόπλοιο παραμένει σιωπηλό εδώ και έξι μήνες.
Το MAVEN, τα αρχικά του οποίου προέρχονται από τη φράση «Mars Atmosphere and Volatile Evolution» (Εξέλιξη της Ατμόσφαιρας και των Πτητικών Στοιχείων του Άρη), τέθηκε σε τροχιά γύρω από τον Κόκκινο Πλανήτη το 2014. Αν και η αρχική διάρκεια της αποστολής είχε σχεδιαστεί να είναι μόλις ένα έως δύο χρόνια, το σκάφος παρέμεινε πλήρως λειτουργικό για περισσότερο από μία δεκαετία. Ωστόσο, τον Δεκέμβριο του 2025 χάθηκε κάθε επικοινωνία με τη Γη και, έπειτα από μήνες χωρίς κανένα σήμα, η NASA αποδέχθηκε πλέον ότι το διαστημόπλοιο έχει χαθεί, παρότι εκτιμάται ότι εξακολουθεί να βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον Άρη.
Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία γνωστοποίησε ότι θα διερευνήσει τα αίτια που οδήγησαν στην απώλεια επικοινωνίας με το σκάφος. Για τη Σάνον Κάρι, καθηγήτρια Αστροφυσικής και μέλος της επιστημονικής ομάδας της αποστολής, το MAVEN υπήρξε «η καλύτερη αποστολή που πραγματοποιήθηκε ποτέ στον Άρη».
Όπως ανέφερε η ίδια στους δημοσιογράφους, το διαστημόπλοιο έδωσε στους επιστήμονες τη δυνατότητα να κατανοήσουν σε βάθος το φαινόμενο της ατμοσφαιρικής διαφυγής, δηλαδή τη διαδικασία κατά την οποία αέρια της ατμόσφαιρας ενός πλανήτη διαφεύγουν στο διάστημα.
«Σήμερα γνωρίζουμε περισσότερα για την ατμοσφαιρική διαφυγή στον Άρη από ό,τι για οποιονδήποτε άλλο πλανήτη, ακόμη και για τη Γη. Ως αποτέλεσμα, ο Άρης αποτελεί ένα εξαιρετικό φυσικό εργαστήριο για τη μελέτη των ατμοσφαιρών των βραχωδών πλανητών», δήλωσε χαρακτηριστικά η Κάρι.
NASA to end its mission to study the atmosphere and evolution of Mars after its probe went silent for six months.
— AFP News Agency (@AFP) June 4, 2026
Scientific spacecraft MAVEN — short for Mars Atmosphere and Volatile Evolution — went into Martian orbit in 2014https://t.co/LDfAmoE2VM pic.twitter.com/gxNxqJbLdN
Από την πλευρά της, η επικεφαλής του προγράμματος εξερεύνησης της NASA, Τίφανι Μόργκαν, τόνισε ότι το MAVEN «διεύρυνε σε τεράστιο βαθμό την κατανόησή μας για την ατμόσφαιρα του Άρη, την κλιματική του ιστορία και τη δυνατότητα να φιλοξενήσει συνθήκες κατάλληλες για ζωή».
Πέρα από το επιστημονικό του έργο, το MAVEN διαδραμάτισε και έναν κρίσιμο επιχειρησιακό ρόλο, λειτουργώντας ως ενδιάμεσος σταθμός επικοινωνίας μεταξύ της Γης και των ρομποτικών οχημάτων που έχει στείλει η NASA στην επιφάνεια του Άρη. Μετά την απώλειά του, το έργο της αναμετάδοσης των επικοινωνιών θα αναλάβουν άλλα διαστημόπλοια που βρίσκονται ήδη σε τροχιά γύρω από τον Κόκκινο Πλανήτη.
