Νέοι δορυφορικοί χάρτες της NASA αποκαλύπτουν πώς μεταβλήθηκε ο νυχτερινός φωτισμός της Γης την τελευταία δεκαετία, καταγράφοντας με εντυπωσιακή ακρίβεια ποιες περιοχές του πλανήτη έγιναν πιο φωτεινές και ποιες άρχισαν σταδιακά να «σβήνουν».
Η ανάλυση βασίζεται στα δεδομένα του προγράμματος Black Marble της NASA και εξετάζει τις μεταβολές του τεχνητού φωτισμού από το 2014 έως το 2022. Τα στοιχεία δείχνουν ότι ο πλανήτης δεν φωτίζεται με τον ίδιο τρόπο παντού. Αντίθετα, παρατηρούνται έντονες αυξομειώσεις που συνδέονται με οικονομικές κρίσεις, αστική ανάπτυξη, ενεργειακές πολιτικές αλλά και γεωπολιτικές εξελίξεις, όπως οι πολεμικές συγκρούσεις.
Οι δορυφόροι VIIRS της NASA και της NOAA κατέγραψαν σημαντική αύξηση της φωτεινότητας σε μεγάλες πόλεις και βιομηχανικές περιοχές, κυρίως στην Κίνα και στη βόρεια Ινδία. Οι επιστήμονες αποδίδουν την εικόνα αυτή στη ραγδαία αστικοποίηση και στην αυξημένη βιομηχανική δραστηριότητα που αναπτύχθηκε τα τελευταία χρόνια στις συγκεκριμένες περιοχές.
Στην Ευρώπη, ωστόσο, η εικόνα είναι διαφορετική. Αρκετές χώρες παρουσίασαν αισθητή μείωση του νυχτερινού φωτισμού. Η Γαλλία κατέγραψε πτώση 33%, το Ηνωμένο Βασίλειο 22% και η Ολλανδία 21%. Σύμφωνα με τη NASA, η μείωση αυτή συνδέεται κυρίως με τη μετάβαση σε αποδοτικότερο φωτισμό LED και με τις πολιτικές εξοικονόμησης ενέργειας που εφαρμόστηκαν τα τελευταία χρόνια.
Η κατάσταση έγινε ακόμη πιο έντονη το 2022, όταν η ενεργειακή κρίση που ακολούθησε τον πόλεμο Ρωσίας – Ουκρανίας οδήγησε πολλές ευρωπαϊκές χώρες σε περαιτέρω περιορισμό του δημόσιου φωτισμού, κάνοντας τις νύχτες σε αρκετές περιοχές της ηπείρου αισθητά πιο σκοτεινές.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι επιστήμονες κατέγραψαν μικτή εικόνα. Οι πόλεις της Δυτικής Ακτής έγιναν πιο φωτεινές, κυρίως λόγω της πληθυσμιακής ανάπτυξης και της επέκτασης των αστικών κέντρων. Αντίθετα, σε αρκετές περιοχές της Ανατολικής Ακτής παρατηρήθηκε μείωση του φωτισμού, εξέλιξη που οι ερευνητές συνδέουν τόσο με τη χρήση LED όσο και με οικονομικές μεταβολές.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, η NASA εκτιμά ότι η συνολική φωτεινότητα της Γης αυξήθηκε κατά 34% μέσα σε οκτώ χρόνια. Πίσω όμως από τον συνολικό αυτό αριθμό κρύβονται μεγάλες διαφοροποιήσεις από χώρα σε χώρα και από πόλη σε πόλη, αποτυπώνοντας τις διαφορετικές οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε περιοχή.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι νυχτερινοί δορυφορικοί χάρτες δεν αποτελούν πλέον μόνο εργαλείο παρακολούθησης της φωτορύπανσης. Όπως αναφέρουν, μπορούν να αξιοποιηθούν και για την κατανόηση οικονομικών, κοινωνικών και γεωπολιτικών αλλαγών σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, προσφέροντας μια νέα οπτική για τις εξελίξεις που διαμορφώνουν τον σύγχρονο κόσμο.
Με πληροφορίες από το Earth Observatory / Nature
