Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ έθεσε «μπλόκο» στην προσπάθεια του Ντόναλντ Τραμπ να απολύσει τη Λίζα Κουκ, καθώς θα παραμείνει στη θέση της, αν και η δικαστική διαμάχη για τη νομιμότητα της απόλυσής της θα συνεχιστεί.
Το Ανώτατο Δικαστήριο μπλοκάρει την απόλυση της Λίζα Κουκ από τον Τραμπ
Με απόφαση 5 προς 4, το Ανώτατο Δικαστήριο απέρριψε την προσπάθεια του Προέδρου που επικαλέστηκε ότι η Κουκ εμπλεκόταν σε υπόθεση στεγαστικής απάτης. Ο κ. Τραμπ είχε προσφύγει για πρώτη φορά στο Ανώτατο Δικαστήριο ζητώντας έκτακτη παρέμβαση τον περασμένο Σεπτέμβριο. Μέχρι πρότινος, οι δικαστές είχαν επιτρέψει στη Λίζα Κουκ να παραμείνει στη θέση της στην κεντρική τράπεζα, όσο εξέταζαν αν θα «πάγωναν» την απόφαση κατώτερου δικαστηρίου που είχε «μπλοκάρει» την απόλυσή της.
Με την τωρινή του απόφαση, το Ανώτατο Δικαστήριο επικύρωσε την απόφαση του κατώτερου δικαστηρίου, η οποία παραμένει σε ισχύ όσο εξελίσσεται η νομική αμφισβήτηση της απομάκρυνσής της από την Κουκ.
Τη γνώμη της πλειοψηφίας συνέταξε ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου, Τζον Ρόμπερτς, με την υποστήριξη των δικαστών Σόνια Σοτομαγιόρ, Έλενα Κέιγκαν, Μπρετ Κάβανο και Κέταντζι Μπράουν Τζάκσον.
Το χρονικό
Ο Τραμπ προσπάθησε να απολύσει την Κουκ από το Διοικητικό Συμβούλιο της Fed τον περασμένο Αύγουστο, μια κίνηση που γίνεται πρώτη φορά στα 112 χρόνια ιστορίας της κεντρικής τράπεζας. Η ενέργεια αυτή εντάσσεται σε μια σειρά από αντίστοιχες προσπάθειες απόλυσης αξιωματούχων που είχαν διοριστεί από Δημοκρατικούς σε διάφορες πολυμελείς ανεξάρτητες υπηρεσίες, ενώ ο πλανητάρχης εξέφραζε συχνά τη δυσαρέσκειά του για τις αποφάσεις της Fed σχετικά με τα επιτόκια.
Ο Πρόεδρος υποστήριξε ότι η Κουκ προέβη σε ψευδείς δηλώσεις σε αιτήσεις στεγαστικών δανείων για δύο ακίνητα —ένα στο Μίσιγκαν και ένα στη Τζόρτζια— πριν από τον διορισμό της στη Fed από τον Πρόεδρο Τζο Μπάιντεν το 2021. Σε επιστολή του που δημοσιεύτηκε στο Truth Social για την ανακοίνωση της φερόμενης απόλυσής της, ο κ. Τραμπ δήλωσε ότι είχε «επαρκή αιτία» (sufficient cause) για να απομακρύνει την Κουκ, επικαλούμενος αυτό που χαρακτήρισε ως «δόλια και δυνητικά εγκληματική συμπεριφορά σε οικονομικό ζήτημα».
Η Κουκ έχει αρνηθεί οποιαδήποτε παράνομη πράξη και δεν της έχει απαγγελθεί καμία κατηγορία για έγκλημα. Κατέθεσε άμεσα αγωγή αμφισβητώντας την απομάκρυνσή της, υποστηρίζοντας ότι ο κ. Τραμπ παραβίασε τον Νόμο περί Ομοσπονδιακής Τράπεζας (Federal Reserve Act). Ο νόμος αυτός, που ψηφίστηκε το 1913, παρέχει στον Πρόεδρο την εξουσία να απομακρύνει έναν διοικητή της Fed μόνο «για σπουδαίο λόγο» (for cause), αν και ο όρος αυτός δεν ορίζεται ρητά.
Η σημαρινή απόφαση θέτει ένα νέο εμπόδιο στην προσπάθεια του Τραμπ να επιβάλει τον έλεγχό του στην Ομοσπονδιακή Τράπεζα, η οποία καθορίζει τη νομισματική πολιτική των ΗΠΑ. Από την ανάληψη των καθηκόντων του, ο Τραμπ έχει πιέσει για χαμηλότερα επιτόκια και έχει επικρίνει τη Fed, και ειδικότερα τον πρόσφατο πρόεδρό της, Τζερόμ Πάουελ, για την αποτυχία του να συμμορφωθεί με τις επιθυμίες του.
Η Γερουσία επικύρωσε πρόσφατα τον Κέβιν Γουόρς ως αντικαταστάτη του Πάουελ στην προεδρία του διοικητικού συμβουλίου. Ωστόσο, η θητεία του Πάουελ ως μέλους του συμβουλίου δεν λήγει μέχρι το 2028. Ο Τραμπ δεν επιχείρησε να απολύσει τον Πάουελ, αν και το Υπουργείο Δικαιοσύνης ξεκίνησε έρευνα εις βάρος του σχετικά με ανακαινίσεις στα κεντρικά γραφεία της Fed, η οποία αργότερα δεν προχώρησε και εγκαταλείφθηκε.
Οι παγκόσμιες αγορές βασίζονται εδώ και καιρό στην ανεξαρτησία της Ομοσπονδιακής Τράπεζας. Κανένας πρόεδρος δεν είχε αποπειραθεί ποτέ να απολύσει ανώτατο αξιωματούχο της. Σύμφωνα με τον Νόμο περί Ομοσπονδιακής Τράπεζας, οι πρόεδροι περιορίζονται στο να απομακρύνουν διοικητές μόνο «για σπουδαίο λόγο» (for cause), δηλαδή εάν υπάρχει απόδειξη παράπτωσης.
Με πληροφορίες από cbsnews.gr, nbcnews.gr