Σε οριακή κατάσταση βρίσκονται τα διαθέσιμα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου, όπως προειδοποιούν κορυφαία στελέχη της πετρελαϊκής βιομηχανίας.
Κυβερνήσεις και ενεργειακές εταιρείες χρησιμοποιούν τα στρατηγικά και εμπορικά τους αποθέματα για να απορροφήσουν τους κραδασμούς από τις διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα, λόγω των πολέμων σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή. Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει σε άνοδο των τιμών, καθιστώντας την παγκόσμια αγορά επιρρεπής σε γεωπολιτικές αλλαγές.
The world has nearly burned through its oil stockpile buffer, executives say https://t.co/H04r4N9jLV https://t.co/H04r4N9jLV
— Reuters (@Reuters) October 6, 2026
«Λιγότερα από 6 δισ. βαρέλια εμπορικών αποθεμάτων παραμένουν σήμερα και η συντριπτική πλειονότητα δεν είναι πρακτικά διαθέσιμη. Το σύστημα βρίσκεται ήδη υπό καθεστώς έντονης πίεσης», δήλωσε ο Αμίν Νάσερ, Διευθύνων Σύμβουλος της Saudi Aramco.
Όπως επεσήμανε ο ίδιος, από την αρχή της κρίσης στη Μέση Ανατολή έχουν αποδεσμευτεί περισσότερα από 1 δισεκατομμύριο βαρέλια πετρελαίου —κυρίως από χερσαία εμπορικά αποθέματα— εξαντλώντας ουσιαστικά το τελευταίο μεγάλο «εργαλείο» αποσταθεροποίησης των τιμών, όπως αναφέρει το Reuters.
Σε αυτό το σκηνικό προστέθηκαν και οι νέες αναφορές για επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια στα Στενά του Ορμούζ αναζωπύρωσαν τους φόβους για διαταραχές στην προσφορά. Σύμφωνα με το UK Maritime Trade Operations, εννέα επιθέσεις έχουν καταγραφεί μέχρι στιγμής τον Οκτώβριο στα Στενά του Ορμούζ και τον Περσικό Κόλπο, αριθμός που αντιστοιχεί στο ήμισυ του συνόλου των επιθέσεων που καταγράφηκαν τον Σεπτέμβριο.
Παράλληλα, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) προετοιμάζεται για νέα αποδέσμευση 100 εκατομμυρίων βαρελίων αργού πετρελαίου και ντίζελ.
«Τα αποθέματα φτάνουν σε επίπεδα συναγερμού. Μόλις το 10% ή και λιγότερο είναι άμεσα διαθέσιμο, γι’ αυτό και υπάρχει τόσο μεγάλη δυσκολία με τα 100 εκατομμύρια βαρέλια», πρόσθεσε ο Νάσερ, τη στιγμή που η παγκόσμια ζήτηση διαμορφώνεται στα 102 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.
Η εξάντληση των «μαξιλαριών» ασφαλείας έχει καταστήσει την αγορά πιο εύθραυστη και έχει ανεβάσει το κατώτατο επίπεδο στο οποίο μπορούν να υποχωρήσουν οι τιμές του πετρελαίου, σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Chevron, Mike Wirth.
Στελέχη του κλάδου εκτιμούν μάλιστα ότι η αναταραχή στην αγορά πετρελαίου θα συνεχιστεί και πέρα από το επόμενο έτος, καθώς ενδέχεται να χρειαστούν χρόνια για να αναπληρωθούν τα αποθέματα, την ώρα που παράλληλα θα πρέπει να καλύπτεται η παγκόσμια κατανάλωση.
«Η παγκόσμια οικονομία εξαρτάται από τις θαλάσσιες μεταφορές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή για να διατηρηθεί η ισορροπία κατά τη διάρκεια του χειμώνα, καθώς η Δύση δεν διαθέτει πλέον άλλα αποθέματα προς ανάλωση», προειδοποίησε ο Ράσελ Χάρντι, επικεφαλής του ομίλου εμπορίας εμπορευμάτων Vitol. Στις ΗΠΑ, τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου (SPR) βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Οκτώβριο του 1982.
Προειδοποιεί και ο διευθύνων σύμβουλος της Chevron
Ο διευθύνων σύμβουλος της Chevron, Μάικ Γουίρθ, δήλωσε ότι η απώλεια των αποθεματικών «μαξιλαριών» έχει κάνει την αγορά πετρελαίου πολύ πιο ευάλωτη, αυξάνοντας παράλληλα το κατώτατο επίπεδο των τιμών.
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η αναπλήρωση των αποθεμάτων θα χρειαστεί χρόνια, καθώς θα πρέπει να πραγματοποιείται ταυτόχρονα με την κάλυψη της παγκόσμιας ζήτησης.
Δεν είναι, άλλωστε, όλο το πετρέλαιο που βρίσκεται σε αποθήκες άμεσα αξιοποιήσιμο. Μέρος των ποσοτήτων βρίσκεται στον πυθμένα των δεξαμενών ή μέσα σε αγωγούς, ενώ παράλληλα ισχύουν κυβερνητικοί κανόνες που επιβάλλουν ελάχιστα επίπεδα στρατηγικών αποθεμάτων.
Τα αποθέματα φυσικού αερίου έχουν επίσης μειωθεί
Η πίεση δεν περιορίζεται στο πετρέλαιο. Τα αποθέματα φυσικού αερίου έχουν επίσης μειωθεί, αυξάνοντας τον κίνδυνο απότομων ανατιμήσεων.
Ο Διευθύνων Σύμβουλος της Petronas, Τένγκου Μουχάμαντ Τάουφικ, υπογράμμισε ότι ένας βαρύς χειμώνας θα μπορούσε να προκαλέσει «λουτρό αίματος» στην αγορά αερίου κατά το πρώτο τρίμηνο του 2027, εάν τα επίπεδα αποθήκευσης υποχωρήσουν σε οριακά σημείο.
