Τρεις ψήφοι υπέρ, οκτώ κατά και τέσσερα μέλη χωρίς έκφραση γνώμης. Αυτός ήταν ο απολογισμός του Φεριντούν Σινιρλίογλου στην πρώτη άτυπη ψηφοφορία στην οποία συμμετείχε για τη θέση του επόμενου Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ. Η αναμέτρηση της Πέμπτης 5 Νοεμβρίου 2026 στο 15μελές Συμβούλιο Ασφαλείας ήταν η όγδοη του συνολικού κύκλου και κατέγραψε μια ιδιαίτερα δυσμενή αφετηρία για την υποψηφιότητα που προώθησε προσωπικά ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Η εικόνα αυτή αποτελεί σοβαρό διπλωματικό πλήγμα για την Άγκυρα. Όχι, όμως, οριστική απόρριψη: οι λεγόμενες «ψηφοφορίες τάσεων» είναι άτυπες και έχουν σκοπό να αποτυπώσουν τις διαθέσεις των κρατών προτού το Συμβούλιο Ασφαλείας διατυπώσει επίσημη σύσταση προς τη Γενική Συνέλευση.
Τι έδειξαν οι ψήφοι στο Συμβούλιο Ασφαλείας
Ο Τούρκος υποψήφιος κατέλαβε την έκτη θέση μεταξύ οκτώ υποψηφίων. Αντίθετα, η Ρεβέκα Γκρίνσπαν από την Κόστα Ρίκα συγκέντρωσε 12 θετικές ψήφους και τρεις αρνητικές. Ο Ραφαέλ Γκρόσι από την Αργεντινή εξασφάλισε εννέα θετικές ψήφους, ενώ η Κάρολιν Ροντρίγκες-Μπίρκετ από τη Γουιάνα οκτώ. Η Λάνα Νουσάιμπεχ των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων έλαβε επτά.
Για να επιλεγεί ένας υποψήφιος στην επίσημη διαδικασία χρειάζεται τουλάχιστον εννέα θετικές ψήφους και να μην ασκήσει βέτο κανένα από τα πέντε μόνιμα μέλη: Ηνωμένες Πολιτείες, Ρωσία, Κίνα, Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο. Οι τελευταίες κάλπες δεν διέκριναν τις ψήφους μονίμων και μη μονίμων μελών. Συνεπώς δεν γνωρίζουμε από τη συγκεκριμένη καταμέτρηση ποια χώρα έδωσε θετική ή αρνητική ψήφο ούτε αν οι οκτώ αρνήσεις περιλαμβάνουν μέλος με δικαίωμα βέτο.
Η ελληνική γραμμή και ο ρόλος του Γιώργου Γεραπετρίτη
Η Αθήνα είχε καταστήσει σαφή τη θέση της πριν ανακοινωθεί το αποτέλεσμα. Σε συνέντευξή του στον ΑΝΤ1 στις 4 Νοεμβρίου, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να υποστηρίξει την υποψηφιότητα Σινιρλίογλου. Σύνδεσε τη στάση αυτή με την ανάγκη ο επικεφαλής των Ηνωμένων Εθνών να διαθέτει ειδικό βάρος και να προέρχεται από κράτος που σέβεται συνολικά το Διεθνές Δίκαιο.
Η ελληνική θέση έχει συγκεκριμένο πολιτικό και νομικό υπόβαθρο: την τουρκική εισβολή και συνεχιζόμενη κατοχή στην Κύπρο, τις διαφωνίες ως προς την εφαρμογή των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας, αλλά και τις διεκδικήσεις της Άγκυρας στις θαλάσσιες ζώνες της Ανατολικής Μεσογείου. Η ελληνική κυβέρνηση θεωρεί ότι ο μελλοντικός Γενικός Γραμματέας πρέπει να διατηρήσει το Κυπριακό σε υψηλή προτεραιότητα.
Οι κινήσεις της ελληνικής αντιπροσωπείας στη Νέα Υόρκη
Η Ελλάδα έχει θέση και ψήφο στο Συμβούλιο Ασφαλείας ως εκλεγμένο μέλος για τη διετία 2025–2026. Η μόνιμη αντιπρόσωπός της, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, άσκησε τον Οκτώβριο την εκ περιτροπής προεδρία του Συμβουλίου. Μάλιστα, στην Ελληνίδα διπλωμάτη, υπό αυτή την ιδιότητα, απευθυνόταν και η επιστολή με την οποία ο Ερντογάν προώθησε την τουρκική υποψηφιότητα.
Ελληνικά δημοσιεύματα, επικαλούμενα διπλωματικές πηγές, περιγράφουν κινητοποίηση της Αθήνας και επαφές της ελληνικής αντιπροσωπείας με μέλη του Συμβουλίου, με ιδιαίτερη προσοχή στις μόνιμες δυνάμεις. Πρόκειται για σημαντική διπλωματική εργασία που αναδεικνύεται στο ρεπορτάζ.
Το Κυπριακό στον πυρήνα των αντιρρήσεων
Στη Λευκωσία η αντίδραση είχε εκφραστεί ακόμη νωρίτερα. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Κωνσταντίνος Λετυμπιώτης χαρακτήρισε την τουρκική υποψηφιότητα «πολιτικό οξύμωρο», επισημαίνοντας ότι μια χώρα που εξακολουθεί να κατέχει τμήμα του εδάφους κράτους-μέλους του ΟΗΕ επιδιώκει να αναλάβει την ηγεσία του Οργανισμού.
Ο Σινιρλίογλου δεν αποτελεί άγνωστο πρόσωπο για την ελληνική και κυπριακή διπλωματία. Διετέλεσε υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας το 2015 και μόνιμος αντιπρόσωπός της στον ΟΗΕ από το 2016 έως το 2023, περίοδο κατά την οποία η Άγκυρα προωθούσε με επιστολές τις θέσεις της για την Ανατολική Μεσόγειο. Από τον Δεκέμβριο του 2024 είναι γενικός γραμματέας του ΟΑΣΕ.
Τι γράφουν τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης
Η τουρκική εφημερίδα KARAR δημοσίευσε τα αριθμητικά αποτελέσματα της ψηφοφορίας, τονίζοντας ότι ο υποψήφιος της Τουρκίας εξασφάλισε μόλις τρεις ψήφους, έναντι οκτώ αρνητικών, και ότι η Γκρίνσπαν προηγείται με δώδεκα. Αντίστοιχη αναφορά έκανε η Yeniçağ, επισημαίνοντας ότι ο έμπειρος Τούρκος διπλωμάτης δεν συγκέντρωσε τη στήριξη που επιδίωκε.
Η τουρκική ανάλυση SSBülten αναγνωρίζει ότι το πρώτο τεστ ήταν δυσμενές, αλλά επισημαίνει πως η υποψηφιότητα δεν έχει τυπικά αποσυρθεί και ότι θα ακολουθήσουν νέες διπλωματικές επαφές. Πριν από την ψηφοφορία, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Χακάν Φιντάν παρουσίαζε την επιλογή Σινιρλίογλου ως προσπάθεια υπέρβασης του αδιεξόδου στην αναζήτηση διαδόχου του Αντόνιο Γκουτέρες.
Έως την ώρα σύνταξης αυτού του άρθρου δεν εντοπίστηκε τεκμηριωμένη δημόσια αντίδραση του Ερντογάν ή νεότερη επίσημη δήλωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών ειδικά για το αποτέλεσμα της 5ης Νοεμβρίου.
Γιατί η τουρκική υποψηφιότητα συνάντησε εμπόδια
Πέρα από τις ελληνικές και κυπριακές αντιρρήσεις, υπάρχουν και ευρύτερες παράμετροι. Η άτυπη γεωγραφική εναλλαγή ευνοεί αυτή τη φορά υποψηφιότητες από τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική. Παράλληλα, διεθνώς ενισχύεται το αίτημα να εκλεγεί για πρώτη φορά γυναίκα στην ηγεσία του ΟΗΕ.
Η Τουρκία επέλεξε να μπει σχετικά αργά στην κούρσα, μετά τις αδιέξοδες προηγούμενες ψηφοφορίες. Η κίνηση αυτή δεν αρκούσε για να δημιουργήσει την αναγκαία συσπείρωση. Ακόμη και αν μετακινούνταν προς τον Σινιρλίογλου και τα τέσσερα μέλη που δεν εξέφρασαν γνώμη, θα απαιτούνταν επιπλέον αλλαγή στάσης τουλάχιστον δύο από τα οκτώ μέλη που ψήφισαν αρνητικά, καθώς και απουσία βέτο.
Τα επόμενα βήματα για τον νέο Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ
Στις 6 Νοεμβρίου προβλέπεται η διαδραστική συζήτηση του Τούρκου υποψηφίου στη Γενική Συνέλευση και για τις 9 Νοεμβρίου η άτυπη συνάντησή του με τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας. Η θητεία του Αντόνιο Γκουτέρες λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026 και ο διάδοχός του προγραμματίζεται να αναλάβει την 1η Ιανουαρίου 2027.
Το πολιτικό συμπέρασμα της πρώτης δοκιμασίας είναι σαφές: ο υποψήφιος που προώθησε η Άγκυρα ξεκίνησε με πολύ περιορισμένη υποστήριξη, ενώ η Αθήνα είχε ήδη καταστήσει σαφές το «όχι» της. Η έκβαση της διαδικασίας παραμένει ανοικτή. Το μήνυμα, όμως, των τριών θετικών και οκτώ αρνητικών ψήφων δεν μπορεί να αγνοηθεί από την τουρκική διπλωματία.
Πηγές:
Security Council Report – 8η άτυπη ψηφοφορία: https://www.securitycouncilreport.org/whatsinblue/2026/11/eighth-security-council-straw-poll-on-un-secretary-general-candidates.php?print=true
KARAR, 6/11/2026: https://www.karar.com/guncel-haberler/sinirlioglu-bm-genel-sekreterligine-aday-olmustu-turkiyenin-adayina-3-oy-2082609
Yeniçağ, 6/11/2026: https://www.yenicaggazetesi.com/feridun-sinirlioglu-bm-genel-sekreterligi-8-egilim-yoklamasinda-3-oy-aldi-1088594h.htm
SSBülten, 6/11/2026: https://ssbulten.com.tr/editoryal/detay/sinirlioglu-bm-yarisi–28536
ΕΡΤ – δήλωση Γεραπετρίτη, 4/11/2026: https://www.ertnews.gr/eidiseis/ellada/politiki/gerapetritis-to-tourkolivyko-mnimonio-den-exei-kamia-synepeia-epi-tou-pediou/
Anadolu – προηγούμενες δηλώσεις Χακάν Φιντάν: https://www.anadoluajansi.gov.tr/en/world/turkiye-says-feridun-sinirlioglus-un-chief-bid-aims-to-overcome-impasse-in-selection-process/4107668
