Σε αλλαγή της πολιτικής του για τη νοσηλεία των τρανς ασθενών προχωρά το Εθνικό Σύστημα Υγείας της Αγγλίας (NHS England), δημοσιεύοντας νέες οδηγίες σύμφωνα με τις οποίες η τοποθέτηση των ασθενών σε θαλάμους αποκλειστικά για ένα φύλο θα γίνεται κατά κανόνα με βάση το βιολογικό τους φύλο και όχι την ταυτότητα φύλου τους.
Οι νέοι κανόνες προβλέπουν, ωστόσο, εναλλακτικές διευθετήσεις όταν η νοσηλεία σε θάλαμο που αντιστοιχεί στο βιολογικό φύλο του ασθενούς δεν είναι κλινικά κατάλληλη. Το NHS επισημαίνει ότι η περίθαλψη, η ασφάλεια, η αξιοπρέπεια και η ιδιωτικότητα όλων των ασθενών πρέπει να διασφαλίζονται.
Η αναθεώρηση έρχεται περίπου 18 μήνες μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Βρετανίας, τον Απρίλιο του 2025, σύμφωνα με την οποία οι όροι «γυναίκα» και «φύλο» στον νόμο περί ισότητας του 2010 αναφέρονται στο βιολογικό φύλο. Οι νέες οδηγίες αποσκοπούν στην ευθυγράμμιση της πολιτικής του NHS με το ισχύον νομικό πλαίσιο.
Τι αλλάζει στους θαλάμους νοσηλείας
Η προηγούμενη πολιτική του NHS, η οποία είχε δημοσιευθεί το 2019, επέτρεπε σε τρανς ασθενείς να τοποθετούνται σε θαλάμους σύμφωνα με την ταυτότητα φύλου τους και τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονταν κοινωνικά. Η ύπαρξη πιστοποιητικού νομικής αναγνώρισης φύλου δεν αποτελούσε προϋπόθεση για αυτή τη διευθέτηση.
Με τις νέες οδηγίες, οι τρανς γυναίκες δεν θα τοποθετούνται κατά κανόνα σε γυναικείους θαλάμους και οι τρανς άνδρες σε ανδρικούς, εφόσον πρόκειται για χώρους που προορίζονται αποκλειστικά για ασθενείς του αντίστοιχου βιολογικού φύλου.
Όταν η συγκεκριμένη διευθέτηση δεν είναι κλινικά κατάλληλη, τα νοσοκομεία καλούνται να αναζητούν εναλλακτικές λύσεις. Οι οδηγίες αναφέρουν ότι, όταν δεν μπορούν να ικανοποιηθούν ταυτόχρονα οι κλινικές ανάγκες και οι απαιτήσεις για διαμονή σε χώρους ενός φύλου, προτεραιότητα έχουν οι κλινικές ανάγκες. Οι εξαιρέσεις θα πρέπει να αιτιολογούνται και να καταγράφονται.
Οι συγκεκριμένοι κανόνες αφορούν νοσοκομειακούς οργανισμούς οξείας περίθαλψης, ψυχικής υγείας και κοινοτικών υπηρεσιών, καθώς και ασθενείς που λαμβάνουν περίθαλψη χρηματοδοτούμενη από το NHS σε ιδιωτικές δομές. Δεν εφαρμόζονται με τον ίδιο τρόπο στα τμήματα επειγόντων περιστατικών, στα κέντρα επείγουσας θεραπείας και στις παιδιατρικές υπηρεσίες.
Τι προβλέπεται για τις τουαλέτες και τα αποδυτήρια του προσωπικού
Η αναθεώρηση δεν αφορά μόνο τους ασθενείς. Οι νέες οδηγίες για τους εργαζομένους προβλέπουν ότι οι εγκαταστάσεις αποκλειστικά για ένα φύλο, όπως τα αποδυτήρια και οι τουαλέτες, θα χρησιμοποιούνται με βάση το βιολογικό φύλο.
Παράλληλα, οι νοσοκομειακοί οργανισμοί καλούνται να εξετάσουν αν χρειάζονται πρόσθετες εγκαταστάσεις, όπως ατομικοί χώροι ή μικτές τουαλέτες και αποδυτήρια με ξεχωριστούς χώρους που κλειδώνουν. Στόχος είναι να προστατεύεται η ιδιωτικότητα και η αξιοπρέπεια όλων των εργαζομένων.
Οι διοικήσεις θα πρέπει επίσης να ελέγξουν τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις τους και να εντοπίσουν τις αλλαγές που ενδεχομένως απαιτούνται για την εφαρμογή των νέων κανόνων.
Η δικαστική υπόθεση των επτά νοσηλευτριών
Η δημοσίευση των νέων οδηγιών ακολουθεί την υπόθεση επτά νοσηλευτριών στο Ντάρλινγκτον, οι οποίες προσέφυγαν στη δικαιοσύνη επειδή διαφωνούσαν με τη χρήση γυναικείων αποδυτηρίων από τρανς συνάδελφό τους.
Τον Ιανουάριο του 2026, εργατοδικείο έκρινε ότι ο οργανισμός County Durham and Darlington NHS Foundation Trust είχε υποβάλει τις εργαζόμενες σε παρενόχληση, καθώς επέτρεπε στην τρανς συνάδελφό τους να χρησιμοποιεί τα γυναικεία αποδυτήρια χωρίς να τους παρέχει κατάλληλη εναλλακτική λύση.
Τον Ιούνιο, ο οργανισμός συμφώνησε να καταβάλει στις επτά νοσηλεύτριες αποζημίωση ύψους 187.000 λιρών, πέρα από τα δικαστικά έξοδα. Το δικαστήριο δεν έκρινε ότι η ίδια η τρανς εργαζόμενη είχε διαπράξει παρενόχληση.
Η υπόθεση είχε αναζωπυρώσει τη δημόσια συζήτηση σχετικά με την προστασία της ιδιωτικότητας των εργαζομένων, τα δικαιώματα των τρανς ατόμων και τις υποχρεώσεις των εργοδοτών. Η νέα πολιτική του NHS επιχειρεί να καθορίσει ενιαίο πλαίσιο για τις εγκαταστάσεις του προσωπικού, παράλληλα με τις ρυθμίσεις για τους ασθενείς.
Οι αντιδράσεις και οι διαφορετικές θέσεις
Η νέα πολιτική έγινε δεκτή θετικά από οργανώσεις που υποστηρίζουν τη διατήρηση χώρων αποκλειστικά για γυναίκες, οι οποίες ζητούν σαφή εφαρμογή των κανόνων σε όλους τους οργανισμούς του NHS. Εκπρόσωποι αυτών των οργανώσεων υποστηρίζουν ότι οι οδηγίες παρέχουν μεγαλύτερη σαφήνεια για τα δικαιώματα των γυναικών και την προστασία της ιδιωτικότητάς τους.
Η Μάγια Φόρστατερ, επικεφαλής της οργάνωσης Sex Matters, χαιρέτισε την αλλαγή, εκφράζοντας παράλληλα ανησυχίες για τον τρόπο εφαρμογής της. Μεταξύ άλλων, έθεσε ζητήματα σχετικά με τα δεδομένα των ασθενών και την ανάγκη να δοθούν σαφείς οδηγίες στο προσωπικό.
Αντίθετα, οι οργανώσεις TransActual και Trans+ Solidarity Alliance επέκριναν τις νέες οδηγίες, υποστηρίζοντας ότι ενδέχεται να δημιουργήσουν πρακτικές δυσκολίες στα νοσοκομεία και να αποθαρρύνουν τρανς άτομα από το να αναζητήσουν περίθαλψη. Επισήμαναν επίσης ότι οι επαγγελματίες υγείας χρειάζονται σαφείς κατευθύνσεις, ώστε να μπορούν να λαμβάνουν αποφάσεις με βάση τις κλινικές ανάγκες κάθε ασθενούς.
Οι δύο οργανώσεις τόνισαν ότι η κλινική κρίση πρέπει να παραμένει καθοριστική και ότι τα νοσοκομεία θα πρέπει να διαθέτουν επαρκείς εναλλακτικούς χώρους για την προστασία όλων των ασθενών.
Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου και το νομικό πλαίσιο
Η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου τον Απρίλιο του 2025 αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την αναθεώρηση των πολιτικών σχετικά με τους χώρους αποκλειστικά για ένα φύλο. Στη συνέχεια, η Επιτροπή Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Βρετανίας (Equality and Human Rights Commission – EHRC) εξέδωσε επικαιροποιημένο κώδικα πρακτικής για την εφαρμογή του νόμου περί ισότητας.
Ο κώδικας τέθηκε σε ισχύ στις 5 Αυγούστου 2026 και διευκρινίζει πώς εφαρμόζονται οι διατάξεις για τις υπηρεσίες ενός φύλου, συμπεριλαμβανομένων των νοσοκομειακών χώρων. Παράλληλα, η νομοθεσία εξακολουθεί να προστατεύει τα τρανς άτομα από διακρίσεις λόγω της αλλαγής φύλου.
Η εφαρμογή των νέων οδηγιών του NHS αναμένεται να απαιτήσει ελέγχους στις εγκαταστάσεις και αναθεώρηση των πολιτικών των νοσοκομείων, ενώ παραμένει ανοιχτή η συζήτηση για το πώς θα εξασφαλίζονται στην πράξη η ασφαλής περίθαλψη, η ιδιωτικότητα και η αξιοπρέπεια όλων.
Με πληροφορίες από ITV News, Equality and Human Rights Commission,The Independent
