Ένταση σημειώθηκε στους δρόμους της Θέουτα την Παρασκευή (18/9), την ώρα που οι ισπανικές αρχές ξεκίνησαν επιχείρηση μεταφοράς μεταναστών που παρέμεναν στις παραλίες σε νέο χώρο φιλοξενίας κοντά στο λιμάνι της πόλης.
Όπως ανέφερε πηγή της ισπανικής κυβέρνησης στη Θέουτα, η επιχείρηση άρχισε περίπου στις 6:30 το πρωί, όταν αστυνομικές δυνάμεις άρχισαν να συγκεντρώνουν τους μετανάστες προκειμένου να τους οδηγήσουν στη νέα δομή.
Η διαδικασία, ωστόσο, δεν εξελίχθηκε ομαλά, καθώς επικράτησε συνωστισμός και ένταση. Μεγάλος αριθμός ανθρώπων κινήθηκε μαζικά προς τον νέο χώρο, προσπαθώντας να εξασφαλίσει θέση, έπειτα από αρκετές εβδομάδες παραμονής σε παραλίες της περιοχής.
Σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές, στη νέα εγκατάσταση έχουν τοποθετηθεί σκηνές που μπορούν να φιλοξενήσουν περίπου 1.700 άτομα, ενώ ο χώρος διαθέτει βασικές υποδομές, όπως κρεβάτια και ντους.
Βίντεο που καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια της επιχείρησης δείχνουν εκατοντάδες μετανάστες να κινούνται τρέχοντας στους δρόμους προς τον νέο καταυλισμό, φωνάζοντας και πανηγυρίζοντας.
Τοπικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι χρειάστηκε η παρέμβαση της Εθνικής Αστυνομίας, καθώς και μονάδων αντιμετώπισης ταραχών, προκειμένου να ελεγχθεί η κατάσταση. Παράλληλα, υπήρξαν αναφορές και για χρήση δακρυγόνων.
Η απόφαση για τη μεταφορά ελήφθη από την ισπανική κυβέρνηση, παρά τις αντιρρήσεις που είχαν εκφράσει οι τοπικές αρχές.
Σχεδόν 13.000 μετανάστες στη Θέουτα
Η μεταναστευτική κρίση στη Θέουτα ξεκίνησε στα τέλη Ιουλίου, όταν δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι πέρασαν από το Μαρόκο στον ισπανικό θύλακα της βόρειας Αφρικής. Η πλειονότητά τους επέστρεψε, ωστόσο περίπου 13.000 άνθρωποι εξακολουθούν να βρίσκονται στην περιοχή, με αρκετούς να διαμένουν σε πρόχειρες συνθήκες στις παραλίες.
Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας, Πέδρο Σάντσεθ, έχει βρεθεί στο επίκεντρο έντονης κριτικής για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκε η κρίση. Ο ίδιος απορρίπτει τις αιτιάσεις ότι η κυβέρνησή του απέτυχε στη διαχείριση της κατάστασης, επισημαίνοντας ότι ο μεγάλος αριθμός αφίξεων ξεπέρασε τις δυνατότητες των αρχών.
Μιλώντας σε τηλεοπτική εκπομπή στις 14 Σεπτεμβρίου, ο Σάντσεθ αναγνώρισε ότι ο κρατικός μηχανισμός είχε βρεθεί αντιμέτωπος με πρωτοφανή πίεση λόγω του αριθμού των ανθρώπων που έφτασαν στη Θέουτα. Όπως είπε, στόχος της κυβέρνησης είναι να έχει αντιμετωπίσει την κατάσταση έως το τέλος του έτους, ενώ παράλληλα ζήτησε υπομονή από τους περίπου 84.000 κατοίκους της πόλης.
Την ίδια στιγμή, αρκετά είναι τα ερωτήματα που έχουν τεθεί σχετικά με το κατά πόσο οι ισπανικές αρχές είχαν ενημερωθεί εκ των προτέρων για το ενδεχόμενο μαζικής εισόδου μεταναστών.
Σε πρώτη φάση, η ισπανική πλευρά υποστήριζε ότι δεν είχε προηγηθεί σχετική προειδοποίηση. Μάλιστα, στις 25 Αυγούστου η κυβερνητική αντιπροσωπεία στη Θέουτα είχε δηλώσει ότι δεν είχε λάβει πληροφορίες για όσα επρόκειτο να συμβούν στις 30 Ιουλίου.
Αργότερα, ωστόσο, η κυβέρνηση δημοσιοποίησε 40 απόρρητες επικοινωνίες. Από τα έγγραφα αυτά προέκυπτε ότι το Εθνικό Κέντρο Πληροφοριών της Ισπανίας (CNI) είχε ενημερώσει στις 29 Ιουλίου για οργανωμένες απόπειρες εισόδου στη Θέουτα τόσο από τη στεριά όσο και από τη θάλασσα.
Σε μία από τις επικοινωνίες αναφερόταν κάλεσμα που είχε κυκλοφορήσει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για μαζική προσπάθεια διέλευσης την επόμενη νύχτα. Το CNI είχε μεταφέρει, σύμφωνα με τη Daily Mail, τις σχετικές πληροφορίες και στις μαροκινές υπηρεσίες πληροφοριών.
Ο Σάντσεθ, πάντως, απέρριψε την ερμηνεία ότι τα συγκεκριμένα μηνύματα συνιστούσαν επίσημη προειδοποίηση για τα γεγονότα που ακολούθησαν. «Τα WhatsApp δεν αποτελούν απόδειξη ότι υπήρξε προειδοποίηση, το αντίθετο», δήλωσε.
Ανήσυχοι οι κάτοικοι
Την ίδια στιγμή, κάτοικοι της Θέουτα εκφράζουν ανησυχίες για την ασφάλεια στην πόλη, καθώς, σύμφωνα με το δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας, καταγράφονται καθημερινά περιστατικά βίας, μεταξύ των οποίων και επιθέσεις σε βάρος στρατιωτικών.
Η εισαγγελέας της Θέουτα, Σίλβια Ρόχας, έκανε λόγο για «εκθετική αύξηση» της εγκληματικότητας, αναφέροντας μεταξύ άλλων περιστατικά σεξουαλικών επιθέσεων, ακόμη και σε βάρος ανηλίκων.
Ειδικοί στον τομέα της δημόσιας ασφάλειας έχουν παράλληλα εκφράσει ανησυχίες για το ενδεχόμενο να σημειωθούν εκτεταμένα βίαια επεισόδια.
Δύσκολη χαρακτηρίζεται και η κατάσταση σε επίπεδο υγειονομικών συνθηκών στους αυτοσχέδιους καταυλισμούς. Ένας έφηβος από το Μαρόκο διαγνώστηκε αυτή την εβδομάδα με ευλογιά των πιθήκων και παραμένει σε απομόνωση, όπου λαμβάνει θεραπεία. Επιπλέον, έχουν εντοπιστεί τουλάχιστον πέντε περιστατικά φυματίωσης μεταξύ μεταναστών.
Ο περιφερειακός πρόεδρος της Θέουτα, Χουάν Χεσούς Βίβας, έχει απευθύνει έκκληση για μεγαλύτερη στήριξη από την Ευρωπαϊκή Ένωση, περιγράφοντας την κατάσταση στην περιοχή ως «χύτρα ταχύτητας» που μπορεί να εκραγεί ανά πάσα στιγμή.
