Σοκαριστικές καταγγελίες έρχονται στο φως για τις φυλακές του Ιράν, όπου διαδηλωτές και διαδηλώτριες έχουν συλληφθεί μετά τις αντικυβερνητικές κινητοποιήσεις. Μαρτυρίες από πρώην κρατουμένους και πρόσφυγες κάνουν λόγο για συστηματική χρήση σεξουαλικής βίας, βασανιστηρίων και ακόμη και ακρωτηριασμών, σε μια προσπάθεια να κρυφτούν τα εγκλήματα.
Από τις αρχές του 2026, χιλιάδες Ιρανές και Ιρανοί βρίσκονται στη φυλακή, κατηγορούμενοι για συμμετοχή στις μεγαλύτερες αντικυβερνητικές διαδηλώσεις που έχει γνωρίσει η χώρα τις τελευταίες δεκαετίες. Αν και οι αρχικές διαδηλώσεις ξεκίνησαν για οικονομικά και κοινωνικά αιτήματα, γρήγορα μετατράπηκαν σε ευρεία έκφραση δυσαρέσκειας απέναντι στο καθεστώς, με χιλιάδες συλλήψεις και εκατοντάδες θανάτους.
Σύμφωνα με αποκαλύψεις που δημοσιεύονται τις τελευταίες ώρες, η καταστολή μέσα στις φυλακές περιλαμβάνει όχι μόνο βασανιστήρια και ξυλοδαρμούς, αλλά και ένοπλους βιασμούς. Κρατούμενες γυναίκες, αλλά και άνδρες, φέρονται να έχουν υποστεί σεξουαλική κακοποίηση από αστυνομικούς και άνδρες ασφαλείας, συχνά υπό απειλή όπλων, μετατρέποντάς τες σε «σεξουαλικές σκλάβες», σύμφωνα με μαρτυρίες των ίδιων.
Μάλιστα, υπάρχουν σοκαριστικές αναφορές ότι σε ορισμένες περιπτώσεις κρατούμενες έχουν υποστεί ακόμη και ακρωτηριασμό της μήτρας τους με στόχο να εξαλειφθούν τα φυσικά στοιχεία των βιασμών, ένα μέτρο που, όπως καταγγέλλεται, αποσκοπεί στο να αποτρέψει μελλοντικές νομικές διεκδικήσεις από τις οικογένειες των θυμάτων. Οι οικογένειες φοβούνται να κινηθούν νομικά, φοβούμενες αντίποινα ή περαιτέρω παρενόχληση.
Μαρτυρίες που συγκλονίζουν
Μία πηγή που μίλησε σε ξένα μέσα περιγράφει καθημερινές εικόνες βίας: κρατούμενοι που δεν λαμβάνουν τροφή, που χτυπιούνται, που τους αφαιρούν τα νύχια ή τους δαγκώνουν ως μέθοδο βασανισμού. Ανθρωποι που συλλαμβάνονται φαίνεται να αντιμετωπίζουν έναν συνδυασμό σωματικής και ψυχολογικής βίας, με αποτέλεσμα πολλοί να πεθαίνουν στη φυλακή από τραυματισμούς ή αμέλεια.
Μία Ιρανή πρόσφυγας περιέγραψε πως εκείνη και άλλες κρατούμενες υπέστησαν ομαδικούς βιασμούς αφού συνελήφθησαν για τη συμμετοχή τους στις διαδηλώσεις και έγιναν στόχος προσβλητικών σχολίων για τις πολιτικές και κοινωνικές τους πεποιθήσεις.
Διεθνές Πλαίσιο Καταγγελιών
Οι καταγγελίες αυτές δεν εμφανίζονται σε ένα κενό: διεθνείς οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν επανειλημμένα καταγγείλει τις ιρανικές αρχές για χρήση σεξουαλικής βίας και βασανιστηρίων σε βάρος κρατουμένων, ιδιαίτερα μετά την εξέγερση του 2022 κατά του νόμου για την υποχρεωτική μαντίλα. Αναφορές από Amnesty International και Human Rights Watch έδειξαν ότι οι δυνάμεις ασφαλείας χρησιμοποιούν βιασμό και άλλες μορφές σεξουαλικής βίας ως μέσο καταστολής και εκφοβισμού των διαδηλωτών και των μειονοτήτων.
Ιστορικά περιστατικά σεξουαλικής βίας και βασανιστηρίων από κρατικούς φορείς στο Ιράν έχουν καταγραφεί επανειλημμένα, με περιπτώσεις που φτάνουν μέχρι και σε θανάτους υπό αδιευκρίνιστες συνθήκες, όπως στην περίπτωση της δημοσιογράφου Ζάρα Καζέμι, η οποία σύμφωνα με ανεξάρτητες αναφορές υπέστη σεξουαλική κακοποίηση και βία πριν πεθάνει στην κράτηση το 2003.
Η Αντίδραση της Διεθνούς Κοινότητας
Η απάντηση από διεθνείς κυβερνήσεις και οργανισμούς ποικίλλει, αλλά η κατακραυγή έχει ενταθεί. Κάποιοι ηγέτες έχουν εκφράσει σοβαρή ανησυχία για τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και έχουν προειδοποιήσει για συνέπειες, ενώ άλλοι υποστηρίζουν αυστηρότερες κυρώσεις και διερεύνηση από διεθνή όργανα.
Συμπερασματικά οι πρόσφατες αποκαλύψεις για φρικτά βασανιστήρια και σεξουαλική βία στις φυλακές του Ιράν εντείνουν τις ανησυχίες για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα. Καθώς οι μαρτυρίες συνεχίζουν να έρχονται στο φως, ανοικτά ερωτήματα παραμένουν για το πώς μπορούν οι υπεύθυνοι να λογοδοτήσουν και πώς μπορεί να προστατευτούν οι κρατούμενοι από περαιτέρω βία.
