Η εύθραυστη εκεχειρία στη Μέση Ανατολή δοκιμάζεται ξανά, καθώς οι στρατιωτικές επιχειρήσεις μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ συνεχίζονται παρά τις διπλωματικές προσπάθειες για αποκλιμάκωση. Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν προειδοποίησαν ότι θα απαντήσουν σε οποιαδήποτε παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός, μετά το νέο κύμα συγκρούσεων που σημειώθηκε τη Δευτέρα.
Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, οι ΗΠΑ βύθισαν δύο σκάφη των Φρουρών της Επανάστασης, τα οποία φέρονται να επιχειρούσαν να τοποθετήσουν νάρκες στα Στενά του Ορμούζ. Η Τεχεράνη απάντησε εκτοξεύοντας πυραυλικά συστήματα εδάφους-αέρος κατά αμερικανικών αεροσκαφών, γεγονός που προκάλεσε νέα αμερικανικά πλήγματα σε εγκαταστάσεις πυραύλων στο νότιο Ιράν.
«Οι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν επιθέσεις αυτοάμυνας για να προστατεύσουν τα στρατεύματά μας από τις απειλές που θέτουν οι ιρανικές δυνάμεις», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Κεντρικού Στρατηγείου των ΗΠΑ, Τιμ Χόκινς.
Παρά τη νέα στρατιωτική κλιμάκωση, οι διπλωματικές επαφές συνεχίζονται στη Ντόχα του Κατάρ, όπου παραμένει για δεύτερη ημέρα η κορυφαία ιρανική διαπραγματευτική ομάδα. Ωστόσο, σύμφωνα με μεσολαβητές που μίλησαν στη Wall Street Journal, οι συνομιλίες μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης έχουν επιβραδυνθεί σημαντικά μετά τις αμερικανικές επιθέσεις.
Οι διαπραγματεύσεις φαίνεται να έχουν οδηγηθεί σε αδιέξοδο γύρω από δύο βασικά ζητήματα: το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και την οικονομική ελάφρυνση από τις αμερικανικές κυρώσεις. Οι ΗΠΑ πιέζουν για σαφείς και δεσμευτικές εγγυήσεις από την Τεχεράνη σχετικά με το πυρηνικό της πρόγραμμα, ενώ το Ιράν απαιτεί άρση κυρώσεων και αποδέσμευση παγωμένων περιουσιακών στοιχείων.
Αμερικανοί αξιωματούχοι εκφράζουν φόβους ότι η Τεχεράνη, εφόσον εξασφαλίσει οικονομικές παραχωρήσεις, θα καθυστερήσει ή θα υπαναχωρήσει από δεσμεύσεις για το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Την ίδια ώρα, η ένταση εξαπλώνεται σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή. Το Ισραήλ εντείνει τις επιχειρήσεις του κατά της φιλοϊρανικής Χεζμπολάχ στον νότιο Λίβανο, ενώ νέες απειλές από τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, προειδοποιούν ότι «δεν θα υπάρχει πλέον ασφαλές καταφύγιο για τις αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή».
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε ότι οι συνομιλίες για μια πιο μακροχρόνια συμφωνία κατάπαυσης του πυρός ήταν «παραγωγικές», προειδοποιώντας όμως παράλληλα ότι είναι έτοιμος να εγκρίνει νέα στρατιωτικά πλήγματα εάν το Ιράν συνεχίσει τις προκλήσεις.
Με τη διπλωματία να κινείται πλέον σε τεντωμένο σκοινί και τις στρατιωτικές επιχειρήσεις να συνεχίζονται, η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ανησυχία αν η περιοχή βρίσκεται πιο κοντά σε μια ειρηνευτική συμφωνία ή σε μια νέα γενικευμένη ανάφλεξη.
Την ίδια ώρα, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν ενδέχεται να συνεχιστούν για «μερικές ακόμη ημέρες», περιορίζοντας τις προσδοκίες για άμεση αποκλιμάκωση της κρίσης.
Οι δηλώσεις του έγιναν μία ημέρα μετά από νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ στο νότιο Ιράν, τις οποίες η Ουάσινγκτον χαρακτήρισε «αμυντικά πλήγματα». Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, στόχος των επιθέσεων ήταν μεταξύ άλλων σκάφη που φέρονταν να επιχειρούν την τοποθέτηση ναρκών, αλλά και θέσεις εκτόξευσης πυραύλων.
Ο Ρούμπιο υπογράμμισε ότι τα Στενά του Ορμούζ πρέπει να παραμείνουν ανοιχτά «με τον έναν ή τον άλλον τρόπο», ενώ επανέλαβε πως οι ΗΠΑ θα δώσουν «κάθε ευκαιρία στη διπλωματία» πριν εξετάσουν άλλες επιλογές απέναντι στην Τεχεράνη.
Για αφανισμό του Ισραήλ κάνει λόγο ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ και απειλεί τις ΗΠΑ
Νωρίτερα σήμερα, μήνυμα στις ΗΠΑ έστειλε ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, προειδοποιώντας ότι οι χώρες του Κόλπου «δεν θα αποτελούν πλέον ασπίδα για τις αμερικανικές βάσεις».
Σε γραπτή δήλωσή του που δημοσιεύθηκε στο Telegram με αφορμή το Χατζ, το ετήσιο μουσουλμανικό προσκύνημα στη Μέκκα, ανέφερε πως «η Αμερική δεν θα έχει πλέον ασφαλές καταφύγιο για παρεμβάσεις και στρατιωτικές βάσεις στην περιοχή».
Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν δεν σταμάτησε εκεί και δήλωσε ότι το Ισραήλ «πρέπει οπωσδήποτε να εξαλειφθεί και θα εξαλειφθεί».
Περιέγραψε το Ισραήλ ως «επικίνδυνο και θανατηφόρο καρκινικό όγκο αυτής της περιοχής», σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.
Από την πλευρά τους, οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) απάντησαν με απειλές, δηλώνοντας λίγες ώρες αργότερα ότι διατηρούν το «νόμιμο και βέβαιο δικαίωμα» να απαντήσουν σε οποιαδήποτε παραβίαση της εκεχειρίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι IRGC υποστήριξαν ακόμη ότι εντόπισαν «εισβάλλοντα αμερικανικά μαχητικά και drones», αναφέροντας πως κατέρριψαν ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος MQ-9 μετά την ενεργοποίηση της αντιαεροπορικής άμυνας, ενώ ισχυρίστηκαν ότι ανάγκασαν ακόμη ένα drone και ένα αμερικανικό μαχητικό να αποχωρήσουν από την περιοχή.
