Μία ημέρα αφότου η Κομισιόν χαρακτήρισε «κακή ιδέα» μια πιθανή απαγόρευση των αμερικανικών εξαγωγών ντίζελ, οι Βρυξέλλες συνομιλούν με την Ουάσιγκτον για να διατηρηθεί η «ελεύθερη ροή» του καυσίμου, σύμφωνα με τους Financial Times. Ο Επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν προειδοποιεί παράλληλα για έναν εξαιρετικά δύσκολο ενεργειακό χειμώνα στην Ευρώπη.
Όπως είπε στους FT, σχεδόν 50 εκατ. άνθρωποι στην Ευρώπη βρίσκονται ήδη μπροστά στο δίλημμα «να κρυώνουν ή να πεινούν», ενώ η Κομισιόν είναι πρόθυμη να δείξει ευελιξία στους κανόνες της για να στηριχθούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Ο Γιόργκενσεν δήλωσε ότι είναι προς το συμφέρον τόσο των ΗΠΑ όσο και της Ευρώπης «να υπάρχει όσο το δυνατόν πιο ελεύθερη ροή ενέργειας μεταξύ των χωρών μας».
Ο Επίτροπος προειδοποίησε ότι ακόμη και αν οι αμερικανικές προμήθειες ντίζελ συνεχιστούν χωρίς διακοπή, «αυτός ο χειμώνας μπορεί να είναι πολύ, πολύ άσχημος [για την Ευρώπη] και μπορεί να είναι ο χειρότερος που έχουμε περάσει από το 2022».
«Το πιθανότερο σενάριο είναι ότι θα έχουμε πολύ, πολύ υψηλές τιμές, αλλά όχι προβλήματα ασφάλειας εφοδιασμού», ανέφερε. «Για τους ανθρώπους που δεν μπορούν να αντέξουν οικονομικά τα καύσιμα, δεν έχει πραγματικά σημασία αν το καύσιμο υπάρχει ή όχι, εάν δεν μπορούν να το αγοράσουν», πρόσθεσε.
Ευελιξία στους κανόνες
Σύμφωνα με τον Γιόργκενσεν, η Επιτροπή εξετάζει βραχυπρόθεσμα μέτρα για τη μείωση των τιμών των ορυκτών καυσίμων στην ΕΕ. Τα μέτρα εξετάζονται μετά την έκκληση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν για άμεση δράση, η οποία περιλαμβάνει την αναβολή αυστηρότερων όρων για τις εισαγωγές σε σχέση με το μεθάνιο και τη χαλάρωση των κανόνων για τη διύλιση καυσίμων.
Ο Επίτροπος απέφυγε να σχολιάσει μία προς μία τις προτάσεις του Μακρόν. «Έχει δίκιο στην ανάλυσή του», είπε, σημειώνοντας ότι «μερικές φορές πρέπει να αναβάλεις κάποια πράγματα ή να τα κάνεις πιο ευέλικτα, και αυτή είναι επίσης η γενική μου προσέγγιση για τον φετινό χειμώνα… χωρίς να παρεκκλίνουμε από τους συνολικούς μας στόχους και τις φιλοδοξίες μας».
Ερωτηθείς ειδικά για πιθανή καθυστέρηση των νέων απαιτήσεων προς τους εισαγωγείς πετρελαίου και φυσικού αερίου για την παρακολούθηση και τον περιορισμό των εκπομπών μεθανίου, απάντησε ότι «τις επόμενες εβδομάδες και μήνες θα δείτε να δείχνουμε διαφορετικά επίπεδα ευελιξίας, τα οποία έχουν ζητήσει τα κράτη-μέλη».
Κάθε παρέμβαση, πάντως, θα πρέπει να παραμένει συμβατή με τη μακροπρόθεσμη απεξάρτηση της Ευρώπης από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Ο Γιόργκενσεν κάλεσε επίσης τα κράτη-μέλη να μειώσουν τη φορολογία στην ηλεκτρική ενέργεια και να επενδύσουν περισσότερο στην πράσινη ενέργεια, αξιοποιώντας την ευελιξία που έχει εισαγάγει η Επιτροπή στους δημοσιονομικούς κανόνες. Όπως σημείωσε, μόνο η Ιταλία και η Ελλάδα το έχουν πράξει μέχρι στιγμής.
«Να κρυώνουν ή να πεινούν»
Ο Επίτροπος έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην κοινωνική διάσταση της κρίσης.
«Πολύ συχνά σε αυτή τη συζήτηση ξεχνάμε απλώς τη δυνατότητα των απλών ανθρώπων να πληρώσουν τους λογαριασμούς τους. Για μένα αυτό είναι εντελώς απαράδεκτο», δήλωσε.
«Έχουμε εκατομμύρια πολίτες οι οποίοι, ουσιαστικά, στο τέλος του μήνα θα πρέπει να επιλέξουν ανάμεσα στο να κρυώνουν ή να πεινούν, επειδή δεν μπορούν να πληρώσουν τους λογαριασμούς. Δεν μπορούμε να το αποδεχθούμε αυτό· πρέπει να το πάρουμε εξαιρετικά σοβαρά», είπε, προσθέτοντας ότι αυτή είναι ήδη η πραγματικότητα για σχεδόν 50 εκατ. ανθρώπους στην Ευρώπη.
Προειδοποίηση για λαϊκιστές και ακροδεξιά
Ο Γιόργκενσεν συνέδεσε την αποτυχία αντιμετώπισης της κρίσης προσιτότητας με την ενίσχυση λαϊκιστικών και ακροδεξιών κομμάτων.
«Για να μπορούν οι δημοκρατίες μας να λειτουργούν στο μέλλον και για να εξακολουθούν να βρίσκονται στην εξουσία κόμματα που είναι θεμελιωδώς δημοκρατικά, αντί να παραδώσουμε την εξουσία στους λαϊκιστές, είναι σημαντικό να αντιμετωπίσουμε τις πραγματικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι πολίτες», είπε στους FT.
Οι Financial Times σημειώνουν ότι ακροδεξιά κόμματα κερδίζουν έδαφος σε χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία, η Ιταλία και η Ισπανία, και ότι κόμματα όπως η AfD και ο Εθνικός Συναγερμός κατηγορούν τις κυβερνήσεις ότι αποτυγχάνουν να αντιμετωπίσουν την αύξηση του κόστους ζωής.
Συναγερμός πριν από το Δουβλίνο
Ο Επίτροπος είπε ότι ελπίζει να αποφευχθεί μια διακοπή των αμερικανικών προμηθειών ντίζελ, αλλά θέλει να «σημάνει συναγερμό» πριν από τη συνάντηση των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ στο Δουβλίνο την επόμενη εβδομάδα. Εκεί θα τους μεταφέρει το μήνυμα ότι «πρέπει να δράσετε, πρέπει να δράσουμε».
Νωρίτερα, την Τρίτη, θα συνεδριάσει η Ομάδα Συντονισμού για το Πετρέλαιο με τα κράτη-μέλη για να αποτιμήσει την κατάσταση στην αγορά ντίζελ.
Ο Επίτροπος επανέλαβε ότι η Ευρώπη πρέπει να επιταχύνει τον εξηλεκτρισμό για να αποφύγει μελλοντικές κρίσεις. Υπενθύμισε την πρόταση της Επιτροπής για διπλασιασμό του ποσοστού εξηλεκτρισμού της ΕΕ στο 46% έως το 2040, καθώς και για χαμηλότερη φορολόγηση της ηλεκτρικής ενέργειας σε σχέση με το φυσικό αέριο.
«Αν δεν απομακρυνθούμε από αυτή την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, τότε μπορώ να υποσχεθώ σε όλους ότι θα πρόκειται για μόνιμη κρίση», είπε.