Η ιδιωτική ασφάλιση υγείας, που για δεκαετίες αποτελούσε το «δίχτυ ασφαλείας» για εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες απέναντι στις αδυναμίες του δημόσιου συστήματος υγείας, κινδυνεύει πλέον να εξελιχθεί σε προνόμιο των λίγων.
Οι συνεχείς αυξήσεις στα ασφάλιστρα, ιδιαίτερα στα ισόβια και μακροχρόνια συμβόλαια, οδηγούν ολοένα και περισσότερους ασφαλισμένους στο δύσκολο δίλημμα, να συνεχίσουν να πληρώνουν ολοένα υψηλότερα ποσά ή να εγκαταλείψουν μια κάλυψη που απέκτησαν ακριβώς για να τους προστατεύσει στις πιο δύσκολες στιγμές της ζωής τους.
Το πρόβλημα δεν ξεκινά από τις ασφαλιστικές εταιρείες, ούτε τελειώνει σε αυτές. Πρόκειται για μια ολόκληρη αλυσίδα, στην οποία συμμετέχουν ιδιωτικά θεραπευτήρια, διαγνωστικά κέντρα, ασφαλιστικές εταιρείες και πάροχοι υπηρεσιών υγείας. Όσο αυξάνεται το κόστος των νοσηλειών και των ιατρικών πράξεων, τόσο αυξάνονται οι αποζημιώσεις που καταβάλλουν οι ασφαλιστικές, οι οποίες μετακυλίουν μέρος αυτής της επιβάρυνσης στα ασφάλιστρα των πελατών τους.
Τα τελευταία χρόνια η εικόνα της αγοράς έχει αλλάξει ριζικά. Οι εξαγορές και οι συγχωνεύσεις έχουν οδηγήσει στη δημιουργία λίγων ισχυρών ομίλων τόσο στον χώρο των ιδιωτικών νοσοκομείων όσο και στην ασφαλιστική αγορά. Αυτό δημιουργεί ερωτήματα για το κατά πόσο λειτουργεί ο ανταγωνισμός και εάν υπάρχουν επαρκή περιθώρια διαπραγμάτευσης στις τιμές των υπηρεσιών υγείας.
Ο φαύλος κύκλος της ιδιωτικής ασφάλισης
| Στάδιο | Τι συμβαίνει | Ποιος τελικά πληρώνει |
|---|---|---|
| 1 | Αυξάνονται οι χρεώσεις ιδιωτικών νοσοκομείων και κλινικών | Ασφαλιστικές εταιρείες |
| 2 | Αυξάνονται οι αποζημιώσεις για νοσηλείες και επεμβάσεις | Ασφαλιστικές εταιρείες |
| 3 | Αναπροσαρμόζονται τα ασφάλιστρα υγείας | Ασφαλισμένοι |
| 4 | Περισσότεροι πολίτες εγκαταλείπουν τα συμβόλαιά τους | Οι ίδιοι οι ασφαλισμένοι και τελικά το δημόσιο σύστημα υγείας |
Οι ασφαλιστικές εταιρείες υποστηρίζουν ότι οι αυξήσεις δεν αποτελούν επιλογή αλλά αναγκαιότητα, καθώς ο λεγόμενος ιατρικός πληθωρισμός αυξάνεται σημαντικά ταχύτερα από τον γενικό πληθωρισμό, ενώ το κόστος των νέων θεραπειών, των φαρμάκων και της τεχνολογίας ανεβάζει συνεχώς τις αποζημιώσεις που καταβάλλουν. Από την άλλη πλευρά, ενώσεις καταναλωτών υποστηρίζουν ότι οι ασφαλισμένοι δεν μπορούν κάθε χρόνο να καλούνται να πληρώνουν διψήφιες αυξήσεις χωρίς απόλυτη διαφάνεια στον τρόπο υπολογισμού τους.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η πρόσφατη παρέμβαση της ΕΚΠΟΙΖΩ (Ένωση Καταναλωτών – Η Ποιότητα Της Ζωής), η οποία απέστειλε εξώδικη πρόσκληση κατά ασφαλιστικής εταιρείας, καταγγέλλοντας παραπλανητική ενημέρωση σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού των αυξήσεων στα ασφάλιστρα. Η παρέμβαση δεν αφορά μόνο μια συγκεκριμένη εταιρεία, αλλά επαναφέρει στο προσκήνιο το ευρύτερο ζήτημα της διαφάνειας στον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνονται οι ετήσιες αναπροσαρμογές.
Ο «μηχανισμός» που αυξάνει τα ασφάλιστρα
| Διαπίστωση | Επιπτώσεις |
|---|---|
| Συγκέντρωση της αγοράς σε λίγους μεγάλους ομίλους | Περιορισμός διαπραγματευτικής πίεσης στις τιμές |
| Υψηλό κόστος νοσηλείας στα ιδιωτικά θεραπευτήρια | Αύξηση αποζημιώσεων των ασφαλιστικών |
| Ιατρικός πληθωρισμός | Συνεχείς αναπροσαρμογές ασφαλίστρων |
| Γήρανση του πληθυσμού | Περισσότερες και ακριβότερες αποζημιώσεις |
| Αδυναμία πολλών ασφαλισμένων να ανταποκριθούν | Ακυρώσεις συμβολαίων και απώλεια ασφαλιστικής κάλυψης |
Το μεγάλο ερώτημα είναι αν η αγορά μπορεί να αυτορρυθμιστεί ή αν απαιτείται πιο ενεργός ρόλος της Πολιτείας. Ήδη ακούγονται προτάσεις για μεγαλύτερη εποπτεία στις χρεώσεις των ιδιωτικών θεραπευτηρίων, αυξημένη διαφάνεια στις συμβάσεις μεταξύ νοσοκομείων και ασφαλιστικών εταιρειών, καθώς και αυστηρότερους κανόνες στον τρόπο υπολογισμού των αυξήσεων των ασφαλίστρων.
Στο τέλος της ημέρας, πάντως, η πίεση προς τους ασφαλισμένους είναι μεγάλη. Κάθε χρόνο καλούνται να πληρώσουν περισσότερα για να διατηρήσουν ακριβώς τις ίδιες… καλύψεις! Και όσο το κόστος της ιδιωτικής υγείας αυξάνεται χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις, τόσο μεγαλώνει ο κίνδυνος η ιδιωτική ασφάλιση να πάψει να αποτελεί εργαλείο προστασίας της μεσαίας τάξης και να μετατραπεί σε υπηρεσία που θα μπορούν να διατηρούν μόνο όσοι διαθέτουν υψηλά εισοδήματα.
