Χιλιάδες Έλληνες που ζουν και εργάζονται στο εξωτερικό και σχεδιάζουν να επιστρέψουν μόνιμα στην Ελλάδα αποκτούν πλέον σαφέστερο πλαίσιο για τις φορολογικές και τελωνειακές απαλλαγές που δικαιούνται κατά τη μεταφορά της κατοικίας τους.
Με νέα εγκύκλιο, η ΑΑΔΕ παρέχει αναλυτικές οδηγίες για την εφαρμογή του άρθρου 157 του νέου Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα, καθορίζοντας ποιοι θεωρούνται πραγματικά «μετοικούντες» και υπό ποιες προϋποθέσεις μπορούν να εισάγουν στην Ελλάδα προσωπικά είδη και οχήματα χωρίς δασμούς, ΦΠΑ, τέλος ταξινόμησης και λοιπές επιβαρύνσεις.
Ποιοι δικαιούνται τις απαλλαγές
Η βασική προϋπόθεση είναι ο ενδιαφερόμενος να είχε τη συνήθη κατοικία του στο εξωτερικό για τουλάχιστον 24 συνεχόμενους μήνες πριν από την οριστική επιστροφή του στην Ελλάδα. Η απαλλαγή χορηγείται πλέον σε κάθε φυσικό πρόσωπο ξεχωριστά και όχι ανά οικογένεια, όπως ίσχυε στο παρελθόν.
Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι δεν αρκεί η απλή παραμονή στο εξωτερικό. Εξετάζεται αν το άτομο είχε πράγματι εκεί το «μόνιμο κέντρο των συμφερόντων» του, δηλαδή τη συνήθη κατοικία του.
Πώς αποδεικνύεται η συνήθης κατοικία
Οι αρχές θα λαμβάνουν υπόψη σειρά στοιχείων, όπως:
- τον τόπο διαμονής του ίδιου και της οικογένειάς του,
- την ύπαρξη κατοικίας,
- τον τόπο φοίτησης των παιδιών,
- τον τόπο εργασίας,
- τα περιουσιακά συμφέροντα,
- τις φορολογικές και ασφαλιστικές υποχρεώσεις,
- τους δεσμούς με δημόσιες αρχές και κοινωνικούς φορείς.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η διευκρίνιση ότι η τηλεργασία ή η εργασία εξ αποστάσεως για ελληνική ή ξένη εταιρεία δεν αρκεί από μόνη της για να θεωρηθεί ότι κάποιος διατηρεί τη συνήθη κατοικία του στη χώρα όπου βρίσκεται η επιχείρηση.
Τι ισχύει για όσους εργάστηκαν στο εξωτερικό με απόσπαση
Δικαιούχοι μπορεί να είναι και εργαζόμενοι του δημόσιου ή ιδιωτικού τομέα που αποσπάστηκαν ή εργάστηκαν στο εξωτερικό για περισσότερο από δύο χρόνια, εφόσον διέμεναν εκεί τουλάχιστον 185 ημέρες κάθε χρόνο και επιστρέφουν πλέον για μόνιμη εγκατάσταση στην Ελλάδα.
Τι γίνεται με τους φοιτητές
Η εγκύκλιος ξεκαθαρίζει ότι η παραμονή στο εξωτερικό αποκλειστικά για σπουδές, πρακτική άσκηση ή απόκτηση μεταπτυχιακού τίτλου δεν δημιουργεί αυτομάτως δικαίωμα μετοικεσίας.
Ωστόσο, αν μετά την ολοκλήρωση των σπουδών ακολουθήσει αποδεδειγμένη εργασία στο εξωτερικό για περισσότερο από δύο συνεχή έτη, τότε εξετάζεται κανονικά το δικαίωμα υπαγωγής στο καθεστώς μετοικεσίας.
Οι νέοι κανόνες για τα αυτοκίνητα
Σημαντικές διευκρινίσεις δίνονται και για τα οχήματα.
Για να χορηγηθεί απαλλαγή, το όχημα θα πρέπει να έχει χρησιμοποιηθεί από τον ενδιαφερόμενο για τουλάχιστον έξι μήνες πριν από τη μεταφορά της κατοικίας του στην Ελλάδα.
Μάλιστα, για πρώτη φορά ξεκαθαρίζεται ότι ακόμη και αυτοκίνητο που χρησιμοποιούνταν μέσω leasing μπορεί να υπαχθεί στις απαλλαγές, αρκεί να έχει εξαγοραστεί από τον ενδιαφερόμενο πριν από την υποβολή της αίτησης μετοικεσίας.
Ποια αυτοκίνητα αποκλείονται
Η εγκύκλιος υπενθυμίζει ότι δεν μπορούν να συμπεριληφθούν στο πιστοποιητικό μετοικεσίας οχήματα παλαιάς τεχνολογίας Euro 0, Euro 1, Euro 2 και Euro 3, καθώς δεν επιτρέπεται η ταξινόμησή τους στην Ελλάδα.
Τι πρέπει να κάνουν οι ενδιαφερόμενοι
Όσοι σχεδιάζουν να επιστρέψουν στην Ελλάδα θα πρέπει να απευθυνθούν στην αρμόδια ελληνική προξενική αρχή της χώρας όπου διαμένουν προκειμένου να εκδώσουν πιστοποιητικό μετοικεσίας, το οποίο αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ενεργοποίηση των απαλλαγών.
Η νέα εγκύκλιος επιχειρεί να λύσει σειρά ερμηνευτικών προβλημάτων που είχαν δημιουργηθεί τα προηγούμενα χρόνια, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις εργαζομένων με διεθνή κινητικότητα, ψηφιακών νομάδων, αποσπασμένων υπαλλήλων και Ελλήνων που επιστρέφουν μετά από πολυετή παραμονή στο εξωτερικό. Για πολλούς από αυτούς, η δυνατότητα εισαγωγής προσωπικών αντικειμένων και οχημάτων χωρίς τις συνήθεις δασμοφορολογικές επιβαρύνσεις μπορεί να μειώσει σημαντικά το κόστος της επιστροφής στην Ελλάδα.
