Κάθε χρόνο, στις 22 Σεπτεμβρίου, η Ελλάδα τιμά το εμπόριό της. Όχι μόνο τις μεγάλες αλυσίδες, αλλά και τον μικρό έμπορο της γειτονιάς, τον οικογενειακό επιχειρηματία και τον άνθρωπο που ανοίγει κάθε πρωί το μαγαζί του χωρίς να γνωρίζει αν ο ημερήσιος τζίρος θα επαρκέσει για τις υποχρεώσεις του. Η Ημέρα Ελληνικού Εμπορίου καθιερώθηκε το 2005 με πρωτοβουλία της ΕΣΕΕ.
181,3 δις ευρώ: Το μέγεθος του εμπορίου
Ο συνολικός κύκλος εργασιών του εμπορίου το 2025 ανήλθε σε 181,3 δισ. ευρώ. Ο κλάδος απασχολεί περίπου 759.900 ανθρώπους, το 17,3% της συνολικής απασχόλησης, και συμβάλλει κατά 10,9% στο ΑΕΠ με βάση την ακαθάριστη προστιθέμενη αξία. Οι διαθέσιμες καταγραφές του 2023 αναφέρουν 225.671 εμπορικές επιχειρήσεις.
Το λιανεμπόριο των 74,85 δις ευρώ
Ο κύκλος εργασιών του λιανικού εμπορίου το 2025 διαμορφώθηκε στα 74,85 δισ. ευρώ, έναντι 73,37 δισ. το 2024: αύξηση 2%. Η αύξηση του ονομαστικού τζίρου δεν σημαίνει αυτομάτως αύξηση του όγκου πωλήσεων ή των καθαρών κερδών. Εξαιρουμένων των οχημάτων, τροφίμων και καυσίμων, ο τζίρος ήταν 27,33 δισ. ευρώ.
Στη σύνθεση του τζίρου, καταστήματα κυρίως τροφίμων, ποτών και καπνού αντιστοιχούσαν στο 27,3%, αυτοκίνητα και ελαφρά οχήματα στο 11,4%, καύσιμα κίνησης στο 10,5%, φαρμακευτικά είδη στο 6,7% και ένδυση στο 5%. Οι βασικές ανάγκες απορροφούν μεγάλο μέρος της κατανάλωσης.
Από τις εισπράξεις κάθε καταστήματος αφαιρούνται το κόστος εμπορευμάτων, η μισθοδοσία, οι εισφορές, το ενοίκιο, το ρεύμα, οι προμήθειες και οι φόροι. Το ουσιώδες δεν είναι μόνο τι περνά από το ταμείο, αλλά τι απομένει μετά την εξόφληση των υποχρεώσεων.
Ένας μεγάλος εργοδότης
Το εμπόριο αποτελεί βασική πύλη εισόδου των νέων στην εργασία. Στο λιανικό εμπόριο οι γυναίκες αντιπροσωπεύουν το 53,8% της απασχόλησης. Σημασία έχουν όχι μόνο οι θέσεις εργασίας, αλλά και οι αμοιβές, τα ωράρια, η κατάρτιση και η εξέλιξη.
Εξαγωγές 48,6 δις – Εισαγωγές 82,1 δις
Το 2025 οι εξαγωγές αγαθών ήταν 48,60 δισ. ευρώ και οι εισαγωγές 82,12 δισ. ευρώ, με εμπορικό έλλειμμα 33,52 δισ. Οι εξαγωγές μειώθηκαν 2,8% και οι εισαγωγές 4,1%. Χωρίς πετρελαιοειδή, οι εξαγωγές αυξήθηκαν 2%.
Στις εξαγωγές του 2025, τα καύσιμα είχαν μερίδιο 26,1%, τα τρόφιμα και ζωντανά ζώα 18,6%, τα βιομηχανικά είδη κατά πρώτη ύλη 15,5% και τα χημικά 13%. Η πρόσβαση των μικρότερων επιχειρήσεων στις διεθνείς αγορές απαιτεί πιστοποιήσεις, δίκτυα και χρηματοδότηση.
Το ηλεκτρονικό εμπόριο
Η ψηφιακή αγορά προσφέρει νέους πελάτες πέρα από τη γεωγραφική έδρα του καταστήματος, αλλά απαιτεί τεχνολογία, αποθήκη, πληρωμές, μεταφορές και διαχείριση επιστροφών. Η πρόκληση είναι να μπορεί και η μικρή επιχείρηση να συμμετέχει.
Από την αρχαία αγορά στο σήμερα
Από τα εμπορικά δίκτυα των αρχαίων ελληνικών πόλεων και τη βυζαντινή Κωνσταντινούπολη έως τον Πειραιά, την Ερμούπολη και τη Θεσσαλονίκη, το εμπόριο συνδέθηκε με την οικονομική και κοινωνική ζωή. Το κατάστημα της γειτονιάς παραμένει χώρος συναλλαγής και προσωπικής σχέσης.
Το πραγματικό ζητούμενο
Τα δισεκατομμύρια του τζίρου αποτυπώνουν το μέγεθος του κλάδου, όχι απαραίτητα την ευημερία κάθε επιχείρησης. Η ουσία βρίσκεται στη δυνατότητα του εμπόρου να πληρώνει τις υποχρεώσεις του, να κρατά τους εργαζομένους του, να επενδύει και να εξασφαλίζει αξιοπρεπές εισόδημα. Το ελληνικό εμπόριο είναι, πάνω απ’ όλα, οι άνθρωποί του.
Πηγές και τεκμηρίωση
Ελληνική Συνομοσπονδία Εμπορίου και Επιχειρηματικότητας
