Η Μέση Ανατολή βρίσκεται ξανά στο «κόκκινο», με ένα ακόμη μέτωπο να αποκτά πλέον ιδιαίτερα επικίνδυνες διαστάσεις: τη σύγκρουση της Σαουδικής Αραβίας με τους Χούθι της Υεμένης.
Τα ξημερώματα του Σαββάτου 19 Σεπτεμβρίου σήμανε συναγερμός ακόμη και στο Ριάντ, με τις αρχές να προειδοποιούν τους κατοίκους για «εχθρική εναέρια απειλή» και να τους καλούν να παραμείνουν σε κλειστούς χώρους. Δημοσιογράφοι του Reuters και του AFP ανέφεραν ότι άκουσαν δύο εκρήξεις στη σαουδαραβική πρωτεύουσα. Λίγο αργότερα ο συναγερμός έληξε. (Devdiscourse)
Για πρώτη φορά συναγερμός στο Ριάντ
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς πρόκειται για την πρώτη προειδοποίηση αυτού του είδους στην πρωτεύουσα από τότε που κλιμακώθηκαν οι επιθέσεις των Χούθι εναντίον της Σαουδικής Αραβίας.
Οι προειδοποιήσεις δεν περιορίστηκαν στο Ριάντ. Τις προηγούμενες ώρες είχαν εκδοθεί συναγερμοί για Τζέντα, Ταΐφ, Χαμίς Μουσάιτ και Αλ Ούλα. (Reuters)
Οι Χούθι είχαν νωρίτερα κατηγορήσει τη Σαουδική Αραβία για «εγκληματικές απόπειρες» στη Σαναά και είχαν προαναγγείλει απάντηση. Μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες δεν υπήρχε άμεση επίσημη σαουδαραβική απάντηση στη συγκεκριμένη κατηγορία. (Devdiscourse)
Το Ριάντ προειδοποιεί για αποφασιστική απάντηση
Η σαουδαραβική πλευρά έχει ήδη ανεβάσει τους τόνους. Ο συνασπισμός υπό τη Σαουδική Αραβία έχει δηλώσει ότι θα αντιμετωπίσει τις επιθέσεις «με αποφασιστικότητα» για την προστασία της κυριαρχίας του βασιλείου και ότι θα λάβει τα αναγκαία επιχειρησιακά μέτρα αποτροπής.
Η κατάσταση είχε επιδεινωθεί ήδη τις προηγούμενες ημέρες. Σε μία από τις επιθέσεις, συντρίμμια αναχαιτισμένου drone έπεσαν στην επαρχία Ταΐφ, με αποτέλεσμα έναν νεκρό και δύο τραυματίες. Οι Χούθι αρνήθηκαν ότι είχαν στόχο τη Μέκκα.
Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ καταδίκασε τις συνεχιζόμενες επιθέσεις των Χούθι κατά της Σαουδικής Αραβίας, ιδιαίτερα εκείνες που πλήττουν πολιτικές και ενεργειακές υποδομές. (Devdiscourse)
Το νέο μεγάλο πρόβλημα λέγεται Μπαμπ ελ Μαντέμπ
Η ανησυχία δεν αφορά μόνο τις επιθέσεις στις σαουδαραβικές πόλεις.
Οι Χούθι έχουν πραγματοποιήσει μεγάλη προέλαση στη δυτική Υεμένη και έχουν αποκτήσει έλεγχο σχεδόν ολόκληρης της ακτής της χώρας στην Ερυθρά Θάλασσα. Αυτό τους δίνει πολύ ισχυρότερη παρουσία γύρω από το στρατηγικό στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, την πύλη της Ερυθράς Θάλασσας προς τον Ινδικό Ωκεανό. (Reuters)
Και εδώ βρίσκεται ο μεγάλος ενεργειακός κίνδυνος: την ώρα που η ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει ήδη περιοριστεί δραματικά εξαιτίας του πολέμου με το Ιράν, η εναλλακτική διαδρομή μέσω Ερυθράς Θάλασσας και Μπαμπ ελ Μαντέμπ βρίσκεται επίσης υπό πίεση.
Οι σαουδαραβικές εξαγωγές μέσω Μπαμπ ελ Μαντέμπ έχουν ήδη μειωθεί από τον Ιούλιο, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler που επικαλείται το AFP. (Gulf News)
Τι λέει ο Τραμπ
Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει στις 12 Σεπτεμβρίου ότι θεωρεί το Ιράν πιθανό υπεύθυνο για την επίθεση που έθεσε εκτός λειτουργίας τον στρατηγικής σημασίας σαουδαραβικό αγωγό East-West.
Επιβεβαίωσε επίσης ότι είχε συνομιλήσει με τον πρίγκιπα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν. Παράλληλα είπε ότι οι Χούθι είχαν επικοινωνήσει με την κυβέρνησή του και είχαν διαμηνύσει ότι δεν επιθυμούν άμεση αμερικανική εμπλοκή. (Reuters)
Μέχρι το πρωί του Σαββάτου δεν έχει υπάρξει νεότερη δημόσια δήλωση του Τραμπ ειδικά για τον σημερινό συναγερμό στο Ριάντ. Η αμερικανική κυβέρνηση, πάντως, έχει εγκρίνει πώληση 48 μαχητικών F-35 στη Σαουδική Αραβία, συμφωνία ύψους 24,3 δισ. δολαρίων.
Πώς βλέπουν τις εξελίξεις τα διεθνή ΜΜΕ
Το Reuters εστιάζει κυρίως στον κίνδυνο να συμπιεστούν ταυτόχρονα οι δύο μεγάλες ενεργειακές οδοί, Ορμούζ και Μπαμπ ελ Μαντέμπ, και στη σημασία του σαουδαραβικού αγωγού East-West. Εμπορικές πηγές είχαν εκτιμήσει ότι μια παρατεταμένη διακοπή του αγωγού θα μπορούσε να επηρεάσει ποσότητα αντίστοιχη έως και με το 4% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου. (Reuters)
Η γερμανική DW υπογραμμίζει το δύσκολο δίλημμα του Ριάντ: από τη μία στρατιωτική αποτροπή και από την άλλη προσπάθεια να μην επιστρέψει σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο στην Υεμένη. (DW AMP)
Το BBC παρακολουθεί ιδιαίτερα την επέκταση των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα, τις επιθέσεις στις σαουδαραβικές ενεργειακές εγκαταστάσεις και τις επιπτώσεις στις διεθνείς τιμές πετρελαίου. (BBC)
Το Brent γύρω στα 103 δολάρια
Παρά τη γεωπολιτική κλιμάκωση, η αγορά πετρελαίου παρουσίασε την Παρασκευή σχετική αποκλιμάκωση, καθώς περιορίστηκαν προσωρινά οι φόβοι για άμεση μεγάλη διακοπή της σαουδαραβικής προσφοράς.
Το Brent βρισκόταν περίπου στα 103,18 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας πτώση περίπου 1,6%. (Reuters)
Η εικόνα, ωστόσο, παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη. Μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα το Brent είχε ξεπεράσει τα 108 δολάρια, όταν η αγορά φοβήθηκε ότι οι επιθέσεις και η διακοπή του East-West Pipeline θα περιόριζαν σοβαρά τις σαουδαραβικές εξαγωγές. (Reuters)
Στην Ελλάδα η αμόλυβδη αγγίζει και τα 2,319 ευρώ
Η διεθνής κρίση έχει ήδη περάσει στις αντλίες.
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του επίσημου Παρατηρητηρίου Τιμών Υγρών Καυσίμων, στην Αθήνα η απλή αμόλυβδη 95 οκτανίων είχε μέση τιμή 2,175 ευρώ το λίτρο, με καταγεγραμμένες τιμές από 2,049 έως 2,319 ευρώ. Στην Ανατολική Αττική η μέση τιμή ήταν 2,181 ευρώ. (Καύσιμα)
Ακόμη μεγαλύτερη πίεση καταγράφεται στο diesel κίνησης. Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι η πανελλαδική μέση τιμή είχε φθάσει ήδη στα 2,190 ευρώ το λίτρο, έναντι 2,081 ευρώ στις 10 Σεπτεμβρίου. Δηλαδή μέσα σε μία εβδομάδα η αύξηση ξεπέρασε τα 10 λεπτά το λίτρο. (Καύσιμα)
Η κρίσιμη ερώτηση πλέον είναι πόσο μακριά θα φτάσει η αντιπαράθεση Ριάντ–Χούθι. Διότι με το Ορμούζ ήδη υπό τεράστια πίεση και το Μπαμπ ελ Μαντέμπ να μετατρέπεται σε δεύτερο μέτωπο, η ενεργειακή αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με δύο ταυτόχρονες απειλές στα σημαντικότερα περάσματα του πετρελαίου της Μέσης Ανατολής.