Ένα από τα ισχυρότερα κύματα ρευστοποιήσεων των τελευταίων ετών βρίσκεται σε εξέλιξη στη Wall Street, με τις αμερικανικές αγορές να καταγράφουν σημαντικές απώλειες και τους βασικούς χρηματιστηριακούς δείκτες να εισέρχονται σε φάση διόρθωσης. Η αναταραχή κορυφώθηκε την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου, όταν ο S&P 500 υποχώρησε κατά 3,7%, ο Dow Jones κατά 1,9% και ο Nasdaq κατά 5,3%.
Σε επίπεδο εβδομάδας, οι απώλειες ήταν ακόμη μεγαλύτερες. Ο S&P 500 υποχώρησε κατά 8,6%, ο Dow Jones κατά 8% και ο Nasdaq κατά 10%, με τον τελευταίο να περνά σε αρνητικό έδαφος για το σύνολο του 2026. Πρόκειται για τη χειρότερη εβδομαδιαία επίδοση του S&P 500 από τον Απρίλιο του 2025, όταν οι ανακοινώσεις της κυβέρνησης Τραμπ για τους δασμούς είχαν προκαλέσει έντονες αναταράξεις στις διεθνείς αγορές.
Η πτώση δεν οφείλεται σε ένα μεμονωμένο γεγονός, αλλά στον συνδυασμό πολλών παραγόντων. Στο επίκεντρο βρίσκονται η πορεία της μετοχής της Anthropic μετά την ιστορική εισαγωγή της στο χρηματιστήριο, οι πιέσεις στις τεχνολογικές μετοχές, οι αμφιβολίες για τη βιωσιμότητα των τεράστιων επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και η ανησυχία για την πορεία των επιτοκίων και της αμερικανικής οικονομίας.
Anthropic, Nvidia και τεχνητή νοημοσύνη πίσω από το κραχ στη Wall Street
Ένας από τους βασικούς καταλύτες της πρόσφατης αναταραχής ήταν η χρηματιστηριακή εισαγωγή της Anthropic. Παρά τον αρχικό ενθουσιασμό για τη δημόσια προσφορά, η μετοχή της εταιρείας δεν κατάφερε να διατηρήσει τα κέρδη της. Την Παρασκευή υποχώρησε κατά περίπου 9%, ενισχύοντας τις πιέσεις στις υπόλοιπες εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης.
Η εξέλιξη επανέφερε στο προσκήνιο τη στρατηγική «sell the news», δηλαδή τη ρευστοποίηση μετοχών μετά την πραγματοποίηση ενός πολυαναμενόμενου γεγονότος. Οι επενδυτές φαίνεται να αξιοποιούν την ευκαιρία για κατοχύρωση κερδών, καθώς αυξάνονται οι αμφιβολίες για το κατά πόσο οι υψηλές αποτιμήσεις των εταιρειών AI δικαιολογούνται από τις πραγματικές προοπτικές τους.
Ιδιαίτερα ισχυρές πιέσεις δέχεται η Nvidia, η οποία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή κρίση διοίκησης. Ο ιδρυτής και επί χρόνια διευθύνων σύμβουλός της, Τζένσεν Χουάνγκ, αποχώρησε από τη θέση του στις 12 Νοεμβρίου, έπειτα από αποκαλύψεις για προσωπικές σχέσεις του, μεταξύ των οποίων και με γυναίκα που φέρεται να εξετάζεται από τις αμερικανικές Αρχές για πιθανές σχέσεις με την Κίνα.
Η αποχώρησή του προκάλεσε αναταράξεις στην εταιρεία, καθώς ο Χουάνγκ αποτελούσε κεντρικό πρόσωπο της παγκόσμιας έκρηξης της τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, το διοικητικό συμβούλιο δεν αποδέχθηκε το ενδεχόμενο επιστροφής του, ενώ η οικονομική διευθύντρια Κολέτ Κρες ανέλαβε προσωρινά τη διοίκηση.
Σαν να μην έφταναν αυτά, την Παρασκευή το Reuters μετέδωσε ότι η αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς (SEC) διερευνά ενδεχόμενα λογιστικά ζητήματα της Nvidia. Η έρευνα αφορά, μεταξύ άλλων, τον τρόπο παρουσίασης των γεωγραφικών εσόδων και τις σύνθετες χρηματοδοτικές συμφωνίες που συνδέονται με την αγορά των επεξεργαστών της. Η είδηση ενίσχυσε την αβεβαιότητα, με τη μετοχή να υποχωρεί κατά περίπου 14% μόνο την Παρασκευή και κατά 23% σε επίπεδο εβδομάδας.
Fidelity+3
Πίσω από τις μαζικές ρευστοποιήσεις βρίσκεται και η αυξανόμενη αμφισβήτηση του επενδυτικού μοντέλου που έχει αναπτυχθεί γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη. Τα τελευταία χρόνια, τεχνολογικοί κολοσσοί έχουν διαθέσει τεράστια κεφάλαια για την κατασκευή κέντρων δεδομένων, την αγορά επεξεργαστών και την ανάπτυξη νέων υποδομών.
Ωστόσο, οι επενδυτές αρχίζουν να αναρωτιούνται εάν οι αποδόσεις αυτών των επενδύσεων θα δικαιολογήσουν τελικά το κόστος τους. Οι ανησυχίες εντείνονται από τις ενδείξεις επιβράδυνσης των δαπανών στον κλάδο, αλλά και από τις δυσκολίες χρηματοδότησης ορισμένων εταιρειών που αναπτύσσουν υποδομές τεχνητής νοημοσύνης.
Πληθωρισμός και φόβοι για νέες αυξήσεις επιτοκίων από τη Fed
Ένας ακόμη σημαντικός παράγοντας πίσω από το sell-off είναι η νομισματική πολιτική της Federal Reserve. Τα τελευταία οικονομικά στοιχεία δείχνουν ότι ο πληθωρισμός παραμένει επίμονος, με αποτέλεσμα να ενισχύονται οι εκτιμήσεις ότι η αμερικανική κεντρική τράπεζα θα χρειαστεί να διατηρήσει αυστηρή στάση ή ακόμη και να προχωρήσει σε νέες αυξήσεις επιτοκίων.
Τα πρακτικά της συνεδρίασης της Fed στα τέλη Οκτωβρίου έδειξαν ότι σχεδόν όλοι οι αξιωματούχοι θεωρούν πιθανή μια νέα αύξηση των επιτοκίων τον Δεκέμβριο. Παράλληλα, αρκετοί εκτιμούν ότι οι πληθωριστικές πιέσεις ενδέχεται να παραμείνουν ισχυρές και το 2027.
Οι προσδοκίες για υψηλότερα επιτόκια αποτελούν αρνητική εξέλιξη ιδιαίτερα για τις τεχνολογικές μετοχές, καθώς αυξάνουν το κόστος χρηματοδότησης και περιορίζουν την ελκυστικότητα επενδύσεων που βασίζονται σε μελλοντικές αποδόσεις.
Wall Street: Μία από τις μεγαλύτερες πτώσεις των τελευταίων ετών
Παρά την ένταση των ρευστοποιήσεων, η πρόσφατη πτώση δεν αποτελεί πρωτοφανές γεγονός στην ιστορία της Wall Street. Ωστόσο, τα μεγέθη της είναι ιδιαίτερα σημαντικά. Ο S&P 500 κατέγραψε τη χειρότερη εβδομαδιαία επίδοσή του από τον Απρίλιο του 2025, ενώ ο Nasdaq υποχώρησε κατά 10% μέσα σε μόλις πέντε συνεδριάσεις, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία πτώση του από την περίοδο της πανδημίας τον Μάρτιο του 2020. Επιπλέον, ο S&P 500 και ο Dow Jones εισήλθαν σε φάση διόρθωσης, έχοντας υποχωρήσει περισσότερο από 10% από τα ιστορικά υψηλά τους. Ο Nasdaq έκλεισε περίπου 18% χαμηλότερα από το ρεκόρ του, χωρίς να έχει ακόμη εισέλθει σε bear market, η οποία ορίζεται ως πτώση τουλάχιστον 20%.