Η δημοσίευση πρόσφατης δικαστικής απόφασης που απαγόρευσε τη λειτουργία Airbnb σε συγκεκριμένη πολυκατοικία προκάλεσε κύμα σχολίων και, σε αρκετές περιπτώσεις, πανηγυρισμών από όσους θεωρούν ότι ανοίγει ο δρόμος για γενική απαγόρευση των βραχυχρόνιων μισθώσεων σε πολυκατοικίες.
Όμως, η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη.
Σύμφωνα με όσα δήλωσε στην HuffPost ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ), Στράτος Παραδιάς, η συγκεκριμένη απόφαση αποτελεί ασφαλιστικό μέτρο που αφορά μία συγκεκριμένη υπόθεση και δεν δημιουργεί γενική νομολογία για όλες τις πολυκατοικίες της χώρας.
«Πρόκειται για μία μεμονωμένη απόφαση ασφαλιστικών μέτρων, η οποία δεν επηρεάζει συνολικά τη χρήση κατοικίας. Υπάρχουν πάμπολλες άλλες δικαστικές αποφάσεις που έχουν κρίνει εντελώς διαφορετικά», υπογράμμισε ο πρόεδρος της ΠΟΜΙΔΑ.
Η υπόθεση αφορούσε πολυκατοικία της Αθήνας, όπου ο κανονισμός προέβλεπε αποκλειστική χρήση των διαμερισμάτων ως κατοικιών. Με βάση αυτό το στοιχείο και τις ιδιαίτερες συνθήκες της συγκεκριμένης οικοδομής, το Μονομελές Πρωτοδικείο έκανε δεκτή αίτηση ασφαλιστικών μέτρων κατά ιδιοκτήτη που εκμεταλλευόταν το ακίνητό του μέσω Airbnb.
Ωστόσο, ακόμη και νομικοί επισημαίνουν ότι κάθε πολυκατοικία διαθέτει διαφορετικό κανονισμό και κάθε υπόθεση εξετάζεται αυτοτελώς, χωρίς η συγκεκριμένη απόφαση να συνεπάγεται αυτόματη απαγόρευση των βραχυχρόνιων μισθώσεων σε ολόκληρη τη χώρα.
Το δικαίωμα του ιδιοκτήτη
Η υπόθεση ανοίγει ξανά τη συζήτηση για τα όρια μεταξύ της προστασίας της ήρεμης διαβίωσης των ενοίκων και του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος της ιδιοκτησίας.
Είναι εύλογο να υπάρχουν περιπτώσεις όπου η συνεχής εναλλαγή επισκεπτών δημιουργεί προβλήματα συνύπαρξης. Από την άλλη πλευρά όμως, δύσκολα μπορεί να υποστηριχθεί ότι ένας ιδιοκτήτης δεν έχει το δικαίωμα να αξιοποιήσει την περιουσία του, εφόσον τηρεί τη νομοθεσία, δηλώνει τα εισοδήματά του και συμμορφώνεται με όλες τις φορολογικές υποχρεώσεις που προβλέπει το καθεστώς των βραχυχρόνιων μισθώσεων.
Άλλωστε, ένας ιδιοκτήτης μπορεί να φιλοξενήσει στο σπίτι του συγγενείς, φίλους ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο επιθυμεί. Το γεγονός ότι η φιλοξενία αυτή πραγματοποιείται έναντι νόμιμου οικονομικού ανταλλάγματος, με φορολόγηση και κρατικό έλεγχο, αποτελεί διαφορετική μορφή αξιοποίησης της ιδιοκτησίας και όχι κατ’ ανάγκη μετατροπή μιας κατοικίας σε ξενοδοχειακή μονάδα.
Σε μια περίοδο κατά την οποία χιλιάδες οικογένειες προσπαθούν να ενισχύσουν το εισόδημά τους απέναντι στην ακρίβεια και το αυξημένο κόστος ζωής, η βραχυχρόνια μίσθωση αποτελεί για πολλούς μία σημαντική οικονομική ανάσα.
Ο… θησαυρός αποδείχθηκε μικρός
Η συγκεκριμένη δικαστική εξέλιξη ασφαλώς έχει ενδιαφέρον και πιθανότατα θα αξιοποιηθεί και σε άλλες δικαστικές διαμάχες. Ωστόσο, απέχει πολύ από το να σημαίνει το «τέλος των Airbnb στις πολυκατοικίες».
Όπως επισημαίνει και η ΠΟΜΙΔΑ, πρόκειται για μία μεμονωμένη απόφαση ασφαλιστικών μέτρων, ενώ υπάρχουν ήδη πολλές άλλες αποφάσεις που κινούνται προς διαφορετική κατεύθυνση.
Με άλλα λόγια, όσοι έσπευσαν να παρουσιάσουν την εξέλιξη ως γενική απαγόρευση μάλλον βιάστηκαν. Ο «θησαυρός» αποδεικνύεται πολύ μικρότερος από ό,τι αρχικά φάνηκε, καθώς το ζήτημα θα συνεχίσει να κρίνεται κατά περίπτωση, με βάση τον κανονισμό κάθε πολυκατοικίας και τα πραγματικά περιστατικά κάθε υπόθεσης.
