Ένα νέο, ταχύτατο τεστ αίματος θα μπορούσε στο μέλλον να βοηθήσει τους γιατρούς να διαπιστώνουν μέσα σε μόλις 15 έως 20 λεπτά αν ένα μωρό με πυρετό έχει βακτηριακή ή ιογενή λοίμωξη, προσφέροντας πολύτιμο χρόνο για τη σωστή αντιμετώπιση και περιορίζοντας την άσκοπη χορήγηση αντιβιοτικών.
Ο πυρετός σε ένα βρέφος ηλικίας κάτω των τριών μηνών αντιμετωπίζεται με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς το ανοσοποιητικό του σύστημα δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί πλήρως και μια σοβαρή λοίμωξη μπορεί να εξελιχθεί γρήγορα. Στα επείγοντα, οι γιατροί συχνά πρέπει να αποφασίσουν άμεσα αν ένα μωρό χρειάζεται αντιβιοτική θεραπεία ή αν η αιτία του πυρετού είναι ένας ιός που μπορεί να υποχωρήσει με υποστηρικτική φροντίδα.
Το πρόβλημα είναι ότι οι υπάρχουσες εξετάσεις δεν δίνουν πάντα γρήγορα και ξεκάθαρα την απάντηση. Έτσι, πολλά βρέφη λαμβάνουν αντιβιοτικά προληπτικά, ακόμη και όταν τελικά δεν έχουν βακτηριακή λοίμωξη. Σύμφωνα με τον Τομάσο Μπελίνι από το Ινστιτούτο Giannina Gaslini στη Γένοβα, μόνο περίπου το 15% των βρεφών που προσέρχονται με πυρετό έχει τελικά σοβαρή βακτηριακή λοίμωξη.
Η νέα προσέγγιση βασίζεται σε δύο πρωτεΐνες του ανοσοποιητικού συστήματος, τις CD64 και CD169. Η CD64 αυξάνεται κυρίως όταν ο οργανισμός αντιδρά σε βακτηριακή λοίμωξη και εντοπίζεται στην επιφάνεια των ουδετερόφιλων, ενός τύπου λευκών αιμοσφαιρίων. Αντίθετα, η CD169 αυξάνεται κατά τη διάρκεια ιογενών λοιμώξεων και βρίσκεται στην επιφάνεια των μονοκυττάρων.
Οι ερευνητές συνδυάζουν τις δύο μετρήσεις και δημιουργούν έναν λόγο που αποτυπώνει διαφορετικά την ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού. Στη μελέτη του Μπελίνι, η εξέταση εντόπισε σωστά και τις 15 περιπτώσεις βακτηριακής λοίμωξης, καθώς και τις 44 ιογενείς λοιμώξεις και τις 26 περιπτώσεις στις οποίες δεν υπήρχε λοίμωξη. Τα αποτελέσματα προέκυψαν μέσα σε 15 έως 20 λεπτά στο εργαστήριο.
Νεότερα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο ίδιο συνέδριο δείχνουν επίσης ότι, σε άλλη ανάλυση βρεφών, ο συνδυασμός των δύο δεικτών είχε ευαισθησία 100% για τις βακτηριακές λοιμώξεις και ειδικότητα 96,6%. Πρόκειται, ωστόσο, για πρώιμα αποτελέσματα από μικρό αριθμό ασθενών και δεν σημαίνουν ότι η εξέταση μπορεί ακόμη να αντικαταστήσει τις καθιερωμένες διαγνωστικές εξετάσεις.
Η ιδέα δεν είναι καινούργια. Τα τελευταία χρόνια, ερευνητικές ομάδες έχουν εξετάσει την αξιοποίηση των CD64 και CD169 για τη γρήγορη διάκριση μεταξύ βακτηριακών και ιογενών λοιμώξεων. Μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Journal of Leukocyte Biology έδειξε ότι οι δύο δείκτες μπορούν να μετρηθούν με αυτοματοποιημένη κυτταρομετρία ροής και να δώσουν αποτέλεσμα μέσα σε περίπου 30 λεπτά σε περιβάλλον επειγόντων.
Η σημασία μιας τέτοιας εξέτασης δεν περιορίζεται μόνο στην ταχύτητα. Η έγκαιρη διάκριση μιας βακτηριακής από μια ιογενή λοίμωξη θα μπορούσε να βοηθήσει τους γιατρούς να αποφασίζουν πιο στοχευμένα ποια βρέφη χρειάζονται αντιβιοτικά, περιορίζοντας παράλληλα τη χρήση τους σε περιπτώσεις όπου δεν είναι απαραίτητα.
Η εξέταση θα μπορούσε επίσης να συμβάλει στην αντιμετώπιση μιας δύσκολης διαγνωστικής κατάστασης. Ορισμένες ιογενείς λοιμώξεις προκαλούν έντονα συμπτώματα και μπορούν αρχικά να μοιάζουν με βακτηριακές, ενώ μια βακτηριακή λοίμωξη μπορεί να απαιτεί άμεση θεραπεία. Μάλιστα, σε προηγούμενη εφαρμογή της μεθόδου κατά τη διάρκεια επιδημίας δάγκειου πυρετού στη Μαρτινίκα, η εξέταση βοήθησε να εντοπιστούν ασθενείς που θεωρούνταν ότι είχαν ιογενή λοίμωξη, αλλά στην πραγματικότητα έπασχαν από λεπτοσπείρωση, μια βακτηριακή λοίμωξη που μπορεί να γίνει απειλητική για τη ζωή χωρίς αντιβιοτική θεραπεία.
Το επόμενο βήμα για την ομάδα του Μπελίνι είναι μια μεγαλύτερη μελέτη σε 300 έως 500 βρέφη και σε περισσότερα νοσοκομεία, ώστε να επιβεβαιωθεί η αξιοπιστία της εξέτασης σε μεγαλύτερο πληθυσμό.
Παράλληλα, ερευνητές έχουν ήδη αναπτύξει ένα μικρό μηχάνημα που μπορεί να αναλύει δείγμα αίματος από ένα απλό τρύπημα στο δάχτυλο και να αναζητά τις συγκεκριμένες ενδείξεις βακτηριακής ή ιογενούς λοίμωξης. Η συσκευή έχει μέχρι στιγμής εγκριθεί για ερευνητική χρήση.
Αν τα αποτελέσματα επιβεβαιωθούν σε μεγαλύτερες μελέτες, μια τέτοια εξέταση θα μπορούσε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται ο πυρετός στα πολύ μικρά βρέφη, δίνοντας στους γιατρούς μια γρήγορη εικόνα για το αν χρειάζεται να κινηθούν άμεσα προς αντιβιοτική θεραπεία ή να αναζητήσουν μια διαφορετική αιτία του πυρετού.
Με πληροφορίες από NewScientist
