Με ευρεία πλειοψηφία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε την Τρίτη το πρώτο πανευρωπαϊκό πλαίσιο κανόνων για την προστασία σκύλων και γατών, επιχειρώντας να βάλει τέλος σε καταχρηστικές πρακτικές εκτροφής και εμπορίας ζώων συντροφιάς.
Η νομοθεσία εγκρίθηκε με 558 ψήφους υπέρ, 35 κατά και 52 αποχές, ανοίγοντας τον δρόμο για τη θέσπιση κοινών προτύπων σε όλη την ΕΕ όσον αφορά την εκτροφή, τη στέγαση, την ιχνηλασιμότητα, τις εισαγωγές και τη διαχείριση των ζώων.
Η απόφαση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς έρχεται να καλύψει ένα θεσμικό κενό σε μια αγορά που αναπτύσσεται ραγδαία. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, περίπου το 44% των πολιτών της ΕΕ διαθέτει κατοικίδιο, ενώ το 74% ζητά αυστηρότερη προστασία της ευζωίας τους.
Η αγορά σκύλων και γατών εκτιμάται σε 1,3 δισ. ευρώ ετησίως, με περίπου το 60% των αγορών να πραγματοποιείται πλέον μέσω διαδικτύου, γεγονός που ενισχύει την ανάγκη για κοινά ευρωπαϊκά πρότυπα και αυστηρότερους ελέγχους.
Υποχρεωτική σήμανση και καταγραφή
Κεντρικός άξονας της νέας ρύθμισης είναι η καθιέρωση υποχρεωτικής ηλεκτρονικής σήμανσης (microchip) και καταγραφής όλων των σκύλων και γατών σε διαλειτουργικές εθνικές βάσεις δεδομένων.
Οι εκτροφείς, πωλητές και καταφύγια θα έχουν περιθώριο τεσσάρων ετών για να συμμορφωθούν, ενώ για τους ιδιώτες ιδιοκτήτες η υποχρέωση θα εφαρμοστεί σταδιακά: σε δέκα χρόνια για τους σκύλους και σε δεκαπέντε για τις γάτες.
Τέλος σε επικίνδυνες πρακτικές εκτροφής
Η νέα νομοθεσία απαγορεύει ρητά την αναπαραγωγή μεταξύ στενών συγγενών (γονείς με απογόνους, παππούδες με εγγόνια, αδέλφια ή ετεροθαλή), καθώς και την εκτροφή ζώων με «υπερβολικά» χαρακτηριστικά που προκαλούν σοβαρά προβλήματα υγείας.
Παράλληλα, τίθεται τέλος σε πρακτικές ακρωτηριασμού για λόγους αισθητικής ή συμμετοχής σε εκθέσεις, ενώ απαγορεύεται και η μόνιμη πρόσδεση, εκτός από περιπτώσεις ιατρικής ανάγκης. Στο ίδιο πλαίσιο, απαγορεύεται η χρήση επικίνδυνων περιλαίμιων χωρίς μηχανισμούς ασφαλείας.
Κλείνουν τα «παράθυρα» στις εισαγωγές
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις εισαγωγές από τρίτες χώρες, ώστε να περιοριστεί το φαινόμενο ζώων που εισέρχονται ως «μη εμπορικά» και στη συνέχεια πωλούνται παράνομα.
Τα ζώα που εισάγονται για πώληση θα πρέπει να είναι ήδη σημειωμένα με microchip πριν την είσοδο στην ΕΕ και να καταγράφονται σε εθνική βάση δεδομένων. Επιπλέον, ιδιοκτήτες που ταξιδεύουν με ζώα θα πρέπει να τα προ-δηλώνουν τουλάχιστον πέντε εργάσιμες ημέρες πριν την άφιξη.
«Τα κατοικίδια δεν είναι προϊόντα»
Η εισηγήτρια του φακέλου, Veronika Vrecionová, τόνισε ότι η απόφαση σηματοδοτεί «ένα σημαντικό βήμα για την οργάνωση της αγοράς σκύλων και γατών στην Ευρωπαϊκή Ένωση».
«Το μήνυμά μας είναι σαφές: ένα κατοικίδιο είναι μέλος της οικογένειας, όχι αντικείμενο ή παιχνίδι. Με τους νέους κανόνες ενισχύουμε την ιχνηλασιμότητα και βάζουμε φρένο σε όσους επιδιώκουν γρήγορο κέρδος εις βάρος των ζώων», δήλωσε.
Τα επόμενα βήματα
Η νομοθεσία θα πρέπει πλέον να εγκριθεί και τυπικά από το Συμβούλιο της ΕΕ, πριν τεθεί σε ισχύ.
