Τα ηχητικά αρχεία από το κέντρο ελέγχου του σταθμού Ατότσα στη Μαδρίτη, το οποίο ανέλαβε τη διαχείριση της κυκλοφορίας μετά την αυτόματη ακινητοποίηση των τρένων εξαιτίας βλάβης στο σύστημα ασφαλείας LZB, ρίχνουν φως στα όσα προηγήθηκαν της πολύνεκρης σιδηροδρομικής τραγωδίας στην Ισπανία.
Σύμφωνα με την El País, από τις συνομιλίες προκύπτει ότι ο ελεγκτής κυκλοφορίας έδωσε άδεια σε δύο αμαξοστοιχίες να κινηθούν με κανονική ταχύτητα, παρά τα προβλήματα στο σύστημα ασφαλείας. Παράλληλα, δεν ενημέρωσε το δεύτερο τρένο ότι ο συρμός που προπορευόταν εξακολουθούσε να βρίσκεται ακινητοποιημένος.
Στο επίκεντρο βρίσκονται δύο συνομιλίες της μηχανοδηγού του Iryo με τον ελεγκτή της Ατότσα, καθώς και μία επικοινωνία του ίδιου υπαλλήλου με τον μηχανοδηγό του AVE, το οποίο ακολουθούσε σε απόσταση περίπου 25 χιλιομέτρων.
Σύμφωνα με τα ηχητικά που δημοσίευσε η ισπανική εφημερίδα, ο ελεγκτής ζήτησε από τον μηχανοδηγό του AVE να συνεχίσει με «κανονική πορεία», αντί να εφαρμόσει τη διαδικασία οπτικής επιτήρησης της γραμμής, η οποία προέβλεπε μέγιστη ταχύτητα 40 χιλιομέτρων την ώρα.
Την ίδια οδηγία έλαβε και η μηχανοδηγός του Iryo. Λίγα λεπτά αργότερα, ωστόσο, ενημέρωσε το κέντρο ελέγχου ότι δεν μπορούσε να θέσει ξανά σε κίνηση το τρένο. Παρά την ενημέρωση αυτή, δεν δόθηκε εντολή στο AVE να μειώσει ταχύτητα ή να ακινητοποιηθεί, ενώ απέμεναν περίπου πέντε λεπτά μέχρι τη σύγκρουση.
Η κρίσιμη συνομιλία
Περισσότερα από πέντε λεπτά διαρκεί η ηχητική καταγραφή της επικοινωνίας μεταξύ του κέντρου ελέγχου της Ατότσα και του μηχανοδηγού του AVE.
Στα πρώτα λεπτά της συνομιλίας, ο ελεγκτής φαίνεται να μην είναι βέβαιος για τα βήματα που πρέπει να ακολουθήσει. Στη συνέχεια, όμως, δίνει συγκεκριμένη οδηγία, η οποία, σύμφωνα με την ισπανική κυβέρνηση, αντίκειται στο προβλεπόμενο πρωτόκολλο ασφαλείας και σχετίζεται άμεσα με τις συνθήκες που οδήγησαν στο δυστύχημα.
Ειδικότερα, επιτρέπει στο AVE να συνεχίσει κανονικά την πορεία του, χωρίς να έχει προηγουμένως διαπιστωθεί ότι το προπορευόμενο Iryo είχε απομακρυνθεί σε ασφαλή απόσταση, η οποία θα έπρεπε να ξεπερνά τα 30 χιλιόμετρα.
Λίγο πριν ολοκληρωθεί η επικοινωνία, ο ελεγκτής και ο μηχανοδηγός επαναλαμβάνουν προφορικά τις οδηγίες, προκειμένου να επιβεβαιώσουν ότι έχουν κατανοήσει με τον ίδιο τρόπο όσα έχουν συμφωνηθεί.
Αναλυτικά ο διάλογος:
Ελεγκτής: «Κέντρο Ελέγχου Ατότσα προς μηχανοδηγό της αμαξοστοιχίας 2080».
Μηχανοδηγός: «Ναι».
Ελεγκτής: «Στις 08:36».
Μηχανοδηγός: «Ναι».
Ελεγκτής: «Μηχανοδηγέ της αμαξοστοιχίας 2080, αποσυνδέστε και επανασυνδέστε το LZB. Συνεχίστε την πορεία σας και στη συνέχεια κινηθείτε σύμφωνα με το BSL, με κανονική πορεία».
Μηχανοδηγός: «Με κανονική πορεία;»
Ελεγκτής: «Ναι».
Η ισπανική κυβέρνηση θεωρεί ότι το πρώτο σοβαρό σφάλμα σημειώθηκε στις 08:36, όταν δόθηκε εντολή στο AVE να συνεχίσει κανονικά την πορεία του, χωρίς να έχει επιβεβαιωθεί ότι το Iryo είχε εγκαταλείψει το συγκεκριμένο τμήμα της σιδηροδρομικής γραμμής.
Παράλληλα, η οδηγία που μεταφέρθηκε στον μηχανοδηγό αφορούσε τη συνέχιση της διαδρομής με κανονική ταχύτητα, αντί της εφαρμογής της διαδικασίας «πορείας με οπτική επιτήρηση», η οποία επιβάλλει όριο ταχύτητας 40 χιλιομέτρων την ώρα και ενδεχομένως θα μπορούσε να είχε αποτρέψει τη σύγκρουση.
Στις 08:41 η μηχανοδηγός του Iryo αναφέρει ότι το τρένο έχει σταματήσει
Το δεύτερο ηχητικό απόσπασμα καταγράφει την πρώτη επικοινωνία της μηχανοδηγού του Iryo με το κέντρο ελέγχου της Ατότσα, η οποία πραγματοποιήθηκε στις 08:41.
Κατά τη συνομιλία, η μηχανοδηγός ενημερώνει ότι έχει διακοπεί η επικοινωνία με το σύστημα BZL και ότι η αμαξοστοιχία παραμένει ακινητοποιημένη πριν από το σήμα εισόδου στον σταθμό της Ούρδα.
«Καλημέρα, Ατότσα. Είχα απώλεια μετάδοσης ενώ κινούμουν με το BZL. […] Δεν έχω ανακτήσει τη μετάδοση. Είμαι ακινητοποιημένη μπροστά από το σήμα εισόδου στην Ούρδα», αναφέρει η μηχανοδηγός.
Μετά από διαδοχικά μηνύματα που δεν αποσαφηνίζουν πλήρως την κατάσταση, ο ελεγκτής αρχίζει να μεταφέρει τις οδηγίες του, ζητώντας από τη μηχανοδηγό να επιβεβαιώνει όσα ακούει.
Ελεγκτής: «Εντάξει, μια στιγμή. Η οδηγία αναφέρει: Μηχανοδηγέ της αμαξοστοιχίας 6076, αποσυνδέστε και επανασυνδέστε».
Μηχανοδηγός: «Και επανασυνδέστε».
Ελεγκτής: «Συνεχίστε την πορεία σας σύμφωνα με το BFL, με κανονική ταχύτητα».
Με αυτόν τον τρόπο, δίνεται και στο Iryo η εντολή να συνεχίσει με κανονική ταχύτητα, παρόλο που βρισκόταν μπροστά από το AVE και σε σχετικά κοντινή απόσταση από αυτό. Η οδηγία μεταδίδεται λίγα λεπτά μετά την αντίστοιχη εντολή που είχε λάβει η αμαξοστοιχία της Renfe.
Στις 08:48 καταγράφεται η τελευταία προειδοποίηση πριν από τη σύγκρουση
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει και το τρίτο ηχητικό απόσπασμα, το οποίο καταγράφηκε στις 08:48. Η συνομιλία καταγράφει μια ακόμη ευκαιρία παρέμβασης, καθώς η μηχανοδηγός του Iryo επικοινωνεί εκ νέου με το κέντρο ελέγχου.
Στη νέα κλήση, ενημερώνει ότι εξακολουθεί να αδυνατεί να επανεκκινήσει το τρένο της.
Μηχανοδηγός: «Το τρένο δεν μου επιτρέπει να ελέγξω το σύστημα LZB. Γι’ αυτό εξακολουθώ να είμαι ακινητοποιημένη μπροστά από το σήμα εισόδου».
Ελεγκτής: «Εντάξει. Σύμφωνοι; Λοιπόν, μόλις μπορέσετε. Και αν αντιμετωπίσετε πρόβλημα, καλέστε μας ξανά».
Μηχανοδηγός: «Εντάξει, πολύ ωραία. Θα σας ενημερώσω».
Παρά τη σαφή ενημέρωση ότι το Iryo εξακολουθεί να βρίσκεται ακινητοποιημένο, ο ελεγκτής δεν φαίνεται να δίνει άμεσα εντολή για την ακινητοποίηση του AVE που ακολουθεί.
Σύγχυση στο κέντρο ελέγχου λίγο πριν από τη σύγκρουση
Μετά την επικοινωνία με τη μηχανοδηγό του Iryo, καταγράφεται συνομιλία μεταξύ εργαζομένων στο κέντρο ελέγχου. Από όσα ακούγονται, προκύπτει σύγχυση σχετικά με την κατάσταση των τρένων και τις οδηγίες που είχαν δοθεί.
«Σοβαρά, φίλε. Αλήθεια. Το 6071 αντιμετωπίζει προβλήματα με τον εξοπλισμό. Συνεχίζει μέχρι να σταματήσει. Είχε ένα όριο 40 για να συνεχίσει στο BSL. Δεν έχουμε αλλάξει… Μια στιγμή», ακούγεται να λέει ένας από τους εργαζομένους.
Περίπου πέντε λεπτά αργότερα, το AVE συγκρούστηκε με το Iryo, το οποίο παρέμενε ακινητοποιημένο στη γραμμή.