Η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση απειλεί να ανατρέψει τα δεδομένα στην ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία, με νέα μελέτη να προειδοποιεί για σοβαρές οικονομικές και εργασιακές επιπτώσεις στον κλάδο.
Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για σταδιακή κατάργηση των νέων αυτοκινήτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης από το 2035 παραμένει στο επίκεντρο των αλλαγών, όμως η πιο αργή από την αναμενόμενη ανάπτυξη των ηλεκτρικών οχημάτων έχει δημιουργήσει έντονη αβεβαιότητα στους κατασκευαστές.
Οι εταιρείες καλούνται να επενδύσουν τεράστια ποσά για την προσαρμογή στη νέα εποχή, την ώρα που αντιμετωπίζουν μειωμένη ζήτηση, αυξημένο ανταγωνισμό και πιέσεις στην παραγωγή.
Το μέγεθος των προκλήσεων αποτυπώνει νέα έρευνα του Ινστιτούτου Fraunhofer, στην οποία συμμετείχαν μεγάλοι όμιλοι της αυτοκινητοβιομηχανίας, όπως οι BMW, Mercedes, Bosch, Mahle, Schaeffler και ZF. Η μελέτη εξετάζει τις επιπτώσεις διαφορετικών ρυθμιστικών σεναρίων στην παραγωγή, την οικονομική αξία και την απασχόληση στους τομείς των κινητήρων, των συστημάτων μετάδοσης και των εξαρτημάτων.
Τέσσερα σενάρια για το μέλλον της αυτοκίνησης – Οι απώλειες φτάνουν έως τα 95 δισ. ευρώ
Οι ερευνητές εξέτασαν τέσσερις διαφορετικές πιθανές πορείες για την ευρωπαϊκή αγορά αυτοκινήτου έως το 2040, προκειμένου να αποτυπώσουν τις οικονομικές επιπτώσεις κάθε επιλογής.
Το πρώτο σενάριο, που βασίζεται στην αρχική ευρωπαϊκή νομοθεσία για πλήρη μετάβαση σε οχήματα μηδενικών εκπομπών από το 2035, προβλέπει τη σταδιακή εξαφάνιση των κινητήρων εσωτερικής καύσης από τα νέα αυτοκίνητα. Σύμφωνα με τη μελέτη, αυτή η επιλογή θα μπορούσε να οδηγήσει σε απώλειες προστιθέμενης αξίας ύψους 95 δισ. ευρώ έως το 2040.
Αντίστοιχες είναι οι εκτιμήσεις και για το δεύτερο σενάριο, το οποίο προβλέπει μείωση των εκπομπών κατά 90% και περιορισμένη χρήση τεχνολογιών όπως τα ανανεώσιμα καύσιμα. Παρά το μικρό περιθώριο που αφήνει για κινητήρες εσωτερικής καύσης, η οικονομική επίδραση παραμένει σχεδόν ίδια.
Μικρότερες, αλλά και πάλι σημαντικές, είναι οι απώλειες στο τρίτο σενάριο, όπου υιοθετείται μια πιο τεχνολογικά ουδέτερη προσέγγιση και οι θερμικοί κινητήρες διατηρούν μεγαλύτερο ρόλο. Οι απώλειες υπολογίζονται στα 90 δισ. ευρώ.
Το πιο ευνοϊκό οικονομικά σενάριο αφορά μια στρατηγική πιο κοντά στις διεθνείς τάσεις, με μεγαλύτερη παρουσία των κινητήρων εσωτερικής καύσης έως το 2040. Σε αυτή την περίπτωση, οι απώλειες περιορίζονται στα 60 δισ. ευρώ.
Παρά τις διαφορές μεταξύ των επιλογών, το βασικό συμπέρασμα της έρευνας είναι ότι η ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία θα αντιμετωπίσει σημαντικές αναταράξεις σε κάθε πιθανή πορεία μετάβασης.
Γερμανία και θέσεις εργασίας στο επίκεντρο των πιέσεων
Οι μεγαλύτερες επιπτώσεις από τη μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση αναμένεται να πλήξουν τις παραδοσιακές αυτοκινητοβιομηχανίες και τις χώρες που στηρίζουν μεγάλο μέρος της οικονομίας τους στον κλάδο. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Γερμανίας, όπου οι απώλειες προστιθέμενης αξίας στον τομέα των κινητήρων εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσουν τα 54,2 δισ. ευρώ έως το 2040, δηλαδή περίπου το 64% της σημερινής δραστηριότητας.
Ιδιαίτερα ευάλωτοι θεωρούνται οι κατασκευαστές εξαρτημάτων που σχετίζονται με κινητήρες εσωτερικής καύσης, όπως συστήματα μετάδοσης, ψεκασμού και εξαγωγής καυσαερίων. Η μελέτη υπολογίζει ότι οι συγκεκριμένοι τομείς ενδέχεται να χάσουν έως και 35 δισ. ευρώ σε προστιθέμενη αξία.
Ανησυχητικές είναι και οι προβλέψεις για την απασχόληση. Από τα περίπου 1,6 εκατομμύρια εργαζόμενους στον ευρωπαϊκό τομέα παραγωγής κινητήρων, εκτιμάται ότι περίπου 375.000 θέσεις θα έχουν χαθεί έως το 2030, ενώ ο αριθμός μπορεί να αγγίξει τις 726.000 μέχρι το 2040.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι οι νέες θέσεις που δημιουργεί η ηλεκτροκίνηση δεν αρκούν σήμερα για να καλύψουν τις απώλειες, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για πιο ευέλικτη μετάβαση.
