Νέα, στοχευμένα περιοριστικά μέτρα στη χορήγηση θεωρήσεων εισόδου προετοιμάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με στόχο την αντιμετώπιση κινδύνων ασφαλείας που συνδέονται με «εχθρικές ενέργειες τρίτων χωρών», όπως επιβεβαίωσε την Πέμπτη η Κομισιόν. Η ανακοίνωση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία εντείνεται στις Βρυξέλλες η συζήτηση για περαιτέρω περιορισμούς στις βίζες για Ρώσους πολίτες, ιδιαίτερα μετά την απόπειρα επίθεσης με drone στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε και τις πληροφορίες ότι ένας από τους υπόπτους φέρεται να είχε εισέλθει στον χώρο Σένγκεν με ιταλική τουριστική βίζα.
«Προετοιμάζουμε πρόταση για στοχευμένα περιοριστικά μέτρα στις θεωρήσεις, προκειμένου να αντιμετωπιστούν ιδίως οι κίνδυνοι ασφαλείας που απορρέουν από εχθρικές ενέργειες τρίτων χωρών», δήλωσε ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μάρκους Λάμερτ κατά την καθημερινή ενημέρωση των δημοσιογράφων.
Όπως διευκρίνισε, τα νέα μέτρα θα εξεταστούν στο πλαίσιο της επικείμενης αναθεώρησης του Κώδικα Θεωρήσεων της ΕΕ (EU Visa Code). Η διατύπωση της Επιτροπής αφορά ευρύτερα τις «εχθρικές τρίτες χώρες» και δεν περιορίζεται αποκλειστικά στη Ρωσία, ωστόσο η σχετική συζήτηση στην ενημέρωση επικεντρώθηκε στις θεωρήσεις που χορηγούνται σε Ρώσους πολίτες.
Από 4 εκατ. βίζες σε 618.000
Ο Λάμερτ υπογράμμισε ότι, μολονότι η έκδοση θεωρήσεων αποτελεί αρμοδιότητα των κρατών-μελών και κάθε αίτηση εξετάζεται κατά περίπτωση από τις εθνικές αρχές, η ΕΕ έχει τη δυνατότητα να θεσπίζει κοινά μέτρα για τον περιορισμό της χορήγησής τους.
Υπενθύμισε ότι ήδη από το 2022, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η ΕΕ ανέστειλε πλήρως τη συμφωνία διευκόλυνσης θεωρήσεων με τη Ρωσία, ενώ εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές προς τα κράτη-μέλη, καλώντας τα να δίνουν χαμηλότερη προτεραιότητα στις αιτήσεις Ρώσων πολιτών και μεγαλύτερο βάρος στους ελέγχους ασφαλείας και στα σύνορα.
Η Επιτροπή παρακολουθεί, σύμφωνα με τον ίδιο, την εφαρμογή αυτών των κατευθυντήριων γραμμών και συνεργάζεται με τις εθνικές αρχές ώστε να εφαρμόζονται με συνεπή τρόπο σε ολόκληρη την ΕΕ.
Οι αριθμοί, όπως είπε, καταγράφουν ήδη θεαματική πτώση. Από περίπου 4 εκατομμύρια θεωρήσεις που εκδίδονταν σε Ρώσους πριν από τον πόλεμο, ο αριθμός περιορίστηκε σε περίπου 618.000 πέρυσι.
«Είναι πολύ σημαντικό οι αριθμοί να παραμείνουν χαμηλά και να μειωθούν περαιτέρω», σημείωσε ο εκπρόσωπος, προσθέτοντας ότι για τον λόγο αυτό συνεχίζονται οι εργασίες σε επίπεδο ΕΕ για περαιτέρω περιορισμό της έκδοσης θεωρήσεων σε Ρώσους πολίτες.
Τέλος στις πολλαπλές εισόδους – Στο στόχαστρο Ρώσοι στρατιωτικοί
Η Κομισιόν υπενθύμισε επίσης ότι από τον Νοέμβριο του 2025 έχουν τεθεί σε εφαρμογή αυστηρότεροι κανόνες, βάσει των οποίων οι Ρώσοι πολίτες, κατ’ αρχήν, δεν μπορούν πλέον να λαμβάνουν θεωρήσεις πολλαπλών εισόδων.
Παράλληλα, το 21ο πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας, που εγκρίθηκε τον περασμένο Ιούλιο, δημιούργησε τη νομική βάση για μια ευρύτερη απαγόρευση θεωρήσεων σε εν ενεργεία και πρώην μέλη των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων.
Η απαγόρευση αυτή δεν έχει ακόμη τεθεί πλήρως σε εφαρμογή. Σε σχετική ερώτηση δημοσιογράφου, η Επιτροπή επιβεβαίωσε ότι εργάζεται αυτή την περίοδο στα απαραίτητα μέτρα εφαρμογής και ότι οι σχετικές εργασίες προχωρούν «κατά προτεραιότητα».
Η Λειψία αλλάζει το κλίμα
Η νέα κινητικότητα γύρω από τις θεωρήσεις έρχεται στη σκιά της απόπειρας επίθεσης με drone με εκρηκτικά στο αεροδρόμιο Λειψίας/Χάλε τον Αύγουστο, την ευθύνη για την οποία η γερμανική κυβέρνηση απέδωσε στη Ρωσία. Η Μόσχα έχει απορρίψει τις κατηγορίες.
Σύμφωνα με γερμανικά μέσα, ένας από τους υπόπτους, ο οποίος φέρεται να διαθέτει ρωσική και λευκορωσική υπηκοότητα, είχε εισέλθει στον χώρο Σένγκεν με τουριστική βίζα που είχε εκδοθεί από την Ιταλία. Η Ρώμη εξετάζει τις σχετικές πληροφορίες.
Το ζήτημα βρέθηκε ήδη την Τετάρτη στο τραπέζι της άτυπης συνόδου των υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στην Ιρλανδία. Η ύπατη εκπρόσωπος Κάγια Κάλας δήλωσε ότι υπήρξε «ευρεία υποστήριξη» μεταξύ των κρατών-μελών τόσο για την προώθηση απαγόρευσης εισόδου σε Ρώσους πρώην μαχητές όσο και για αυστηρότερους περιορισμούς στις τουριστικές βίζες Ρώσων πολιτών. Δεν υπήρξε, ωστόσο, ομοφωνία.
Σύμφωνα με το Euractiv, η συζήτηση για αυστηρότερους περιορισμούς στις ρωσικές βίζες είχε προκαλέσει αντιστάσεις, μεταξύ άλλων, από τη Γαλλία, την Ιταλία και την Ελλάδα, με αποτέλεσμα οι σχετικές προβλέψεις στο τελευταίο πακέτο κυρώσεων να αποδυναμωθούν. Η υπόθεση της Λειψίας, ωστόσο, ενισχύει πλέον την πίεση προς τις πιο επιφυλακτικές πρωτεύουσες να επανεξετάσουν τη στάση τους.
Η Κάλας συνέδεσε μάλιστα ευθέως το θέμα με την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Αναφερόμενη στις πληροφορίες για τον ύποπτο της Λειψίας, σημείωσε ότι, εφόσον επιβεβαιωθούν, δείχνουν πως οι βίζες μπορούν να αποτελέσουν μέσο εισόδου στην ΕΕ για πρόσωπα που επιδιώκουν να της προκαλέσουν βλάβη. Υπενθύμισε ακόμη ότι αρκετά κράτη-μέλη είχαν ήδη προειδοποιήσει πως τουριστικές θεωρήσεις μπορεί να χρησιμοποιούνται για πράξεις δολιοφθοράς.
Η Επιτροπή, πάντως, δεν συνέδεσε σήμερα ρητά τη νέα νομοθετική πρόταση με την υπόθεση της Λειψίας. Το περιστατικό λειτουργεί, ωστόσο, ως νέο πολιτικό υπόβαθρο για μια συζήτηση που είχε ήδη ξεκινήσει στην ΕΕ και η οποία πλέον μετατοπίζεται όλο και περισσότερο από το πεδίο της πίεσης προς τη Ρωσία σε εκείνο της εσωτερικής ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
