Με μια ιδιαίτερα λαμπερή και θερμή υποδοχή έγινε δεκτός τη Δευτέρα ο Κινέζος Πρόεδρος, Σι Τζινπίνγκ, κατά την άφιξή του στη Βόρεια Κορέα. Είναι μία κρίσιμη συνάντηση, καθώς είναι η πρώτη επίσκεψη του Σι στη χώρα από το 2019, και μόλις η πρώτη επίσκεψη Κινέζου ηγέτη στη χώρα από το 2005. Ωστόσο, η αρχιτεκτονική ασφαλείας έχει αλλάξει ριζικά από τότε.
Το 2019, ο Κιμ Γιονγκ Ουν πιεζόταν από τις διεθνείς κυρώσεις και τη διεθνή απομόνωση λόγω της κατάρρευσης των συνομιλιών για τα πυρηνικά με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Επτά χρόνια μετά, ο Βορειοκορεάτης βρίσκεται σε ευνοικότερη θέση λόγω της στενότερης συνεργασίας του με τον Πούτιν, γεγονός που ανησυχεί τον Κινέζο ομόλογό του.
Δυτικοί διπλωματικοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν στο BBC τους προβληματισμούς του Πεκινού για την ολοένα και πιο ισχυρή σχέση μεταξύ Πιονγκγιάνγκ και Μόσχας με τον Σι να επιδιώκει να διασφαλίσει ότι κρατά υπό τον έλεγχο της Κίνας τον Κιμ Γιονγκ Ουν.
Η στρατηγική των δύο ηγετών
Όπως αναφέρουν οι NYT, ο Σι Τζινπίνγκ επιδιώκει να χρησιμοποιήσει τη διήμερη σύνοδο κορυφής για να στείλει ένα ισχυρές μήνυμα προς τη Δύση και ειδικότερα τις ΗΠΑ, προβάλλοντας ένα «αρραγές μέτωπο» με την Πιονγκγιάνγκ. Αναλυτές εκτιμούν ότι η Κίνα αποβλέπει να επαναφέρει υπό τον έλεγχό της έναν στρατηγικής σημασίας, αλλά απρόβλεπτο εταίρο, ο οποίος το τελευταίο διάστημα «γέρνει» επικίνδυνα προς τη Μόσχα.
Από την άλλη πλευρά, ο Κιμ Γιονγκ Ουν αρνείται πλέον τον ρόλο του «κομπάρσου» ή του δεδομένου, κατώτερου εταίρου. Έχοντας εξασφαλίσει την υποστήριξη του Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Βορειοκορεάτης ηγέτης στοχεύει να πιέσει το Πεκίνο, ζητώντας οικονομικές παραχωρήσεις.
Το μήνυμα του Σι προς τον κόσμο
Κατά το ίδιο ειδησεογραφικό μέσο, ο Σι Τζινπίνγκ θα χρησιμοποιήσει τη συνάντηση με τον Κιμ για να υπενθυμίσει στη διεθνή κοινότητα ότι η Βόρεια Κορέα εξαρτάται από την Κίνα και ότι το Πεκίνο δεν μπορεί να παραμεριστεί.
Το μήνυμα αυτό ευθυγραμμίζεται με τις ευρύτερες προσπάθειες του Σι να προβάλει την Κίνα ως μια υπερδύναμη ισότιμη με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Το Πεκίνο επιθυμεί να δείξει ότι, ενώ η Ουάσιγκτον έχει απεμπολήσει το προφίλ της ειρηνοποιού χώρας λόγω της εμπλοκής της στον πόλεμο με το Ιράν, εκείνο αποτελεί έναν υπολογίσιμο παράγοντα σταθερότητας που προκρίνει τη διπλωματία έναντι της στρατιωτικής δύναμης.
«Ο Σι επιχειρεί να αποδείξει ότι βρίσκεται σε καλύτερες σχέσεις από ό,τι ο Πρόεδρο Τραμπ με τους δημοκρατικούς εταίρους του», σχολίασε ο Κερτ Κάμπελ, πρώην αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών υπό τον Πρόεδρο Τζο Μπάιντεν και πρόεδρος του Asia Group.
Ο πραγματισμός του Κιμ
Βασισμένος σε ένα κλίμα πραγματισμού, ο Κιμ Γιονγκ Ουν γνωρίζει καλά ότι δεν έχει την πολυτέλεια να αποξενώσει την Κίνα που αποτελεί τη μεγαλύτερη πηγή οικονομικής βοήθειας προς τη χώρα του.
Οι κινεζικές εξαγωγές προς τη Βόρεια Κορέα αυξήθηκαν πέρυσι στα 2,3 δισεκατομμύρια δολάρια, καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων έξι ετών. Παράλληλα, οι επιβατικές σιδηροδρομικές συνδέσεις μεταξύ Πεκίνου και Πιονγκγιάνγκ ξεκίνησαν να κατασκευάζονται εκ νέου, έπειτα από διακοπή έξι ετών. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει το BBC, αναλυτές επισημαίνουν ότι αυτή η κίνηση αποτελεί μέρος ενός προσεκτικά υπολογισμένου σχεδίου του Πεκίνου να προσελκύσει τη Βόρεια Κορέα πίσω στη δική του σφαίρα επιρροής.
Για τον Κιμ, η επιλογή αυτή είναι καθαρά ορθολογική. Όταν ο πόλεμος στην Ουκρανία τερματιστεί, η Ρωσία δεν θα έχει πλέον ανάγκη από τα βορειοκορεατικά στρατεύματα. Επομένως, ο ηγέτης της Βόρειας Κορέας πρέπει να διασφαλίσει ότι δεν θα καταλήξει να εξαρτάται αποκλειστικά από έναν εταίρο του οποίου η ισχύς μπορεί να φθίνει, εξασφαλίζοντας έτσι διαφορετικούς διαύλους επικοινωνίας.
Η εξέλιξη των σχέσεων Κίνας – Βόρειας Κορέας
Οι σχέσεις Κίνας και Βόρειας Κορέας μετρούν δεκαετίες. Οι πρώτες διπλωματικές επαφές ξεκίνησαν το 1949, λίγο μετά την ίδρυση των κομμουνιστικών κρατών στον απόηχο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια, επικρατεί μία αμοιβαία δυσπιστία λόγω των πυρηνικών δεξιοτήτων που επιχειρεί να αναπτύξει η Βόρεια Κορέα και προβληματίζουν την Κίνα που είναι υπέρμαχος της περιφερειακής σταθερότητας. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Κίνα είχε χαρακτηρίσει την πρώτη πυρηνική δοκιμή της Πιονγκγιάνγκ το 2006 ως «κατάφωρη» παραβίαση της διεθνούς συναίνεσης, υποστηρίζοντας τότε τις κυρώσεις του ΟΗΕ.
Ο παράγοντας «Ρωσία»
Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Βόρεια Κορέα επέκτεινε ραγδαία τη στρατιωτική της συνεργασία με τον Πούτιν, μέσα από ένα σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας που υπεγράφη κατά την επίσκεψη του Ρώσου Προέδρου στην Πιονγκγιάνγκ το 2024.
Σύμφωνα με έρευνα του BBC, περίπου 2.300 Βορειοκορεάτες στρατιώτες έχουν χάσει τη ζωή τους πολεμώντας στο πλευρό της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Η Πιονγκγιάνγκ κατηγορείται επίσης ότι προμηθεύει πυρομαχικά ενισχύοντας τις πολεμικές επιχειρήσεις του Κρεμλίνου με αντάλλαγμα πετρέλαιο και οικονομική βοήθεια.
«Η Κίνα θέλει να διασφαλίσει ότι τα συμφέροντά της έναντι της Βόρειας Κορέας προστατεύονται σε μια περίοδο ταχείας σύγκλισης μεταξύ Μόσχας και Πιονγκγιάνγκ», επισημαίνει ο Άνκιτ Πάντα, ειδικός σε θέματα πυρηνικής πολιτικής στο Carnegie Endowment for International Peace.