Σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι βρίσκεται η αμερικανική στρατηγική απέναντι στο Ιράν, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο επανέναρξης των αεροπορικών επιθέσεων, ενώ παράλληλα αναζητούνται διπλωματικές διέξοδοι για την αποτροπή νέας πολεμικής κλιμάκωσης. Η Ουάσινγκτον εξετάζει τρία βασικά σενάρια: μεγάλης κλίμακας στρατιωτικά πλήγματα, συνέχιση του ναυτικού αποκλεισμού και επίτευξη συμφωνίας με την Τεχεράνη.
Σύμφωνα με το Fox News, ο Αμερικανός πρόεδρος συγκάλεσε δύο διαδοχικές συσκέψεις με την ομάδα εθνικής ασφάλειας, στις 4 και 5 Νοεμβρίου, προκειμένου να αξιολογηθούν οι επόμενες κινήσεις των ΗΠΑ. Ήταν οι πρώτες σχετικές διαβουλεύσεις μετά τη σαρωτική επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, που τους έδωσε τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.
Η 9η Νοεμβρίου στο επίκεντρο των στρατιωτικών σχεδιασμών
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η ενημέρωση που έλαβε ο Τραμπ για τη νέα Σελήνη της Δευτέρας 9 Νοεμβρίου στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, η απουσία ουσιαστικού σεληνόφωτος κατά τη διάρκεια της νύχτας δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες για αεροπορικές επιχειρήσεις, προσφέροντας μεγαλύτερη κάλυψη στις στρατιωτικές δυνάμεις.
Η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM) έχει ήδη προετοιμάσει σχέδια επιθέσεων, τα οποία θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν ακόμη και αμέσως μετά τις εκλογές. Την ίδια ώρα, χιλιάδες Αμερικανοί στρατιωτικοί παραμένουν στα ύδατα γύρω από το Ιράν, συμμετέχοντας στην εφαρμογή του ναυτικού αποκλεισμού.
Ο ίδιος ο Τραμπ, μιλώντας στο Οβάλ Γραφείο, δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο νέων βομβαρδισμών, δηλώνοντας ότι η Ουάσινγκτον θα λάβει σχετική απόφαση. Αναρωτήθηκε, μάλιστα, εάν απαιτούνται πρόσθετα πλήγματα ώστε να διασφαλιστεί ότι το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα δεν θα μπορέσει να ανασυγκροτηθεί. «Θα προτιμούσα να μην καταστρέψω την υπόλοιπη χώρα, αν είναι δυνατόν, αλλά ίσως χρειαστεί», προειδοποίησε, προσθέτοντας ότι οι εξελίξεις θα γίνουν γνωστές σύντομα.
Οι επτά απαιτήσεις του Ιράν για διαπραγματεύσεις
Παράλληλα με τις στρατιωτικές προετοιμασίες, η Τεχεράνη έχει αποστείλει μέσω του Κατάρ νέα πρόταση προς τον Λευκό Οίκο για το πυρηνικό της πρόγραμμα, επιχειρώντας να ανοίξει δίαυλο συνεννόησης. Ωστόσο, ο επικεφαλής της ιρανικής ασφάλειας, Μοχσέν Ρεζαΐ, ξεκαθάρισε κατά την επίσκεψή του στη Ρωσία ότι η χώρα του δεν πρόκειται να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ ούτε να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις χωρίς την προηγούμενη ικανοποίηση επτά συγκεκριμένων όρων.
Στις βασικές απαιτήσεις περιλαμβάνονται η κατάργηση των αμερικανικών κυρώσεων, η αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων και η καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων. Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι η διαδικασία εφαρμογής των όρων έχει πλέον απλοποιηθεί και μπορεί να ολοκληρωθεί σε διάστημα μόλις δύο ημερών. Ο Τραμπ είχε απορρίψει τον περασμένο Σεπτέμβριο προηγούμενη εκδοχή του σχεδίου των επτά σημείων, δημοσιεύοντας μάλιστα χάρτη στον οποίο τα Στενά του Ορμούζ εμφανίζονταν με την ονομασία «Στενά Τραμπ».
Διχασμένοι εμφανίζονται οι κορυφαίοι σύμβουλοι του Λευκού Οίκου ως προς την επόμενη κίνηση. Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς υποστηρίζει την επίτευξη συμφωνίας με το Ιράν, προκειμένου να αποφευχθεί ένας νέος κύκλος συγκρούσεων.
Αντίθετα, ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, και ο υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, τάσσονται υπέρ της διατήρησης του ναυτικού αποκλεισμού, εκτιμώντας ότι η οικονομική και στρατιωτική πίεση μπορεί να οδηγήσει την Τεχεράνη σε παραχωρήσεις. Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με δημοσίευμα των Times, οι ιρανικές αρχές διανέμουν χάπια ιωδίου σε οικογένειες που κατοικούν σε ακτίνα περίπου 3,2 χιλιομέτρων από πυρηνικές εγκαταστάσεις, ενώ παρέχουν οδηγίες προστασίας σε περίπτωση έκρηξης.
Ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο νέου αμερικανικού πλήγματος στο λεγόμενο «Βουνό της Αξίνας» (Pickaxe Mountain), κοντά στη Νατάνζ. Πρόκειται για υπόγειο πυρηνικό συγκρότημα, το οποίο βρίσκεται σε βάθος έως και 100 μέτρων κάτω από συμπαγή γρανίτη και θεωρείται ιδιαίτερα προστατευμένος στόχος.
Στο μεταξύ, ο Ιρακινός πρωθυπουργός Άλι Φάλεχ αλ Ζαΐντι είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Τραμπ την Πέμπτη, θέτοντας σαφείς περιορισμούς ως προς τη χρήση του ιρακινού εδάφους. Όπως γνωστοποίησε το γραφείο του μέσω της πλατφόρμας Χ, η Βαγδάτη επιμένει στον σεβασμό της εθνικής κυριαρχίας και ξεκαθαρίζει ότι το Ιράκ δεν πρόκειται να αποτελέσει βάση για επιθετικές ενέργειες εναντίον γειτονικών κρατών.
Οι εξελίξεις διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερα σύνθετο σκηνικό στη Μέση Ανατολή, με τον Τραμπ να καλείται να αποφασίσει εάν θα επιλέξει τη στρατιωτική κλιμάκωση ή μια διπλωματική συμφωνία, έχοντας παράλληλα να αντιμετωπίσει τις πολιτικές πιέσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ.
