Η ομορφιά του ηλιοβασιλέματος πολλές φορές είναι κάτι το ασύλληπτο. Ο ουρανός μεταμορφώνεται με χρώματα τα οποία δύσκολα μπορεί να συνειδητοποιήσει ο νους μας ότι τα βλέπουμε πραγματικά εκεί ψηλά και όχι σε κάποιο μουσείο με διάσημα έργα τέχνης.
Τα διαφορετικά πορτοκαλί, ροζ και μωβ που αναμειγνύονται μέσα στα λευκά σύννεφα προκαλούν ένα δέος που είναι ικανό να μας κάνει να ξεχαστούμε, ακόμη κι αν είχαμε την πιο πιεστική ημέρα.
Είτε βρισκόμαστε σε μια παραλία, είτε στην πόλη, είτε απλώς κοιτάζουμε τον ουρανό από το μπαλκόνι μας, όταν βλέπουμε τα χρώματα της δύσης νιώθουμε ότι ο χρόνος για λίγο παγώνει και τα συναισθήματα και οι σκέψεις μας περιορίζονται μονάχα στον ουρανό.
Και όπως φαίνεται, δεν πρόκειται μόνο για μια όμορφη εικόνα. Σύμφωνα με δημοσίευμα του BBC, ολοένα και περισσότερες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι η παρακολούθηση της ανατολής και ιδιαίτερα του ηλιοβασιλέματος μπορεί να ωφελήσει την ψυχική μας υγεία, να μειώσει το άγχος, να βελτιώσει τη μνήμη και να συμβάλει ακόμη και σε έναν καλύτερο ύπνο.
Το αίσθημα του δέους αλλάζει τον τρόπο που σκεφτόμαστε
Οι ψυχολόγοι χρησιμοποιούν τον όρο “awe” (δέος) για να περιγράψουν το συναίσθημα που βιώνουμε όταν αντικρίζουμε κάτι τόσο μεγάλο ή εντυπωσιακό, ώστε μας κάνει να αισθανόμαστε μικροί απέναντι στον κόσμο.
Ένα εντυπωσιακό ηλιοβασίλεμα είναι από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα αυτού του συναισθήματος. Όταν το βιώνουμε, η προσοχή μας απομακρύνεται από τις καθημερινές έγνοιες και τα προβλήματα που μας απασχολούν. Έτσι, ο εγκέφαλος “σπάει” τον φαύλο κύκλο της υπερανάλυσης και του στρες και στρέφεται περισσότερο στην παρούσα στιγμή.
Μάλιστα, επιστημονική ανασκόπηση του University of California, Berkeley, καταλήγει ότι το δέος συνδέεται με καλύτερη ψυχική υγεία, μεγαλύτερη αίσθηση νοήματος και ισχυρότερους κοινωνικούς δεσμούς.
Μπορεί να ενισχύσει τη μνήμη και τη συγκέντρωσή μας
Έρευνες δείχνουν ότι οι εμπειρίες που μας προκαλούν έντονο θαυμασμό ενεργοποιούν περισσότερο την προσοχή μας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να συγκρατούμε καλύτερα τις πληροφορίες που λαμβάνουμε αμέσως μετά.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι όταν ο εγκέφαλος εστιάζει πλήρως σε ένα εντυπωσιακό φυσικό φαινόμενο, περιορίζονται οι περισπασμοί και ενισχύονται οι γνωστικές λειτουργίες, όπως η μνήμη και η συγκέντρωση.
Βοηθά το βιολογικό μας ρολόι να λειτουργεί σωστά
Πέρα όμως από την ψυχολογία, υπάρχει και η βιολογία.
Όπως σημειώνει το National Heart, Lung, and Blood Institute το φυσικό φως της ημέρας αποτελεί τον βασικό ρυθμιστή του κιρκάδιου ρυθμού, δηλαδή του εσωτερικού μας “ρολογιού”. Καθώς δύει ο ήλιος και μειώνεται σταδιακά το φως, ο οργανισμός λαμβάνει το μήνυμα ότι πλησιάζει η ώρα της ξεκούρασης και αρχίζει να αυξάνει την παραγωγή μελατονίνης, της ορμόνης του ύπνου.
Αντίθετα, η έντονη έκθεση σε τεχνητό ή μπλε φως τις βραδινές ώρες μπορεί να διαταράξει αυτή τη φυσική διαδικασία και να δυσκολέψει τόσο τον ύπνο όσο και την ποιότητά του.
Η ανατολή και η δύση λειτουργούν σαν οι “σελιδοδείκτες” της ημέρας
Οι επιστήμονες εξηγούν ότι η ανατολή και το ηλιοβασίλεμα λειτουργούν σαν φυσικά σημεία έναρξης και λήξης της ημέρας για τον εγκέφαλό μας.
Όπως αναφέρει το NIH News in Health το πρωινό φως βοηθά στην αύξηση της κορτιζόλης την κατάλληλη στιγμή ώστε να ξυπνήσουμε και να αποκτήσουμε ενέργεια, ενώ το απογευματινό και βραδινό φως σηματοδοτεί ότι ο οργανισμός πρέπει να προετοιμαστεί για χαλάρωση και ύπνο.
Γι’ αυτό και η σωστή έκθεση στο φυσικό φως κατά τη διάρκεια της ημέρας θεωρείται βασικός παράγοντας για την καλή διάθεση, τη συγκέντρωση και την υγεία συνολικά.
Ένα μικρό καθημερινό «διάλειμμα» που αξίζει να βάλουμε στη ζωή μας
Δεν χρειάζεται να βρισκόμαστε σε κάποιο εξωτικό νησί για να απολαύσουμε τα οφέλη ενός ηλιοβασιλέματος. Ακόμη και λίγα λεπτά παρατήρησης του ουρανού από ένα πάρκο, μια ταράτσα ή το μπαλκόνι μας μπορούν να λειτουργήσουν σαν μια σύντομη παύση από τους γρήγορους ρυθμούς της καθημερινότητας.
Το BBC επισημαίνει ότι η συνήθεια να παρακολουθούμε συχνότερα την ανατολή ή τη δύση του ήλιου μπορεί να μας βοηθήσει να αισθανόμαστε πιο ήρεμοι, περισσότερο συνδεδεμένοι με το περιβάλλον και τελικά πιο ισορροπημένοι ψυχικά. Παρότι δεν πρόκειται για θεραπεία απέναντι στο άγχος ή την κατάθλιψη, αποτελεί μια απλή, δωρεάν συνήθεια που η επιστήμη θεωρεί ότι μπορεί να προσφέρει σημαντικά οφέλη στην ευεξία μας.
Με πληροφορίες από BBC, University of California, Berkeley, National Heart, Lung, and Blood Institute ,NIH News in Health