Η άφιξη ενός κουταβιού στο σπίτι σηματοδοτεί την αρχή μιας νέας καθημερινότητας, γεμάτης όμορφες στιγμές, προκλήσεις και μικρές ανακαλύψεις. Ακόμη όμως και για έναν έμπειρο επαγγελματία, κάθε νέος σκύλος αποτελεί μια ξεχωριστή προσωπικότητα που χρειάζεται χρόνο, κατανόηση και προσαρμογή.
Σήμερα φιλοξενούμε την προσωπική εμπειρία της Μαριέλας Πουλημένου, επαγγελματία εκπαιδεύτριας σκύλων, η οποία μοιράζεται μαζί μας όσα έζησε και έμαθε κατά τις πρώτες 100 ημέρες με το νέο της κουτάβι, την Pua. Μέσα από τη δική της διαδρομή, μας υπενθυμίζει ότι η ανατροφή ενός σκύλου δεν είναι απλώς η εφαρμογή εκπαιδευτικών τεχνικών, αλλά μια συνεχής διαδικασία παρατήρησης, προσαρμογής και αμοιβαίας μάθησης.
Πριν από περίπου 100 ημέρες ένα κουτάβι Border Collie με το όνομα Pua ήρθε στη ζωή μου φέρνοντας μαζί του ενθουσιασμό , νέες προκλήσεις και μία καθημερινότητα γεμάτη μάθηση. Το Border Collie είναι μία φυλή σκύλου που έχει εκτραφεί αρχικά για την συγκέντρωση και την καθοδήγηση κοπαδιών. Είναι γνωστό για την εξυπνάδα του , την ενέργεια του και την ικανότητα του να μαθαίνει γρήγορα. Έχει όμως έντονη ανάγκη για εκτόνωση και δραστηριότητα , τόσο σωματική όσο και πνευματική .
Ως εκπαιδεύτρια σκύλων και ενώ ζω ήδη με άλλους δύο σκύλους, είχα ήδη γνώσεις και εμπειρία στην εκπαίδευση και την ανατροφή κουταβιών. Κάθε φορά όμως ένα νέο κουτάβι είναι μία νέα πρόκληση . Ένα κουτάβι με το δικό του χαρακτήρα ,τις δικές του ανάγκες και έναν κόσμο που έχουμε να ανακαλύψουμε απ την αρχή μαζί.
Σήμερα , στους 6 μήνες της ζωής της θέλω να μοιραστώ μαζί σας τις πρώτες 100 ημέρες μας. Πώς οργανώσαμε την καθημερινότητα μας , πώς ξεκινήσαμε να χτίζουμε εμπιστοσύνη και επικοινωνία στην καθημερινότητα και το agility.
1) Προσαρμογή στο νέο του σπίτι:
Ένα κουτάβι αφήνει πίσω του το περιβάλλον που γνώριζε και καλείται να προσαρμοστεί σε μια εντελώς διαφορετική ζωή. Με ανθρώπους που δε γνωρίζει, με κατοικίδια που ήδη υπάρχουν στο νέο του σπίτι με νέες μυρωδιες , αγνωστους ήχους και καινούριες συνήθειες.
Μια προβλέψιμη καθημερινότητα το βοηθάει να αισθανθεί μεγαλύτερη ασφάλεια και διευκολύνει τη συνύπαρξή μας. Γι αυτό το λόγο προτεραιότητα μου είναι η ασφάλεια και να της δώσω τον απαραίτητο χρόνο για να προσαρμοστεί.
Για μενα οι πρώτες μέρες είναι η ευκαιρία να παρατηρήσω τον σκύλο μου , να καταλάβω τι το ενθουσιάζει, τι το προβληματίζει , πώς αντιδρά σε καινούρια ερεθίσματα και πότε χρειάζεται ένα διάλειμμα για ξεκούραση . Η παρατήρηση αυτή με βοηθά για να γνωρίσω τον σκύλο που έχω μπροστά μου , αντί να προσπαθώ να ακολουθήσω ένα προκαθορισμένο πρόγραμμα. Καθε σκύλος εχει το δικο του ρυθμο και ειναι σημαντικο να του δωσουμε τον χώρο και το χρόνο που χρειάζεται.
Ύστερα απ αυτήν την παρατήρηση , διαμορφώνουμε ένα σχετικά σταθερό πρόγραμμα ύπνου σύμφωνα με τις αναγκες του , σταθερή ρουτίνα για την εκμάθηση της τουαλέτας του ,χρόνο για εξερεύνηση , κοινωνικοποίηση ,παιχνίδι και εκπαίδευση. Θεωρώ πως οι πρώτες συνήθειες είναι από τις σημαντικότερες βάσεις που μπορούμε να δώσουμε σε ένα κουτάβι.
2) Παιχνίδια – Tricks – Εκπαίδευση
Από την αρχή ήθελα να δώσω ιδιαίτερη σημασία στην επικοινωνία μας. Τόσο για την εξέλιξη μας στο agility όσο και για την εύκολη συμβίωση , την ασφάλεια της και τη συνεργασία μας στην καθημερινότητα μας. Ουσιαστικά ο αθλητισμός είναι ένα μέρος της ζωής του σκύλου και όχι ολόκληρη η ζωή του .Το μεγαλύτερο μέρος το περνάμε στο σπίτι , στις βόλτες ,στην καθημερινότητα , γι αυτό και η επικοινωνία είναι ιδιαίτερα σημαντική.
Ξεκινήσαμε με παιχνίδι, απλές ασκήσεις επικοινωνίας και λίγα tricks . Δεν με ενδιέφερε να μάθει πολλές εντολές σε σύντομο χρονικό διάστημα αλλά να δημιουργήσουμε σταδιακά μία κοινή γλώσσα. Κάθε μία νέα άσκηση είναι μια ευκαιρία να δοκιμάζει νέα πράγματα και να ανακαλύπτει ότι η συνεργασία μαζί μου είναι διασκεδαστική , δημιουργώντας εμπιστοσύνη και κίνητρο συνεργασίας.
Στην πράξη όμως δεν ήταν όλα όσο απλά ακούγονται . Ειδικά τις δύο πρώτες εβδομάδες παρόλο που είχα την εμπειρία στην εκπαίδευση , έπρεπε να ανακαλύψω ξανά πώς να προσεγγίσω ένα σκύλο ο οποίος έδειχνε ελάχιστο ενδιαφέρον για να συνεργαστεί. Χρησιμοποιώ τα γεύματά του ως μέθοδο επιβράβευσης όμως και πάλι δεν είχε κίνητρο να συνεργαστεί .Έδειχνε κυρίως ανεξάρτητη και έμοιαζε το περιβάλλον πιο ενδιαφέρον . Εκεί κατάλαβα λοιπόν ότι έπρεπε να τη γνωρίσω καλύτερα, να βρω τι την κινητοποιεί και να βρω τρόπους για ευχάριστη συνεργασία.
Και εκει ηταν το κλειδι! Πολλές φορές από την προσμονή μας και τον ενθουσιασμό μας για το νέο κουτάβι , γινόμαστε άθελά μας πιο απαιτητικοί και ταυτοχρόνως μη κατανοητοί για το ίδιο το κουτάβι. Σταδιακά άρχισε όμως να με εμπιστεύεται περισσότερο και έδειχνε μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τη συνεργασία μας . Αυτό δε συνέβη από τη μια μέρα στην άλλη. Χρειάστηκε χρόνος , παρατήρηση και προσαρμογή από τη δική μου πλευρά . Έμαθα να μην εστιάζω στο τι ήθελα να μάθει αλλά και στο πώς αισθανόταν, τι της ήταν εύκολο και πότε χρειαζόταν να κάνουμε ένα βήμα πίσω .
Αυτή είναι ίσως μία από τις σημαντικότερες υπενθυμίσεις που μου έδωσε η συγκεκριμένη εμπειρία . Ακόμη και όταν γνωρίζουμε καλά την εκπαίδευση , δεν υπάρχει μία μέθοδος που λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο για κάθε σκύλο.
3) Κοινωνικοποίηση και σχέση εμπιστοσύνης και επικοινωνίας
Για εμένα η κοινωνικοποίηση δεν αφορά απλώς το να γνωρίσει το κουτάβι όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους, σκύλους και μέρη . Αφορά κυρίως να αποκτήσει θετικές εμπειρίες , να αισθάνεται άνετα σε διαφορετικές και απαιτητικές καταστάσεις , να μπορεί να εξερευνα με ασφάλεια το περιβάλλον γύρω της ενώ ταυτόχρονα να αλληλεπιδρά μαζί μου και να ανταποκρίνεται σε συμπεριφορές που μπορεί να ζητηθούν με άνεση και επιθυμία.
Από την πρώτη κιόλας εβδομάδα , όπου δεν είχε ολοκληρώσει η Pua τον εμβολιασμό της , γνώρισε μέσα από το μάρσιπο το περιβάλλον. Λόγω του μικρού της μεγέθους με εξυπηρετούσε ο τρόπος αυτός , όμως σε κάθε άλλη περίπτωση θα βοηθουσε αντίστοιχα μια βόλτα με το αυτοκίνητο ή σε καρότσι σκύλων ή έστω σε ασφαλή σημεία που να εξασφαλίζεται πρωτίστως η υγεία του και να παρατηρεί το περιβάλλον.
Ήθελα να της δώσω από πολύ νωρίς την ευκαιρία να παρατηρεί χωρίς να χρειάζεται να αλληλεπιδρά με όλα όσα συναντούσαμε. Καθώς ολοκλήρωσε τον εμβολιασμό της συνεχίσαμε την εξερεύνηση με τις βόλτες μας σε διαφορετικά μέρη ,σχεδόν καθημερινά. Περπατήσαμε σε βουνά , θάλασσες , καταρράκτες ,ποτάμια , πόλεις, αεροδρόμιο, πλοίο , εμπορικά κέντρα .
Ο ρόλος μου σε όλο αυτό δεν ήταν να την πάω σε όσα περισσότερα μέρη μπορώ αλλά να παρατηρώ τη γλώσσα σώματος της και να αυξάνω τον βαθμό δυσκολίας με βάση την άνεση της σε κάθε νέο ερέθισμα ώστε κάθε τι νέο να είναι πλέον εύκολα διαχειρίσιμο απ την ίδια.
Ταυτόχρονα κάθε νέο trick και παιχνίδι που μάθαινε , προσπάθησα να μη μένουν περιορισμένα στο σπίτι. Κάθε νέα δεξιότητα την εντάσσαμε σταδιακά σε εξωτερικά περιβάλλοντα . Αυτό δεν γινόταν πάντα εύκολα. Έξω υπήρχαν νέες μυρωδιές , ήχοι και ερεθίσματα που μπορούσαν να της τραβήξουν την προσοχή γι αυτό έπρεπε να προσαρμόσω τις απαιτήσεις μου και να μην περιμένω να ανταποκρίνεται παντού όπως ακριβώς έκανε στο σπίτι. Το είχα όμως ως κίνητρο , γνωρίζοντας τις δυνατότητες της , να προσπαθώ μέχρι να δω αυτή την άνεση της σε κάθε περιβάλλον.
Κοιτάζοντας πίσω συνειδητοποιώ πόσα πράγματα ξεκίνησαν να χτίζονται από την πρώτη κιόλας μέρα.Δεν ήταν όλα εύκολα, ούτε εξελίχθηκαν όλα όπως τα είχα φανταστεί. Ήταν όμως μια περίοδος γεμάτη προκλήσεις και ανακαλύψεις , μέσα απ τις οποίες μάθαμε σταδιακά να επικοινωνούμε καλύτερα. Αν έπρεπε να κρατήσω ένα πράγμα από αυτές τις 100 ημέρες με τον σκύλο μου, θα ήταν ότι η εκπαίδευση ξεκινάει από τη σχέση που δημιουργούμε με τον σκύλο μας.
Μπορεί να έχουμε εμπειρία, γνώσεις και συγκεκριμένους στόχους αλλά κάθε νέο κουτάβι μάς καλεί να ξεκινήσουμε ξανά απ την αρχή. Να παρατηρούμε, να προσαρμοζόμαστε και να έχουμε υπομονή. Αυτό που έχει τελικά σημασία δεν είναι να βιαστούμε να φτάσουμε τον στόχο μας αλλά να χτίσουμε βάσεις που θα μας βοηθήσουν να τον απολαύσουμε όταν έρθει η ώρα. Οι πρώτες 100 ημέρες δεν ήταν για μένα η αρχή της εκπαίδευσης ενός μελλοντικού σκύλου agility . Ήταν η αρχή μιας σχέσης που συνεχίζει να εξελίσσεται καθημερινα.
Η Μαριέλα Πουλημένου είναι ιδρύτρια της That’s My Dog με 10ετή εμπειρία στην εκπαίδευση σκύλων. Ζει με δύο Βέλγικους Ποιμενικούς, ένα Groenendael και ένα Tervueren και ασχολείται με τα κυναθλήματα. Πρόσφατα στην οικογένεια της προστέθηκε ένα κουτάβι Border Collie με σκοπό να ασχοληθεί μαζί του με το αγαπημένο της κυνάθλημα το Agility.
Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί της στο Facebook και στο Instagram.
