Η μητρική θνησιμότητα αναγνωρίζεται πλέον διεθνώς ως πρόβλημα δημόσιας υγείας, ωστόσο η πατρική θνησιμότητα παραμένει σε μεγάλο βαθμό «αόρατη», αν και βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, σύμφωνα με έρευνα του Northwestern University.
Όπως υποδεικνύει η έρευνα, οι πατέρες -κυρίως άνδρες από 20 ετών μέχρι λίγο πάνω από τα 40- έχουν δυσανάλογα υψηλούς θανάτους από αίτια που θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί, κυρίως αυτοκτονίες, υπερβολικές δόσεις, ανθρωποκτονίες και δυστυχήματα. Ωστόσο η πατρική θνησιμότητα εξετάζεται σπάνια σε σχέση με τη μετάβαση στη γονεϊκότητα.
Στο πλαίσιο της έρευνας του Northwestern University εξετάστηκαν 130.267 μωρά που γεννήθηκαν στη Τζόρτζια των ΗΠΑ το 2017: Για την ακρίβεια, αυτό που εξετάστηκε ήταν αν οι πατέρες τους πέθαναν κάποια στιγμή μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια (ως το 2022). Από αυτούς που πέθαναν μέσα σε διάστημα πέντε ετών (796) το 60% των θανάτων μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί. Οι θάνατοι αυτοί προέκυψαν από ανθρωποκτονίες (143), τραυματισμούς σε ατυχήματα (142), αυτοκτονίες (102) και υπερβολικές δόσεις (93), ενώ 296 πέθαναν από φυσικά αίτια.
Όπως τονίζεται στη σχετική ανακοίνωση, αν και οι επιτροπές που έχουν να κάνουν με τη μητρική θνησιμότητα εστιάζουν στους θανάτους μητέρων μέσα στο πρώτο έτος της ζωής ενός παιδιού, από όσο μπορούν να γνωρίζουν οι ερευνητές, η συγκεκριμένη έρευνα είναι η πρώτη που δημοσιεύεται σε μεγάλο επιστημονικό περιοδικό (JAMA Pediatrics) σχετικά με την πατρική θνησιμότητα μετά τη γέννηση ενός παιδιού.
«Τα δεδομένα δείχνουν πως οι πατέρες πεθαίνουν συχνά στα πρώτα χρόνια της ζωής του παιδιού τους και δεν έχουμε συστήματα για να κατανοήσουμε το πώς μπορεί να το αποτρέψουμε αυτό» είπε ένας εκ των συντελεστών της έρευνας, ο Κρεγκ Γκάρφιλντ, καθηγητής Παιδιατρικής και Ιατρικών Κοινωνικών Επιστημών. «Είναι ένα τεράστιο τυφλό σημείο».
Τα ευρήματα δεν απέχουν πολύ από αυτά που έχουν δείξει οι έρευνες για τη μητρική θνησιμότητα: Οι θάνατοι κατά τη μετάβαση στη γονεϊκότητα διαμορφώνονται λιγότερο από τη βιολογία από ό,τι κοινωνικοί παράγοντες ευαλωτότητας, και πολλοί μπορούσαν να αποτραπούν. Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι η πατρική συμμετοχή έχει θετική επίδραση στην υγεία των παιδιών και της οικογένειας εν γένει, ενώ η απουσία με ένα εύρος αρνητικών επιπτώσεων στα παιδιά.
Πάντως, αν και οι πατέρες στην έρευνα παρουσίαζαν δυσανάλογους θανάτους από αίτια που θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί, διαπιστώθηκε ότι η ίδια η πατρότητα συσχετίζεται με μικρότερα ποσοστά θανάτων μεταξύ όλων των ανδρών στη Τζόρτζια το 2017-2022. Μετά τα 20, οι θάνατοι των πατεράδων είναι λιγότεροι από αυτούς των μη πατεράδων. Για παράδειγμα, μεταξύ των ηλικιών 30-34, οι θάνατοι στους πατέρες ήταν 120 ανά 100.000, συγκριτικά με αυτούς που δεν ήταν πατέρας (231 ανά 100.000).
«Το να είσαι πατέρας φαίνεται να λειτουργεί προστατευτικά σε αυτή την ομάδα ανδρών» είπε ο Γκάρφιλντ. «Μας εξέπληξε που είδαμε μειωμένη θνησιμότητα μεταξύ των ανδρών που είναι πατέρες. Το αν αυτό οφείλεται σε αλλαγές στον τρόπο ζωής ή σε έναν νέο σκοπό ή σε νέους ρόλους και ευθύνες, δεν ξέρουμε, μα σίγουρα αξίζει να ερευνηθεί περαιτέρω».
