Όσοι υποφέρουν από τη μέση γνωρίζουν καλά ότι πρόκειται για έναν πόνο που δυσκολεύει πολλαπλά την καθημερινότητα τους -ακόμη και στις πιο απλές κινήσεις-, έναν πόνο ο οποίος επιπλέον δεν «φεύγει» εύκολα.
Μία από τις πρακτικές λύσεις που χρησιμοποιείται εδώ και χρόνια είναι η ζώνη οσφύος, χωρίς ωστόσο να υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα που να δικαιολογούν τη συστηματική σύστασή της. Τουλάχιστον, μέχρι τώρα. Μια νέα κλινική δοκιμή έρχεται να επανεξετάσει τον ρόλο της, δείχνοντας ότι, όταν χρησιμοποιείται συμπληρωματικά και όχι ως υποκατάστατο της κίνησης και της συνήθους φροντίδας, μπορεί να προσφέρει ανακούφιση σε ορισμένους ασθενείς με οσφυαλγία.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο JAMA Network Open, πραγματοποιήθηκε σε 168 ενήλικες με μη ειδική οσφυαλγία, δηλαδή πόνο στη μέση που δεν αποδίδεται σε κάποια συγκεκριμένη πάθηση ή τραυματισμό. Τα συμπτώματα των συμμετεχόντων διαρκούσαν από έναν έως έξι μήνες. Η έρευνα διεξήχθη σε 17 ιατρικά κέντρα στη Γαλλία.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν με τυχαίο τρόπο σε δύο ομάδες. Η πρώτη συνέχισε την αντιμετώπιση της οσφυαλγίας σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού, που μπορούσε να περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή ή φυσικοθεραπεία. Η δεύτερη ακολούθησε την ίδια αντιμετώπιση, χρησιμοποιώντας επιπλέον μια μαλακή, ρυθμιζόμενη ζώνη οσφύος επί 12 εβδομάδες. Οι συμμετέχοντες αυτής της ομάδας κλήθηκαν να φορούν τη ζώνη κατά τη διάρκεια των καθημερινών δραστηριοτήτων τους για τέσσερις έως οκτώ ώρες την ημέρα, όχι όμως στον ύπνο. Και στις δύο ομάδες δόθηκε η οδηγία να παραμείνουν σωματικά δραστήριοι.
Στο τέλος των 12 εβδομάδων, η λειτουργικότητα είχε βελτιωθεί και στις δύο ομάδες, όμως περισσότερο μεταξύ όσων χρησιμοποίησαν τη ζώνη. Περίπου έξι στους δέκα από αυτούς εμφάνισαν μείωση τουλάχιστον κατά 30% στους περιορισμούς που προκαλούσε η οσφυαλγία στην καθημερινότητά τους, έναντι περίπου τεσσάρων στους δέκα στην ομάδα που ακολούθησε μόνο τη συνήθη φροντίδα.
Παράλληλα, μεγαλύτερη ήταν η υποχώρηση του πόνου τόσο κατά την ανάπαυση όσο και κατά τη σωματική δραστηριότητα. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η χρήση αναλγητικών. Κατά τη διάρκεια των 12 εβδομάδων, φάρμακα για τον πόνο χρησιμοποίησε το 50,6% των συμμετεχόντων που φορούσαν τη ζώνη, έναντι 67,6% της ομάδας ελέγχου. Οι ερευνητές διευκρινίζουν, πάντως, ότι καταγράφηκε ο αριθμός των ανθρώπων που έλαβαν φαρμακευτική αγωγή και όχι η ποσότητα ή η συχνότητα λήψης των φαρμάκων.
Τα αποτελέσματα χρειάζονται προσεκτική ερμηνεία. Η επιπλέον βελτίωση της λειτουργικότητας ήταν σχετικά περιορισμένη, ενώ οι συμμετέχοντες γνώριζαν εάν χρησιμοποιούσαν ζώνη, επομένως δεν μπορεί να αποκλειστεί η επίδραση των προσδοκιών τους. Επιπλέον, η παρακολούθηση ολοκληρώθηκε στις 12 εβδομάδες και συνεπώς η μελέτη δεν δείχνει εάν τα οφέλη διατηρούνται μακροπρόθεσμα. Έξι συμμετέχοντες ανέφεραν ήπιες ανεπιθύμητες ενέργειες που συνδέθηκαν με τη ζώνη, όπως ενόχληση ή ερεθισμό του δέρματος. Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από την εταιρεία που κατασκευάζει τη ζώνη, αν και, σύμφωνα με τη δημοσίευση, ο χρηματοδότης δεν συμμετείχε στον σχεδιασμό, στην ανάλυση και ερμηνεία των δεδομένων ή στην απόφαση δημοσίευσης.
Τα ευρήματα, πάντως, δεν ανατρέπουν όσα γνωρίζουμε για την αντιμετώπιση της οσφυαλγίας. Προηγούμενες έρευνες για τη χρήση ζώνης οσφύος έχουν καταλήξει σε αντικρουόμενα αποτελέσματα, ενώ οι ισχύουσες κατευθυντήριες οδηγίες δεν υποστηρίζουν τη συστηματική χρήση της.
Όπως επισημαίνει και ο επικεφαλής της νέας μελέτης, ρευματολόγος Laurent Grange, η χρήση της ζώνης δεν πρέπει να οδηγεί σε περιορισμό της κίνησης ή να υποκαθιστά τη σωματική δραστηριότητα και την άσκηση. Η πιθανή αξία της φαίνεται να βρίσκεται ακριβώς στο ότι, περιορίζοντας τον πόνο και την ενόχληση κατά την κίνηση, μπορεί να βοηθήσει ορισμένους ανθρώπους να παραμένουν δραστήριοι.
Με πληροφορίες από Science Alert, Jama Network Open
