Ο Χαλίλ Αλ-Χάγια, ο ηγέτης της Χαμάς που συναντήθηκε την Κυριακή στο Κάιρο με τον αμερικανό απεσταλμένο Τζάρετ Κούσνερ, γαμπρό του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, αναδείχθηκε σε κεντρική φιγούρα της παλαιστινιακής μαχητικής οργάνωσης κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα, καθώς το Ισραήλ εξόντωσε τους υπόλοιπους ηγέτες της.
Ο Χάγια, ο οποίος ορίστηκε γενικός ηγέτης της Χαμάς τον Ιούλιο, γλίτωσε ο ίδιος στο τσακ από δολοφονική απόπειρα κατά τη διάρκεια ισραηλινής αεροπορικής επιδρομής στο Κατάρ το 2025, στην οποία σκοτώθηκαν ο γιος του και συνεργάτες του.
Η συνάντηση στο Κάιρο ήταν η δεύτερη μεταξύ του Αλ-Χάγια και του Κούσνερ: τον Οκτώβριο του 2025, ο Χάγια ηγήθηκε μιας αντιπροσωπείας της Χαμάς στις διαπραγματεύσεις με τον Κούσνερ και τον αμερικανό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ, συμβάλλοντας στην επίτευξη συμφωνίας που οδήγησε σε κατάπαυση του πυρός και στην απελευθέρωση των υπόλοιπων ομήρων που είχαν αιχμαλωτιστεί κατά τις επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ υπό την ηγεσία της Χαμάς το 2023.
Οι συναντήσεις αυτές σηματοδότησαν μια στροφή από τη μακροχρόνια πολιτική της Ουάσιγκτον να απομονώνει τη Χαμάς, την οποία οι ΗΠΑ χαρακτηρίζουν ως τρομοκρατική οργάνωση.
Ο Χάγια διετέλεσε μέλος ενός πενταμελούς συμβουλίου που ηγήθηκε της οργάνωσης από το 2024, μετά τη δολοφονία από το Ισραήλ του ηγέτη της Χαμάς Γιαχιά Αλ-Σινουάρ — ενός από τους εγκέφαλους των επιθέσεων της 7ης Οκτωβρίου 2023 που πυροδότησαν τον πόλεμο στη Γάζα.
Κατά τη διάρκεια της θητείας του, η Χαμάς συμφώνησε τον Ιούλιο να παραδώσει τα όπλα της στο πλαίσιο ενός σχεδίου που υποστηρίχθηκε από τον Τραμπ και το οποίο συνέδεε τον αφοπλισμό της με την αποχώρηση του Ισραήλ από τη Γάζα — μια δήλωση που κάποτε ήταν αδιανόητη από μια οργάνωση που είχε δεχτεί σφοδρό πλήγμα από το Ισραήλ κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Η Χαμάς έχει απορρίψει τον όρο «αφοπλισμός», δηλώνοντας αντ’ αυτού ότι έχει συμφωνήσει να παραδώσει τα όπλα της, τα οποία θα αποθηκευτούν υπό τον έλεγχο μιας παλαιστινιακής τεχνοκρατικής κυβέρνησης που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ.
Το Ισραήλ απέρριψε το σχέδιο, το οποίο προβλέπει επίσης την ανοικοδόμηση της Γάζας, δηλώνοντας ότι δεν θα αποσυρθεί έως ότου η Χαμάς αφοπλιστεί πλήρως.
Ένας βετεράνος της Χαμάς
Γεννημένος στη Λωρίδα της Γάζας το 1960, ο Χάγια εντάχθηκε στο σουνιτικό ισλαμιστικό κίνημα της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, από το οποίο προέκυψε η Χαμάς το 1987. Είναι κάτοχος διδακτορικού τίτλου στις Ισλαμικές Σπουδές.
Ανεβαίνοντας στην ιεραρχία της Χαμάς, συνεργάστηκε με προσωπικότητες όπως ο Σινουάρ – του οποίου διετέλεσε αναπληρωτής για τη Γάζα – και ο Ισμαήλ Χανίγια, ένας άλλος πρώην ηγέτης της Χαμάς που δολοφονήθηκε από το Ισραήλ στην Τεχεράνη το 2024.
Η αεροπορική επιδρομή στη Ντόχα δεν ήταν η πρώτη φορά που ο Χάγια γλίτωσε παρά τρίχα.
Το 2007, μια ισραηλινή αεροπορική επιδρομή χτύπησε το οικογενειακό του σπίτι στη συνοικία Σετζάια της πόλης της Γάζας, σκοτώνοντας αρκετούς συγγενείς του. Ο Χάγια δεν βρισκόταν εκεί εκείνη τη στιγμή.
Το 2008, ο γιος του Χαμζά σκοτώθηκε σε ισραηλινή επίθεση στη Γάζα. Κατά τη διάρκεια του πολέμου μεταξύ της Χαμάς και του Ισραήλ το 2014, το σπίτι του μεγαλύτερου γιου του Χάγια, Οσάμα, βομβαρδίστηκε, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν ο ίδιος, η σύζυγός του και τρία από τα παιδιά τους.
Ο Αζάμ Αλ-Χάγια, ένας άλλος από τους γιους του, σκοτώθηκε από ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στην πόλη της Γάζας τον Μάιο, ενώ ο Χάγια συμμετείχε σε συνομιλίες με μεσολαβητές.
Ο Αζάμ ήταν ο δίδυμος αδελφός του Χαμμάμ Αλ-Χάγια – του γιου που σκοτώθηκε στην επιδρομή στη Ντόχα.
Ο Χάγια έφυγε από τη Γάζα το 2021 και εγκαταστάθηκε στο Κατάρ μαζί με άλλα μέλη της εξόριστης πολιτικής ηγεσίας της Χαμάς.
Από τη Ντόχα, διετέλεσε, μεταξύ άλλων, υπεύθυνος επικοινωνίας της Χαμάς με τα αραβικά και ισλαμικά κράτη.
Μεταξύ των παρατηρητών της Χαμάς, ο Χάγια θεωρείται μέλος της παράταξης που ενίσχυσε τους δεσμούς της οργάνωσης με το σιιτικό Ιράν, το οποίο παρείχε στην οργάνωση όπλα και χρηματοδότηση πριν από τον πόλεμο στη Γάζα.
Ο Χάγια συμμετείχε ενεργά σε πολυάριθμους γύρους έμμεσων διαπραγματεύσεων με το Ισραήλ κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα, πριν επιτευχθεί τελικά συμφωνία κατάπαυσης του πυρός.
Ο Τραμπ έδωσε στον Γουίτκοφ και στον Κούσνερ την άδεια να επικοινωνήσουν απευθείας με τη Χαμάς, καθώς προσπαθούσε να εξασφαλίσει το τέλος του πολέμου και την απελευθέρωση των υπόλοιπων ομήρων.
Η συνάντησή τους στις 8 Οκτωβρίου 2025 με την αντιπροσωπεία υπό την ηγεσία της Χάγια ήταν η πιο σημαντική μέχρι σήμερα συνάντηση μεταξύ των ΗΠΑ και της Χαμάς.
Ο Γουίτκοφ είπε ότι εξέφρασε τα συλλυπητήριά του στον Χάγια κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους για την απώλεια του γιου του, Χαμάμ, στην αεροπορική επιδρομή του Ισραήλ στη Ντόχα.
«Του είπα ότι είχα χάσει έναν γιο και ότι ήμασταν και οι δύο γονείς που έχουν θάψει παιδιά», δήλωσε ο Γουίτκοφ στο πρόγραμμα 60 Minutes του CBS News.
Ο Χάγια είπε ότι αυτός και ο Γουίτκοφ αντάλλαξαν «ανθρώπινα λόγια» για την απώλεια των γιων τους.
Επίσης, εξέθεσε τα βασικά αιτήματα της Χαμάς.
«Τους είπαμε… τι θέλουμε. Θέλουμε σταθερότητα, θέλουμε μια παλαιστινιακή οντότητα, θέλουμε ένα παλαιστινιακό κράτος σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τα σχετικά ψηφίσματα. Θέλουμε να ζήσουμε ειρηνικά, ώστε η περιοχή να σταθεροποιηθεί και χωρίς αυτό, η περιοχή δεν θα σταθεροποιηθεί», δήλωσε σε συνέντευξή του στο Al Jazeera.
Υπερασπίζοντας το δικαίωμα στην «αντίσταση»
Το ιδρυτικό καταστατικό της Χαμάς του 1988 ζητούσε την καταστροφή του Ισραήλ, αν και οι ηγέτες της Χαμάς έχουν κατά καιρούς προσφέρει μια μακροπρόθεσμη εκεχειρία με το Ισραήλ σε αντάλλαγμα για ένα βιώσιμο παλαιστινιακό κράτος σε όλα τα παλαιστινιακά εδάφη που κατείχε το Ισραήλ στον πόλεμο του 1967.
Το Ισραήλ το θεωρεί αυτό ως τέχνασμα.
Ο Χάγια έχει αναφέρει ότι η επίθεση της 7ης Οκτωβρίου είχε σκοπό να συλλάβει «έναν αριθμό στρατιωτών» για ανταλλαγή με φυλακισμένους Παλαιστίνιους.
«Αλλά η μονάδα του σιωνιστικού στρατού κατέρρευσε εντελώς», είπε σε σχόλια που δημοσιεύθηκαν από το Παλαιστινιακό Κέντρο Πληροφοριών που συνδέεται με τη Χαμάς το 2024, αναφερόμενος στον στρατό του Ισραήλ.
Οι μαχητές υπό την ηγεσία της Χαμάς σκότωσαν 1.200 ανθρώπους στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου στο Ισραήλ και απήγαγαν άλλους 251. Η επίθεση αντιποίνων του Ισραήλ σκότωσε περισσότερους από 73.000 ανθρώπους, σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές της Γάζας.
Παρά την καταστροφή που προκάλεσε η ισραηλινή επίθεση στη Γάζα, ο Χάγια δήλωσε σε ομιλία του τον Δεκέμβριο του 2025 ότι «η αντίσταση» είχε δείξει ότι «ο εχθρός μπορεί να νικηθεί» και ότι ο μύθος της ισραηλινής «στρατηγικής αποτροπής» είχε καταρρεύσει.
Έχει επίσης δηλώσει ότι το παλαιστινιακό ζήτημα έχει επανέλθει στην διεθνή ατζέντα.
