Λίγες ώρες αφότου ο Επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν προειδοποίησε ότι ο φετινός χειμώνας μπορεί να είναι ο χειρότερος για τις τιμές ενέργειας από το 2022, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αν και προσπαθεί να φανεί καθησυχαστική δεν είχε την απαραίτητη αυτοπεποίθηση να επαναλάβει τη διαβεβαίωση ότι δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για την ασφάλεια εφοδιασμού της ΕΕ με φυσικό αέριο.
Η ανακοίνωση για τη συνεδρίαση της Ομάδας Συντονισμού για το Φυσικό Αέριο, που δημοσιεύθηκε σήμερα, περιορίζεται στη διαπίστωση ότι «παρά τα χαμηλότερα επίπεδα αποθεμάτων σε σύγκριση με προηγούμενα έτη, η Επιτροπή και οι χώρες της ΕΕ επιβεβαίωσαν εκ νέου ότι ο εφοδιασμός της ΕΕ με φυσικό αέριο παραμένει σταθερός».
Η διατύπωση διαφέρει αισθητά από εκείνη της προηγούμενης συνεδρίασης. Στις 3 Σεπτεμβρίου, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη είχαν εκτιμήσει ότι, παρά τα χαμηλότερα αποθέματα, δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για τον εφοδιασμό της ΕΕ. Είχαν δηλώσει επίσης ότι η Επιτροπή δεν βλέπει λόγο να παρέμβει, καθώς το σύστημα φυσικού αερίου της ΕΕ είναι αρκετά ανθεκτικό για να αντέξει τα χαμηλότερα αποθέματα τον χειμώνα. Τότε, σύμφωνα με το Agence Europe, η πλήρωση των αποθηκών ήταν στο 65,85% και η τιμή του φυσικού αερίου στην ΕΕ στα 71,40 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έναντι 32 ευρώ έναν χρόνο νωρίτερα.
«Σταθερός ο εφοδιασμός για την ώρα»
Στη μεσημεριανή ενημέρωση της Επιτροπής, δημοσιογράφοι επισήμανε ότι είναι η πρώτη φορά φέτος που η ανακοίνωση δεν αναφέρει ότι δεν υπάρχει κίνδυνος για την ασφάλεια εφοδιασμού, και ρώτησε αν αυτό σημαίνει ότι ο κίνδυνος έχει αυξηθεί. Η εκπρόσωπος της Επιτροπής για θέματα Ενέργειας Άνα-Καϊσα Ίτκονεν απέφυγε να απαντήσει ευθέως.
«Αυτό που γράφει η ανακοίνωση είναι ότι η Επιτροπή και οι χώρες της ΕΕ επιβεβαίωσαν ότι ο εφοδιασμός της ΕΕ με φυσικό αέριο παραμένει σταθερός για την ώρα», δήλωσε.
«Βρισκόμαστε σε μια διεθνή συγκυρία εξαιρετικά ρευστή, με πολύ υψηλές τιμές ενέργειας και ένα ιδιαίτερα απρόβλεπτο περιβάλλον. Γι’ αυτό συνεχίζουμε να παρακολουθούμε την κατάσταση πολύ, πολύ στενά», πρόσθεσε.
Η ίδια επισήμανε ότι υπάρχει «πολύ, πολύ στενή συνεργασία και επαφή με τα κράτη μέλη».
Εξάλλου, σύμφωνα με την ανακοίνωση της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας της Επιτροπής, η Ομάδα Συντονισμού συζήτησε και την εφαρμογή του προτύπου εφοδιασμού που προβλέπει ο κανονισμός για την ασφάλεια εφοδιασμού με φυσικό αέριο. «Οι κανόνες αυτοί διασφαλίζουν ότι η παροχή φυσικού αερίου προς τους προστατευόμενους καταναλωτές, ιδίως τα νοικοκυριά και τις βασικές υπηρεσίες, συνεχίζεται σε περίπτωση σοβαρών δυσμενών συμβάντων», αναφέρει η ανακοίνωση. Η Ομάδα Συντονισμού επιβεβαίωσε ότι «υπό τους όρους που ορίζει ο κανονισμός, ο εφοδιασμός των προστατευόμενων καταναλωτών είναι εγγυημένος».
Ο κανονισμός υποχρεώνει κάθε κράτος μέλος να εξασφαλίζει την τροφοδοσία των προστατευόμενων καταναλωτών σε συγκεκριμένα ακραία σενάρια. Σε αυτά περιλαμβάνονται ένα επταήμερο εξαιρετικά χαμηλών θερμοκρασιών, από εκείνα που σημειώνονται στατιστικά μία φορά στα 20 χρόνια, και η διακοπή λειτουργίας της μεγαλύτερης υποδομής φυσικού αερίου μιας χώρας για 30 ημέρες.
Η έκθεση για τον χειμώνα στις 8 Οκτωβρίου
Στη συνεδρίαση, το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου (ENTSOG) παρουσίασε τα προκαταρκτικά ευρήματα της έκθεσής του για την προετοιμασία της ΕΕ ενόψει του χειμώνα. Η έκθεση θα δημοσιευθεί στις 8 Οκτωβρίου.
Η Ίτκονεν χαρακτήρισε την έκθεση το επόμενο σημαντικό βήμα, καθώς αποτελεί «πάντα ένα πολύ, πολύ λεπτομερές σενάριο για το πού βρίσκεται ολόκληρη η Ευρωπαϊκή Ένωση ως προς την προετοιμασία για την επερχόμενη χειμερινή περίοδο».
Την ίδια ημέρα θα συνεδριάσει εκ νέου η Ομάδα Συντονισμού, με τη συμμετοχή και των ενώσεων του κλάδου φυσικού αερίου. «Η Επιτροπή θα συνεχίσει να παρακολουθεί την κατάσταση πολύ στενά, σε συνεργασία με τις χώρες της ΕΕ και τους ενδιαφερόμενους φορείς», σημειώνει η ανακοίνωση.
Η ακρίβεια στο τραπέζι των υπουργών
Ερωτηθείσα για τις σημερινές δηλώσεις του Γιόργκενσεν, η εκπρόσωπος απέφυγε να προαναγγείλει μέτρα. Παρέπεμψε στη συνάντηση των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ με τον Επίτροπο την επόμενη εβδομάδα στο Δουβλίνο, την οποία χαρακτήρισε «καλή ευκαιρία για περαιτέρω αποτίμηση».
«Δεν έχω να κάνω ανακοινώσεις ούτε εικασίες για το ποια θα είναι τα επόμενα βήματα», είπε. «Είναι όμως αυτονόητο ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας και ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να τις αντιμετωπίσουμε καλύτερα θα βρίσκονται στην κορυφή της ατζέντας», πρόσθεσε, διευκρινίζοντας ότι την ατζέντα καθορίζει η ιρλανδική Προεδρία.
Για τον κανονισμό για το μεθάνιο, όπου κράτη μέλη με προεξάρχουσα τη Γαλλία ζητούν ευελιξία, η Ίτκονεν επέμεινε ότι η εφαρμογή του παραμένει «απόλυτη προτεραιότητα». Άλλαξε όμως τόνο ως προς το ενδεχόμενο παρέμβασης. «Αν δούμε ζήτημα ασφάλειας εφοδιασμού, είμαστε φυσικά έτοιμοι να εξετάσουμε περαιτέρω μέτρα», είπε.
