Ένα ταξίδι στο εξωτερικό με μωρό ή μικρό παιδί μπορεί να μοιάζει όχι απλά δύσκολο εγχείρημα, αλλά «βουνό». Το αεροπορικό ταξίδι, οι αποσκευές, η διαμονή και κυρίως η ασφάλεια του παιδιού δημιουργούν εύλογες ανησυχίες, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για μακρινό προορισμό. Με σωστή προετοιμασία ωστόσο, οι οικογενειακές διακοπές μπορούν να γίνουν πολύ πιο εύκολες -ναι, και πραγματικά ευχάριστες.
«Το ταξίδι με παιδιά είναι ένας εντελώς διαφορετικός κόσμος», λέει η παιδίατρος Shannon Thompson από την Cleveland Clinic Children’s, επισημαίνοντας ότι, παρά τις πρακτικές δυσκολίες, οι γονείς δεν θα πρέπει να ξεχνούν το σημαντικότερο: Να χαρούν τις διακοπές μαζί με το παιδί τους.
Το κατάλυμα – Κούνια, σκάλες, μπαλκόνι, πισίνα
Πριν από την κράτηση ενός καταλύματος, είναι σημαντικό να διαπιστώνεται κατά πόσον ο χώρος μπορεί να προσαρμοστεί στις ανάγκες ενός μικρού παιδιού. Καλό είναι, για παράδειγμα, να ελέγχεται εάν διατίθενται βρεφική κούνια, παρκοκρέβατο και καρεκλάκι φαγητού.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν το κατάλυμα διαθέτει σκάλες, μπαλκόνι ή πισίνα. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι γονείς μπορούν να ρωτήσουν εάν υπάρχουν προστατευτικά πορτάκια ή εάν είναι δυνατόν να τα νοικιάσουν στον προορισμό τους. Στις αποσκευές καλό είναι να βάλουμε τα προστατευτικά για τις πρίζες και τα μαντιλάκια καθαρισμού για επιφάνειες που πιθανώς αγγίξει το παιδί.
Οι κανόνες ασφαλούς ύπνου εξακολουθούν να ισχύουν και στις διακοπές. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής, τα βρέφη κάτω του ενός έτους πρέπει να κοιμούνται ανάσκελα, σε επίπεδη και σταθερή επιφάνεια, σε κούνια ή παρκοκρέβατο, χωρίς μαξιλάρια, κουβέρτες ή άλλα αντικείμενα γύρω τους. Για τουλάχιστον τους πρώτους έξι μήνες συνιστάται επίσης να κοιμούνται στο ίδιο δωμάτιο με τους γονείς, αλλά όχι στο ίδιο κρεβάτι.
Σημαντικό είναι ακόμη να έχει σχεδιαστεί εκ των προτέρων η μετακίνηση στον προορισμό. Η χρήση ενοικιαζόμενου αυτοκινήτου, ταξί, μέσων μαζικής μεταφοράς ή οι μετακινήσεις κυρίως με τα πόδια καθορίζουν εάν θα χρειαστούν καρότσι και παιδικό κάθισμα αυτοκινήτου ή εάν είναι πρακτικότερη λύση ένας μάρσιπος.
Στο αεροπλάνο με ένα μικρό παιδί
«Η προοπτική ενός αεροπορικού ταξιδιού με μικρά παιδιά μπορεί αρχικά να προκαλεί έντονο άγχος στους γονείς», εξηγεί η Thompson. «Πρώτα πρέπει να σκεφτόμαστε την ασφάλεια και αμέσως μετά την άνεσή τους».
Παρότι τα παιδιά κάτω των δύο ετών επιτρέπεται σε πολλές περιπτώσεις να ταξιδεύουν στην αγκαλιά του γονέα, η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας των ΗΠΑ συνιστά να έχουν τη δική τους θέση και να χρησιμοποιούν εγκεκριμένο σύστημα συγκράτησης, όπως κατάλληλο παιδικό κάθισμα. Για τις πολύωρες πτήσεις, αξίζει επίσης οι γονείς να ενημερώνονται εγκαίρως από την αεροπορική εταιρεία εάν διατίθεται ειδικό βρεφικό κρεβατάκι.
Στην Ελλάδα, όπως γενικότερα στις ευρωπαϊκές αερομεταφορές, ένα παιδί κάτω των δύο ετών μπορεί να ταξιδέψει χωρίς δική του επιβατική θέση, στην αγκαλιά του συνοδού του, εφόσον αυτό προβλέπεται από την πολιτική της αεροπορικής εταιρείας. Για παράδειγμα, η SKY express αναφέρει ρητά ότι τα βρέφη έως 2 ετών μπορούν να παραμένουν στην αγκαλιά του γονέα καθ’ όλη τη διάρκεια της πτήσης και ότι παρέχεται ειδική ζώνη ασφαλείας για το βρέφος, η οποία συνδέεται με τη ζώνη του ενήλικα.
Στη χειραποσκευή πρέπει να υπάρχουν αρκετές πάνες, μωρομάντηλα, φορητό υπόστρωμα αλλαγής, σακούλες που κλείνουν καλά, σνακ και επιπλέον ρούχα για τυχόν ατυχήματα ή λεκέδες.
Το μητρικό γάλα, το βρεφικό γάλα και οι παιδικές τροφές εξαιρούνται, υπό προϋποθέσεις, από τους συνήθεις περιορισμούς που ισχύουν για τα υγρά στις χειραποσκευές. Επειδή, πάντως, οι κανονισμοί ασφαλείας μπορεί να διαφέρουν ανά χώρα και αεροδρόμιο, καλό είναι οι γονείς να ενημερώνονται πριν από την αναχώρηση για όσα ισχύουν στη συγκεκριμένη διαδρομή.
Κατά την απογείωση και την προσγείωση, η κατάποση και η μάσηση μπορούν να περιορίσουν την ενόχληση που προκαλούν οι μεταβολές της πίεσης στα αυτιά. Ο θηλασμός, το μπιμπερό ή η πιπίλα μπορούν επομένως να βοηθήσουν τα μικρότερα παιδιά.
Εάν ένα παιδί εμφανίζει συχνά ωτίτιδες, είναι καλό να προηγείται συνεννόηση με τον παιδίατρο. Το ίδιο ισχύει πριν από ένα ταξίδι στο εξωτερικό, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν, ανάλογα με τον προορισμό, απαιτούνται ή συνιστώνται πρόσθετοι εμβολιασμοί.
Παιχνίδι και απασχόληση στη διαδρομή
Για τις πολύωρες πτήσεις, η Christy Slavik, ιδιοκτήτρια ταξιδιωτικού γραφείου που ειδικεύεται στις οικογενειακές διακοπές, προτείνει στους γονείς να έχουν μαζί τους μικρές «εκπλήξεις» που μπορούν να αποσπάσουν ευχάριστα την προσοχή των παιδιών: μικρά παιχνίδια, πλαστελίνη, παιχνίδια με βεντούζες και γενικότερα αντικείμενα που είναι ελαφριά και δεν καταλαμβάνουν πολύ χώρο.
Η ίδια λογική μπορεί να εφαρμοστεί και στις επισκέψεις σε αξιοθέατα. Σε ένα μουσείο τέχνης, για παράδειγμα, τα παιδιά μπορούν να έχουν μαζί τους ένα μπλοκ ζωγραφικής ή να αναζητούν συγκεκριμένα ζώα και αντικείμενα μέσα στους πίνακες. «Τα παιδιά χρειάζονται μια αποστολή. Χρειάζονται παιχνίδια», λέει η Slavik. «Όταν ταξιδεύεις, μερικές φορές πρέπει να γίνεις δημιουργικός».
Η επαφή με διαφορετικούς πολιτισμούς, γεύσεις και γλώσσες μπορεί άλλωστε να μετατραπεί από μόνη της σε παιχνίδι. Τα παιδιά μπορούν να διαλέγουν άγνωστα εδέσματα στις τοπικές αγορές ή να μαθαίνουν λέξεις στη γλώσσα της χώρας που επισκέπτονται, ξεκινώντας από τα αγαπημένα τους φαγητά και τις δραστηριότητές τους.
Ανάλογη σημασία έχει η επιλογή ενός καταλύματος φιλικού προς τις οικογένειες, με χώρους ή δραστηριότητες που μπορούν να απασχολήσουν τα παιδιά. Ακόμη και αρκετοί ξενώνες διαθέτουν πλέον ιδιωτικά οικογενειακά δωμάτια, προσφέροντας μια οικονομικότερη λύση χωρίς την ανάγκη διαμονής σε κοινόχρηστους κοιτώνες.
Τι συστήνουν οι παιδίατροι πριν από την πτήση
Η ηλικία του βρέφους είναι ένας ακόμη παράγοντας που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη πριν από ένα αεροπορικό ταξίδι. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής, παρότι η πτήση θεωρείται γενικά ασφαλής για τα περισσότερα υγιή νεογνά μετά τις πρώτες ημέρες της ζωής τους, όταν υπάρχει η δυνατότητα είναι προτιμότερο να αναβάλλεται μέχρι την ηλικία των δύο ή τριών μηνών. Ο λόγος δεν σχετίζεται τόσο με την ίδια την πτήση όσο με την έκθεση του βρέφους σε λοιμώξεις μέσα σε πολυσύχναστα αεροδρόμια και αεροσκάφη.
Οι παιδίατροι εφιστούν επίσης την προσοχή στη χορήγηση φαρμάκων με σκοπό να κοιμηθεί το παιδί στη διάρκεια του ταξιδιού. Αντιισταμινικά ή άλλα σκευάσματα δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για τον σκοπό αυτό χωρίς προηγούμενη συνεννόηση με τον παιδίατρο. Ειδικά πριν από ένα ταξίδι στο εξωτερικό, είναι σκόπιμο οι γονείς να ενημερώνονται εγκαίρως και για τυχόν πρόσθετους εμβολιασμούς ή άλλα προληπτικά μέτρα που μπορεί να συνιστώνται ανάλογα με τον προορισμό.
Διακοπές με παππούδες και γιαγιάδες
Μια ακόμη λύση που μπορεί να κάνει το οικογενειακό ταξίδι πιο ξεκούραστο είναι οι διακοπές μαζί με τους παππούδες, τις γιαγιάδες ή άλλα συγγενικά πρόσωπα. Με αυτόν τον τρόπο, η φροντίδα των παιδιών μπορεί να μοιραστεί και οι γονείς να εξασφαλίσουν λίγο χρόνο για ξεκούραση.
Παράλληλα, δημιουργούνται ευκαιρίες ώστε τα παιδιά να περάσουν περισσότερο χρόνο με τους παππούδες και τις γιαγιάδες τους και να αποκτήσουν κοινές εμπειρίες. Χρειάζεται, ωστόσο, ισορροπία, ώστε οι μεγαλύτεροι σε ηλικία συγγενείς να έχουν και εκείνοι τον δικό τους χρόνο και να μην επιβαρύνονται με διαρκή φροντίδα των παιδιών.
«Όταν οι παππούδες και οι γιαγιάδες συμμετέχουν στις διακοπές, τους δίνεις την ευκαιρία να ζήσουν αυτές τις στιγμές μαζί με τα εγγόνια τους», καταλήγει η Slavik.
Με πληροφορίες από Associated Press, HealthyChildren.org
