Στο μικροσκόπιο των επιστημόνων μπαίνει ο λαγοκέφαλος, ένα χωροκατακτητικό είδος που έχει εξαπλωθεί στα ελληνικά νερά, καθώς εγκρίθηκε από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας νέα ερευνητική δράση για την καταγραφή της παρουσίας και της συμπεριφοράς του στο Νοτιοανατολικό Αιγαίο.
Η έρευνα, που θα διαρκέσει έως το τέλος του 2027, θα επικεντρωθεί αρχικά στη Ρόδο και στη συνέχεια σε Κάρπαθο και Καστελλόριζο, με τους επιστήμονες να εξετάζουν μεταξύ άλλων τη συγκέντρωση του είδους και τη δυνατότητα ελεγχόμενης παγίδευσής του μέσω ειδικής υποθαλάσσιας διάταξης.
Πειραματικός υποθαλάσσιος κλωβός
Κεντρικό στοιχείο της έρευνας είναι η πόντιση και λειτουργία ειδικής πειραματικής διάταξης, η οποία θα περιλαμβάνει υποθαλάσσιο κλωβό συγκέντρωσης και ελεγχόμενης παγίδευσης λαγοκέφαλων, συστήματα στήριξης και αγκύρωσης, καθώς και τα απαραίτητα μέσα σήμανσης και ασφαλούς εντοπισμού της εγκατάστασης.
Η λειτουργία της διάταξης θα παρακολουθείται με υποβρύχιες κάμερες και συστήματα καταγραφής, ενώ προβλέπεται και η χρήση τηλεκατευθυνόμενου υποβρύχιου οχήματος (ROV). Με τον τρόπο αυτό θα είναι δυνατή η επιθεώρηση της εγκατάστασης, η καταγραφή της παρουσίας και της συμπεριφοράς των ψαριών και ο έλεγχος της κατάστασης του κλωβού, χωρίς να απαιτείται σε κάθε περίπτωση η παρουσία δύτη.
Παράλληλα, η διάταξη μπορεί να διαθέτει συστήματα επικοινωνίας, τηλεμετρίας ή μετάδοσης δεδομένων, ώστε να παρακολουθείται η λειτουργική της κατάσταση και να συλλέγονται τα δεδομένα που καταγράφονται.
Οι έλεγχοι και οι ανακτήσεις της διάταξης θα πραγματοποιούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα από την ερευνητική ομάδα, με τη χρήση σκάφους, δυτών όπου απαιτείται και ROV.
Τι θα καταγράφεται
Στο πλαίσιο της έρευνας θα καταγράφονται, μεταξύ άλλων, η ημερομηνία και η ώρα των παρατηρήσεων, η γεωγραφική θέση, το βάθος, το διαθέσιμο οπτικό υλικό, ο αριθμός των λαγοκέφαλων που παρατηρούνται ή παγιδεύονται, καθώς και στοιχεία για τη συμπεριφορά τους.
Ο αριθμός των ατόμων που ενδέχεται να προσελκύονται ή να παγιδεύονται δεν μπορεί να καθοριστεί εκ των προτέρων, καθώς εξαρτάται από την παρουσία και την πυκνότητα του είδους στην εκάστοτε περιοχή, αλλά και από τη διάρκεια λειτουργίας της πειραματικής διάταξης.
Η έρευνα έχει ως βασικό αντικείμενο την παρατήρηση, την καταγραφή και την αξιολόγηση της συγκέντρωσης και της ελεγχόμενης παγίδευσης του λαγοκέφαλου. Η συλλογή ολόκληρων ατόμων ή περιορισμένων βιολογικών δειγμάτων θα γίνεται μόνο όταν κρίνεται απαραίτητη για την επιστημονική αξιολόγηση και πάντοτε σύμφωνα με τους όρους της άδειας και την ισχύουσα νομοθεσία.
Στο επίκεντρο η διαχείριση του λαγοκέφαλου
Τα ευρήματα της έρευνας αναμένεται να αξιοποιηθούν για την αναζήτηση αποτελεσματικών τρόπων παρακολούθησης και διαχείρισης του πληθυσμού του λαγοκέφαλου στις ελληνικές θάλασσες. Με τη συμβολή των επιστημονικών συνεργατών, τα δεδομένα που θα προκύψουν θα αξιολογηθούν ώστε να διερευνηθούν πρακτικές και τεχνικές λύσεις για την αντιμετώπιση της εξάπλωσης του είδους.
Ο Lagocephalus sceleratus χαρακτηρίζεται ως αλλόχθονο και εισβολικό είδος της οικογένειας Tetraodontidae και δεν υπάγεται στα προστατευόμενα είδη της CITES. Κάθε διαδικασία διαχείρισης και συλλογής δειγμάτων στο πλαίσιο της έρευνας θα πραγματοποιείται, όπως προβλέπεται, σύμφωνα με την ελληνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία.
(Με πληροφορίες από rodiaki.gr)
