Ένα γεύμα με έναν άνθρωπο που αγαπάμε μπορεί να επηρεάζει τον οργανισμό μας με τρόπους που δεν είναι άμεσα ορατοί. Νέα έρευνα δείχνει ότι ακόμη και η ρύθμιση του σακχάρου μετά το φαγητό μπορεί να διαφοροποιείται ανάλογα με το αν τρώμε μόνοι ή μαζί με ένα κοντινό μας πρόσωπο.
Στη μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Science Advances, οι ερευνητές εξέτασαν μια ιδέα που αποκαλούν «κοινωνική φυσιολογία»: ότι δηλαδή το ανθρώπινο σώμα δεν ρυθμίζει όλες τις λειτουργίες του ανεξάρτητα από το κοινωνικό περιβάλλον, αλλά μπορεί να επηρεάζεται ακόμη και σε βασικό βιολογικό επίπεδο από την παρουσία ανθρώπων με τους οποίους έχουμε στενό δεσμό.
Σε ένα από τα πειράματα, 108 συμμετέχοντες κατανάλωσαν λίγο περισσότερα από 100 γραμμάρια λευκού ψωμιού και οι ερευνητές παρακολούθησαν για δύο ώρες τις μεταβολές της γλυκόζης στο αίμα τους. Οι εθελοντές έφαγαν μία φορά μόνοι και μία παρουσία ενός κοντινού τους ανθρώπου.
Η διαφορά ήταν αξιοσημείωτη. Όταν είχαν παρέα, η αύξηση της γλυκόζης μετά το φαγητό ήταν μικρότερη και τα επίπεδά της επέστρεφαν γρηγορότερα στις αρχικές τιμές.
«Η ρύθμιση του σακχάρου στο αίμα δεν αφορά μόνο το τι τρώμε, αλλά και με ποιον τρώμε», ανέφερε η Shir Atzil από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ. «Οι σχέσεις μας έχουν ενεργό βιολογικό ρόλο στη σωματική μας ευεξία».
Από το κρύο έως το στρες – Ακόμη και χωρίς άγγιγμα
Οι ερευνητές θέλησαν να διαπιστώσουν εάν το ίδιο φαινόμενο εμφανίζεται και σε άλλες λειτουργίες του οργανισμού. Σε διαφορετικό πείραμα, με 116 συμμετέχοντες, εξέτασαν την αντίδραση του σώματος στο κρύο. Η ρύθμιση της θερμοκρασίας ήταν αποτελεσματικότερη όταν βρισκόταν κοντά τους ο σύντροφός τους, ιδιαίτερα όταν υπήρχε σωματική επαφή.
Το ενδιαφέρον, ωστόσο, είναι ότι κάποια οφέλη καταγράφηκαν ακόμη και χωρίς άγγιγμα.
Σε άλλη δοκιμή, στην οποία συμμετείχαν 115 ενήλικοι, καθώς και σε πείραμα με 56 ζεύγη μητέρας και βρέφους, οι επιστήμονες εξέτασαν τη σωματική αντίδραση σε συνθήκες στρες. Η παρουσία ενός οικείου προσώπου συνδέθηκε με ηπιότερη διέγερση του οργανισμού -η οποία αξιολογήθηκε, μεταξύ άλλων, μέσω της εφίδρωσης- και ταχύτερη επαναφορά μετά το στρεσογόνο ερέθισμα.
Τι είναι η «κοινωνική φυσιολογία»
Τα ευρήματα οδηγούν τους επιστήμονες σε μια διαφορετική θεώρηση της ανθρώπινης φυσιολογίας. Παραδοσιακά, εξηγεί η Atzil, αντιμετωπίζαμε το σώμα ως ένα σχετικά αυτόνομο σύστημα που διατηρεί μόνο του την εσωτερική του ισορροπία. Η νέα προσέγγιση προτείνει ότι η παρουσία ανθρώπων με τους οποίους αισθανόμαστε συνδεδεμένοι μπορεί να συμμετέχει σε αυτή τη ρύθμιση.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα γεύμα με φίλους ρυθμίζει το σάκχαρο ή ότι η συντροφικότητα μπορεί να προλάβει τον διαβήτη. Τα πειράματα καταγράφουν άμεσες φυσιολογικές μεταβολές και δεν δείχνουν ακόμη ποιες μπορεί να είναι οι μακροπρόθεσμες συνέπειές τους για την υγεία.
Προσφέρουν όμως, μια ενδιαφέρουσα βιολογική διάσταση σε κάτι που γνωρίζουμε ήδη από πολλές έρευνες, ότι οι στενές κοινωνικές σχέσεις συνδέονται με καλύτερη υγεία και ευεξία, ενώ η χρόνια μοναξιά και η κοινωνική απομόνωση έχουν συσχετιστεί με σειρά προβλημάτων υγείας.
Με πληροφορίες από Science Alert, Science Advances, Hebrew University of Jerusalem
