Στην αναλυτική συνέντευξή του στην ΕΡΤ, ο Γιώργος Γεραπετρίτης χαρακτήρισε το casus belli «τεράστιο βαρίδι» τόσο στις ελληνοτουρκικές σχέσεις όσο και στην προσπάθεια της Τουρκίας να προσεγγίσει περισσότερο την Ευρώπη και τη Δύση.
Υπογράμμισε ότι στη σημερινή διεθνή πραγματικότητα και υπό τον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών δεν είναι δυνατόν να υφίσταται επίσημη απειλή πολέμου εναντίον μιας χώρας επειδή μπορεί να ασκήσει ένα νόμιμο δικαίωμά της.
Κατά τον υπουργό Εξωτερικών, η άρση του casus belli δεν θα ήταν απλώς μια χρήσιμη ή θετική κίνηση από την Τουρκία, αλλά κάτι που η Άγκυρα οφείλει να πράξει.
«Δεν νοείται σήμερα χώρα που θέλει να συμπράττει στη διεθνή αρχιτεκτονική ασφαλείας να απευθύνει απειλή πολέμου κατά γειτονικής και συμμάχου χώρας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Πολιτική καταστροφή» η διακοπή του διαλόγου
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης υπερασπίστηκε με έντονο τρόπο την ανάγκη να παραμένουν ανοικτοί οι δίαυλοι επικοινωνίας με την Τουρκία, χαρακτηρίζοντας «πολιτική καταστροφή» το ενδεχόμενο να σταματήσει κάθε συζήτηση ανάμεσα στις δύο χώρες.
Όπως παρατήρησε, όλες οι ελληνικές κυβερνήσεις της Μεταπολίτευσης συζητούσαν με την Τουρκία και καλώς έπρατταν. Απαντώντας ειδικότερα στην κριτική του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά, υπενθύμισε ότι κατά τη διάρκεια της δικής του πρωθυπουργίας πραγματοποιήθηκαν δύο συναντήσεις με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και έξι γύροι διερευνητικών επαφών.
Το καθοριστικό ερώτημα, σύμφωνα με τον υπουργό, δεν είναι εάν η Ελλάδα συνομιλεί με την Τουρκία, αλλά εάν βγαίνει ωφελημένη από αυτή τη διαδικασία. Η δική του εκτίμηση είναι ότι κατά την τελευταία τριετία η χώρα έχει αποκομίσει σαφές όφελος από τη διατήρηση του διαλόγου.
Τι απάντησε για τα τουρκικά εξοπλιστικά προγράμματα
Ο υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε και στη συζήτηση που έχει ανοίξει για την ενδεχόμενη αναβάθμιση των σχέσεων της Τουρκίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς και για την πιθανή συμμετοχή της Άγκυρας σε νέα εξοπλιστικά προγράμματα.
Υποστήριξε ότι πολλά από όσα γράφτηκαν τις τελευταίες ημέρες δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει κάποια συγκεκριμένη δέσμευση ή υπόσχεση προς την Τουρκία. Όλα τα υπόλοιπα, όπως ανέφερε, αποτελούν εικασίες.
Παράλληλα, επισήμανε ότι η Ελλάδα είναι ήδη ενταγμένη στο πρόγραμμα των F-35, προχωρεί στην αναβάθμιση των F-16 και ενισχύει συνολικά τις Ένοπλες Δυνάμεις της. Όπως είπε, η χώρα «δεν είναι θεατής, αλλά πρωταγωνιστής των εξελίξεων».
Σύμφωνα με τον Γιώργο Γεραπετρίτη, το 2019 η Ελλάδα βρισκόταν εκτός του προγράμματος των F-35, ενώ σήμερα έχει ενταχθεί σε αυτό και έχει ενισχύσει σημαντικά τη στρατιωτική και γεωπολιτική της ισχύ.
«Αποκυήματα της φαντασίας» τα περί μυστικής διπλωματίας
Ιδιαίτερα κατηγορηματικός εμφανίστηκε απέναντι στις αιτιάσεις ότι η Αθήνα διεξάγει μυστικές διαπραγματεύσεις με την Άγκυρα.
Χαρακτήρισε τα περί «μυστικής διπλωματίας» αποκυήματα της φαντασίας ορισμένων που, όπως είπε, προσπαθούν να δημιουργήσουν προβλήματα στην ελληνική διπλωματία.
Υποστήριξε ότι ενημερώνει συστηματικά τη Βουλή, το Εθνικό Συμβούλιο Εξωτερικής Πολιτικής, την αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή και τους πολιτικούς αρχηγούς. Πρόσθεσε ότι στη σημερινή εποχή, κατά την οποία οι διεθνείς συζητήσεις και οι αποφάσεις γίνονται γρήγορα δημόσια γνωστές, η συζήτηση περί μυστικής διπλωματίας βρίσκεται εκτός πραγματικότητας.
Η απάντηση στον Αλέξη Τσίπρα για τα F-35
Ο υπουργός Εξωτερικών απάντησε και στον Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος είχε κάνει λόγο για «εθνική ήττα» σχετικά με τις εξελίξεις γύρω από τα F-35.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης υποστήριξε ότι όχι μόνο δεν υπάρχει ήττα, αλλά καταγράφονται «διαρκείς νίκες» της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.
Υπενθύμισε ότι καθ’ όλη τη διάρκεια της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ η Τουρκία συμμετείχε ως συμπαραγωγός χώρα στο πρόγραμμα των F-35 και ήταν μία από τις εννέα χώρες που είχαν ρόλο στην παραγωγή του μαχητικού πέμπτης γενιάς. Η αποπομπή της Τουρκίας έγινε στα τέλη του 2019, μετά την αγορά του ρωσικού συστήματος S-400.
Αντίθετα, όπως τόνισε, επί της σημερινής κυβέρνησης η Ελλάδα μπήκε στο πρόγραμμα των F-35 και η Τουρκία απομακρύνθηκε από αυτό.
ΑΟΖ, χωρικά ύδατα και θαλάσσιος χωροταξικός σχεδιασμός
Κάνοντας έναν απολογισμό της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής, ο Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στις συμφωνίες οριοθέτησης ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο, στην επέκταση των χωρικών υδάτων, στον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, στις έρευνες υδρογονανθράκων και στην ενίσχυση της άμυνας των νησιών.
Υποστήριξε ότι όλες αυτές οι κινήσεις έγιναν μέσα στη δυσκολότερη διεθνή συγκυρία μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, με δύο πολέμους μεγάλης κλίμακας στην ευρύτερη περιοχή και με έντονη γεωπολιτική αστάθεια.
Κατά τον ίδιο, η Ελλάδα κατάφερε με συνεπή πολιτική να βρεθεί στο προσκήνιο και να ενισχύσει τις εθνικές της θέσεις.
Το λάθος με την ελληνική αμυντική βιομηχανία
Ο υπουργός αναγνώρισε ότι η Τουρκία άρχισε από τη δεκαετία του 1990 να επενδύει συστηματικά στην εγχώρια αμυντική βιομηχανία, την ώρα που η αντίστοιχη ελληνική παραγωγή υποχωρούσε.
Χαρακτήρισε αυτή την εξέλιξη στρατηγικό λάθος για την ελληνική πλευρά, επισημαίνοντας ότι η Τουρκία χρησιμοποιεί πλέον την αμυντική της βιομηχανία όχι μόνο για να καλύπτει τις στρατιωτικές ανάγκες της, αλλά και ως ισχυρό διπλωματικό εργαλείο στην Ευρώπη, στο ΝΑΤΟ, στην Αφρική και στη Μέση Ανατολή.
Τόνισε, ωστόσο, ότι η Ελλάδα επιχειρεί να καλύψει το χαμένο έδαφος και να προσαρμόσει τις Ένοπλες Δυνάμεις στη νέα φύση του πολέμου, όπως αυτή αναδείχθηκε κυρίως στα πεδία των συγκρούσεων στην Ουκρανία.
Η παρουσία φρεγατών και F-16 στην Κύπρο
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε και στην ανάπτυξη δύο ελληνικών φρεγατών και τεσσάρων αναβαθμισμένων F-16 Viper στην Κύπρο κατά την πρόσφατη ένταση στη Μέση Ανατολή.
Χαρακτήρισε την κίνηση αυτή μεγάλη παράσταση ισχύος της Ελλάδας, αλλά και έμπρακτη ένδειξη αλληλεγγύης προς την Κυπριακή Δημοκρατία.
Όπως είπε, για να είναι δυνατές τέτοιες κινήσεις χρειάζεται ισχυρή εξωτερική πολιτική, ανθεκτική άμυνα και σταθερή διεθνής παρουσία.
Εκλογές στο τέλος της τετραετίας
Σε ό,τι αφορά τα σενάρια πρόωρων εκλογών, ο υπουργός τα απέρριψε, επαναλαμβάνοντας ότι ο πρωθυπουργός έχει δεσμευθεί πως οι κάλπες θα στηθούν στο τέλος της συνταγματικά προβλεπόμενης τετραετίας.
Υπογράμμισε ότι η εξωτερική πολιτική, η άμυνα και η οικονομία δεν θα πρέπει να μπαίνουν στον «μύλο» της καθημερινής μικροπολιτικής αντιπαράθεσης, αλλά να αντιμετωπίζονται ως πεδία στα οποία απαιτείται εθνική συνεννόηση.
Παραδοχή για την πίεση της ακρίβειας
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης αναγνώρισε ότι η ακρίβεια παραμένει το σημαντικότερο πρόβλημα για πολλά ελληνικά νοικοκυριά.
Παρότι απέδωσε σημαντικό μέρος του πληθωρισμού στις διεθνείς κρίσεις, στην πανδημία, στην ενεργειακή αναταραχή, στους πολέμους και στις διαταραχές των θαλάσσιων μεταφορών, παραδέχθηκε ότι οι πολίτες βρίσκονται υπό πολύ μεγάλη οικονομική πίεση.
Ανέφερε ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να ενισχύσει τα εισοδήματα με αυξήσεις μισθών, άνοδο του κατώτατου μισθού και μειώσεις φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, αναγνωρίζοντας όμως ότι το πρόβλημα εξακολουθεί να είναι μεγάλο και πιεστικό.
