Το πρώτο πρόγραμμα των 1,63 δισ. ευρώ για τη δίκαιη κλιματική και ενεργειακή μετάβαση στην Ελλάδα

Θα στηρίξει την απανθρακοποίηση σε Δυτική Μακεδονία, Μεγαλόπολη, κατάργηση σταθμών παραγωγής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα στο Βόρειο – Νότιο Αιγαίο, Κρήτη.
Open Image Modal
Φωτογραφία αρχείου
EUROKINISSIEurokinissi

Πολλά ειπώθηκαν σήμερα στην Καλαμάτα, για την παρουσίαση του νέου ΕΣΠΑ και ανάμεσα σε αυτά ήταν και η αποκάλυψη ότι εγκρίθηκε σήμερα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ένα από τα πιο φιλόδοξα σχέδια απανθρακοποίησης στην Ευρώπη.

Η Ελλάδα πρωτοστάτησε σε αυτό, αρκετά πριν ξεσπάσει ο πόλεμος και δεν φαίνεται να κάνει πίσω από τις προθέσεις της η κυβέρνηση, παρά την ενεργειακή κρίση και τη ζήτηση σε φθηνή ενέργεια.

Χάρη στο πρώτο πρόγραμμα του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης (ΤΔΜ) που εγκρίθηκε σήμερα από την Επιτροπή, η Ελλάδα θα κινητοποιήσει συνολική επένδυση ύψους 1,63 δισ. ευρώ για την άμβλυνση των επιπτώσεων της ενεργειακής και κλιματικής μετάβασης στην τοπική οικονομία και κοινωνία. Το ελληνικό σχέδιο θα επωφεληθεί από επιχορηγήσεις ύψους 1,38 δισ. ευρώ από το ΤΔΜ.

Στις περιοχές που επηρεάζονται περισσότερο από την ενεργειακή και κλιματική μετάβαση, το πρόγραμμα θα στηρίξει την απανθρακοποίηση στη Δυτική Μακεδονία, τη Μεγαλόπολη και στους παρακείμενους δήμους και τη σταδιακή κατάργηση των σταθμών παραγωγής ενέργειας από ορυκτά καύσιμα στα νησιά Βορείου - Νοτίου Αιγαίου και στην Κρήτη. Η στήριξη από το ΤΔΜ θα ενισχύσει τη διαφοροποίηση και τον εκσυγχρονισμό της οικονομίας, τις νέες θέσεις εργασίας και την αναβάθμιση δεξιοτήτων και την επανειδίκευση των ατόμων που επηρεάζονται από τη μετάβαση.

Περισσότερα από τα μισά κονδύλια θα στηρίξουν την επιχειρηματικότητα μέσω της χρηματοδότησης υφιστάμενων και νέων επιχειρήσεων, επιχειρηματικών υποδομών και ισχυρότερων δεσμών μεταξύ επιχειρήσεων και έρευνας και καινοτομίας.

Ένα άλλο μεγάλο μέρος των κονδυλίων (το 20,4% του συνόλου), θα ενισχύσει τους ανθρώπινους πόρους και τις δεξιότητες του εργατικού δυναμικού στις επηρεαζόμενες περιοχές (απόκτηση δεξιοτήτων, αναβάθμιση δεξιοτήτων, επανειδίκευση) και θα προωθήσει την απασχόληση.  Η στήριξη του ΤΔΜ θα στοχεύει επίσης στην ενεργειακή μετάβαση, την προσαρμογή της χρήσης γης και την κυκλική οικονομία (ενεργειακές αναβαθμίσεις, ενίσχυση της ιδιοπαραγωγής μέσω ενεργειακών κοινοτήτων, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ηλεκτροκίνηση και συστήματα αποθήκευσης ενέργειας).

Δύο δράσεις στρατηγικής σημασίας αποτελούν επίσης μέρος του προγράμματος:

  • η «Ζώνη Καινοτομίας» της Δυτικής Μακεδονίας, ένας κεντρικός φορέας για την ανάπτυξη υποδομών και δράσεων για την καινοτόμο επιχειρηματικότητα·
  • ο «Κόμβος Βιοοικονομίας 360°» στους δήμους Μεγαλόπολης, Γορτυνίας, Οιχαλίας και Τρίπολης αποσκοπεί στον μετασχηματισμό της επιχειρηματικής δραστηριότητας σε όλο το φάσμα της αξιακής αλυσίδας της βιοοικονομίας (γεωργικά προϊόντα διατροφής, κυκλική και ψηφιακή οικονομία).

«Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας κατέστησε ακόμα πιο επείγουσα τη μετάβαση της Ευρώπης σε καθαρές μορφές ενέργειας. Πρέπει να γυρίσουμε τη σελίδα στα ορυκτά καύσιμα ταχύτερα από ό,τι αναμενόταν και να προστατεύσουμε τις ευάλωτες ομάδες από τους μη οικονομικά προσιτούς λογαριασμούς ενέργειας, επιταχύνοντας την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας».

«Υπό το πρίσμα των υψηλών ενεργειακών τιμών, ο κίνδυνος περαιτέρω αύξησης των ανισοτήτων είναι πραγματικός. Ως το πρώτο κράτος μέλος που οριστικοποίησε το οικείο σχέδιο δίκαιης μετάβασης, η Ελλάδα θα λάβει τώρα πρόσθετη στήριξη για την ανάπτυξη μιας πράσινης, ανθεκτικής και χωρίς αποκλεισμούς οικονομίας με αξιοπρεπείς θέσεις εργασίας για όλους. Καλά νέα για την Ελλάδα, τις περιφέρειές της και όλους τους πολίτες της», δήλωσε ο Φρανς Τίμερμανς, εκτελεστικός αντιπρόεδρος για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία.

Η Επίτροπος Συνοχής και Μεταρρυθμίσεων, Ελίζα Φερέιρα, τόνισε ότι: «Χαίρομαι που βλέπω μια τόσο ισχυρή δέσμευση στην πολιτική συνοχής και την πράσινη και ενεργειακή μετάβαση στην Ελλάδα. Η Ελλάδα, το πρώτο κράτος μέλος που έλαβε έγκριση για τη συμφωνία εταιρικής σχέσης της για το διάστημα 2021-2027, είναι και η πρώτη χώρα που έλαβε έγκριση για το πρόγραμμα και τα σχέδιά της στο πλαίσιο του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης. Η Ελλάδα κινείται με ταχείς ρυθμούς προς μια πράσινη και δίκαιη ανάπτυξη για όλους.»